Xã Vân Đình đặt mục tiêu phấn đấu thu nhập trung bình 130 triệu đồng /người/năm vào năm 2030. Để đạt được mục tiêu đó, cấp ủy và chính quyền ở đây xác định phải đi theo hướng phát triển những sản phẩm nông sản chuyên biệt, có lợi thế. Cụ thể là khuyến khích các chủ thể tham gia vào chương trình OCOP của Hà Nội với mục tiêu mỗi thôn phải có ít nhất một sản phẩm đặc trưng được công nhận OCOP để từ đó kích thích kinh tế phát triển.
Vịt cỏ Vân Đình. Ảnh: Đinh Thanh Huyền.
Với đặc sản nức tiếng khắp cả nước là vịt cỏ Vân Đình, địa phương đã đưa ra một chiến lược để nâng hạng sản phẩm này theo hướng đa giá trị, tạo sinh kế bền vững cho người dân, đồng thời bảo vệ nhãn hiệu tập thể đã được cấp.
Trên con đường nâng hạng đó có không ít khó khăn, thách thức như làm sao để phục hồi nguồn gen quý của con vịt cỏ vốn đã bị lai tạp thời gian qua; làm sao để tổ chức chăn nuôi vịt cỏ hiệu quả, đảm bảo được chất lượng thịt đúng như những gì mà người xưa đã nuôi; làm sao để hình thành liên kết chuỗi khép kín được vững bền…
Một đề án xây dựng tuyến phố văn hóa ẩm thực vịt cỏ Vân Đình đã được tượng hình. Ở đó, không chỉ có giới thiệu, quảng bá về các món ăn từ con vịt cỏ mà còn có những cơ chế để đảm bảo cho thực khách được thưởng thức vịt cỏ chính hiệu, trải nghiệm du lịch đồng quê, tìm hiểu về cảnh sắc, văn hóa, con người của Vân Đình.
Gần đây ở Hà Nội có nhiều người biết đến sản phẩm dưa lưới, dưa hoàng hậu của anh Nguyễn Xuân Nghĩa nhưng không biết được chặng đường dài của anh với tình yêu sản phẩm nông nghiệp an toàn thế nào. Đó quả là sự mạnh dạn khi anh vận động gia đình rồi đầu tư 1,7 tỷ đồng làm hệ thống nhà kính rộng 5.000m² để trồng cây. Kể từ khi có nhà kính, anh đã chủ động được nhiều yếu tố trong sản xuất, không còn phụ thuộc hoàn toàn vào tự nhiên mà nhất là chuyện nắng mưa, dịch bệnh nữa.
Nhờ đó mà giảm thiểu chuyện cây trồng bị nhiễm nấm hay sâu bệnh, đỡ phải dùng đến thuốc BVTV độc hại, nâng cao năng suất, chất lượng của cây trồng. Không chỉ trồng những loại rau màu thông thường, anh còn trồng thành công nhiều loại cây đỏng đảnh “khó chiều” như dưa lưới, dưa hoàng hậu...cho doanh thu hơn 1 tỷ đồng/năm, tạo việc làm thường xuyên cho nhiều lao động tại địa phương. Bản thân anh Nghĩa nhiều năm liền được công nhận là hộ sản xuất - kinh doanh giỏi cấp thành phố.
Nhắc đến Vân Đình không thể bỏ qua hạt gạo thơm Khu Cháy của HTX Đoàn Kết đã được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao. Kể từ khi được chứng nhận OCOP, việc tiêu thụ sản phẩm của đơn vị đã tăng 20- 25% so với trước kia nhờ được nhiều người tiêu dùng biết đến hơn. Hiện HTX của chị Cao Thị Thủy đang liên kết với bà con để sản xuất theo dạng các cánh đồng mẫu lớn theo chuỗi sản xuất khép kín từ gieo trồng, chăm sóc, thu hoạch đến chế biến, tiêu thụ gạo. Chị muốn hợp tác với các cửa hàng để có thể ký gửi sản phẩm đồng thời muốn mở rộng diện tích áp dụng theo chuẩn VietGAP.
Nhiều bà con nông dân ở Hà Nội và các tỉnh đã gọi điện cho chị để ký hợp đồng liên kết sản xuất lúa rồi bao tiêu sản phẩm luôn cho họ, tránh tình trạng bỏ ruộng hoang. Nhiều khách hàng cũng muốn ký hợp đồng sản phẩm theo chuẩn VietGAP với HTX nên chị đang cần nguồn vay vốn ưu đãi để đầu tư cho nhà xưởng.
Nếu như trước đây, người ta chỉ quan tâm đến sản xuất nông nghiệp mà không chú ý làm kinh tế từ nông nghiệp. Bởi thế, hầu hết nông sản chỉ bán thô, không qua sơ chế, chế biến, bảo quản, không có bao bì nhãn mác, giá trị, phụ thuộc vào thương lái, điệp khúc được mùa mất giá cứ lặp đi lặp lại. Hiện nay số lượng các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp ở Vân Đình còn khiêm tốn, chưa tạo ra liên kết chặt chẽ giữa sản xuất và tiêu thụ.
Chị Cao Thị Thủy giới thiệu sản phẩm gạo với nguyên Bộ trưởng Bộ NN-PTNT Lê Minh Hoan. Ảnh: Nhân vật cung cấp.
Tuy nhiên, với hơn 30 HTX nông nghiệp cũng là lợi thế của địa phương có thể phát triển sản xuất, nâng cao chất lượng, gia tăng thu nhập cho hàng vạn nông dân. Xã chủ trương tiếp tục ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật, công nghệ cao vào để tăng hiệu quả kinh tế cho thành viên. Hướng dẫn các HTX có những sản phẩm tốt tham gia chương trình đánh giá, phân hạng OCOP, đã đạt 3 sao rồi thì phấn đấu lên 4 sao, đã đạt 4 sao rồi thì phấn đấu lên 5 sao. Mục tiêu chung là có nhiều sản phẩm OCOP mang đặc trưng của Vân Đình và sau khi đạt OCOP thì chủ thể phải nâng cấp chất lượng, gia tăng số lượng để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng.
Bà Nguyễn Thị Thúy Hà, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Vân Đình mong thành phố có cơ chế, chính sách khuyến khích nông dân tham gia vào các mô hình sản xuất mới, có giá trị kinh tế cao. Đồng thời mong thành phố kết nối giúp để đưa các sản phẩm OCOP của Vân Đình vào hệ thống siêu thị, cửa hàng ở nội thành…
Bài viết có sự phối hợp của Văn phòng Điều phối Chương trình xây dựng NTM TP Hà Nội
