Phân tích dữ liệu tại 854 thành phố lớn cho thấy, trong giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 8 năm 2025, có tổng cộng 24.400 ca tử vong liên quan đến nắng nóng. Trong số này, khoảng 16.500 trường hợp được xác định là do tác động của hiện tượng gia tăng nhiệt độ từ khí thải nhà kính. Theo nhóm nghiên cứu, biến đổi khí hậu đã khiến nhiệt độ trung bình ở các đô thị cao hơn khoảng 2,2°C, làm trầm trọng thêm các đợt nắng nóng và dẫn đến gia tăng mạnh số người tử vong.
"Tác động từ việc đốt nhiên liệu hóa thạch đến hiện tượng tăng nhiệt và tử vong là không thể phủ nhận", nhà nghiên cứu khí hậu Friederike Otto nhận định. "Phần lớn những người chết trong mùa hè này có thể đã không thiệt mạng nếu thế giới ngừng sử dụng nhiên liệu hóa thạch từ nhiều thập kỷ trước".
Các nhà nghiên cứu cho biết, biến đổi khí hậu đã khiến nhiệt độ trung bình tại 854 thành phố lớn tăng thêm 2,2 độ C. Ảnh: Emilio Morenatti.
Các nhà khoa học đã xây dựng mô hình dựa trên mối liên hệ giữa nhiệt độ và tỷ lệ tử vong, sau đó so sánh với kịch bản giả định không có biến đổi khí hậu. Kết quả cho thấy lượng nhiệt tăng thêm do con người gây ra chiếm khoảng 68% tổng số ca tử vong ước tính.
Trong đó, người cao tuổi là nhóm chịu ảnh hưởng nặng nề nhất: 85% nạn nhân trên 65 tuổi và 41% trên 85 tuổi. Phần lớn các ca tử vong xảy ra trong nhà hoặc bệnh viện, nơi những người có bệnh nền dễ bị kiệt sức do nhiệt độ cao, trong khi nguyên nhân nắng nóng hiếm khi được ghi nhận trong giấy chứng tử.
Theo nhà dịch tễ học Garyfallos Konstantinoudis, đồng tác giả nghiên cứu, công chúng và giới chức vẫn đang đánh giá thấp rủi ro sức khỏe do nắng nóng.
"Không ai buộc phải làm việc giữa mưa bão hay gió xoáy, nhưng nắng nóng cực đoan lại thường bị xem nhẹ", ông nhấn mạnh.
Dù các thành phố châu Âu hiện đã chuẩn bị và thích ứng với nắng nóng tốt hơn so với năm 2003 - thời điểm đợt sóng nhiệt cướp đi sinh mạng 70.000 người - song hệ thống y tế và dịch vụ khẩn cấp vẫn gặp khó khăn trong việc thích ứng với nhiệt độ tăng và dân số già hóa. Các chuyên gia y tế kêu gọi triển khai kế hoạch hành động khi xảy ra nắng nóng, mở rộng mảng xanh đô thị để giảm nhiệt và trang bị điều hòa cho các nhóm dễ tổn thương như người cao tuổi trong viện dưỡng lão.
