Bang Pennsylvania (Mỹ) vừa ban hành đạo luật mới nhằm tăng cường quản lý việc sử dụng chất thải dư thừa từ chế biến thực phẩm (FPR) làm phân bón trên đất nông nghiệp. Đạo luật được thông qua sau nhiều năm tranh luận tại cơ quan lập pháp bang và là một phần của Bộ luật Tài chính đi kèm ngân sách tiểu bang.
Trong nhiều năm qua, nhiều nông dân tại Pennsylvania đã tận dụng chất thải FPR từ các lò mổ và nhà máy chế biến thực phẩm để bổ sung dinh dưỡng cho đất canh tác. So với phân bón hóa học, phương pháp này có chi phí thấp hơn đáng kể, giúp giảm chi phí sản xuất. Tuy nhiên, việc sử dụng FPR cũng làm dấy lên nhiều lo ngại về nguy cơ ô nhiễm môi trường, phát tán mùi hôi và ảnh hưởng đến chất lượng nguồn nước cũng như sức khỏe cộng đồng.
Bang Pennsylvania ban hành quy định mới nhằm siết quản lý chất thải chế biến thực phẩm trong sản xuất nông nghiệp, hướng tới hạn chế tình trạng rò rỉ chất thải gây ô nhiễm môi trường. Ảnh: Capital-Star.
Những tranh cãi càng trở nên gay gắt sau khi Văn phòng Tổng Chưởng lý bang Pennsylvania khởi tố một cá nhân tại quận Cumberland cùng một doanh nghiệp vận chuyển chất thải vì bị cáo buộc vi phạm Luật Bảo vệ Dòng chảy Sạch. Theo cáo trạng, các đối tượng đã không báo cáo về sự cố rò rỉ lượng lớn FPR tại một trang trại ở quận Franklin. Sự cố khiến nguồn nước sinh hoạt của các hộ dân xung quanh bốc mùi hôi như xác động vật phân hủy lẫn với phân gia cầm, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ ô nhiễm môi trường.
Khung pháp lý mới đối với FPR
Chia sẻ về quy định mới, Hạ nghị sĩ Pennsylvania Paul Friel cho biết đạo luật được xây dựng trên cơ sở các dự luật do ông đề xuất trước đây và đã được Hạ viện bang thông qua. Theo đó, Cục Bảo vệ Môi trường bang (DEP), Sở Nông nghiệp và Ủy ban Bảo tồn sẽ phối hợp xây dựng hệ thống quy định thống nhất, quản lý toàn bộ quá trình từ vận chuyển, lưu trữ đến sử dụng FPR trên đất nông nghiệp.
Trước đây, FPR được quản lý theo Luật Quản lý Chất thải Rắn của bang. Theo quy định này, nông dân và các đơn vị vận chuyển không phải xin giấy phép nếu tuân thủ các hướng dẫn thực hành do DEP ban hành.
Theo ông Friel, các quy định trước đây còn nhiều kẽ hở, vô tình tạo điều kiện cho hoạt động đổ và chôn lấp chất thải trái phép. Đạo luật mới cho phép các cơ quan quản lý ban hành ngay các quy định tạm thời để kiểm soát hoạt động này trong thời gian chờ hoàn thiện khung pháp lý chính thức.
Đồng quan điểm, Thượng nghị sĩ Greg Rothman, người bảo trợ dự luật tại Thượng viện bang, cho rằng nếu không được quản lý chặt chẽ, tác hại của FPR có thể vượt xa những lợi ích kinh tế mà loại vật liệu này mang lại cho sản xuất nông nghiệp. Theo ông, ngoài việc gây mùi hôi khó chịu, FPR còn có nguy cơ chứa các chất ô nhiễm, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng và chất lượng môi trường.
Quy định xử phạt
Mặc dù được thông qua, đạo luật vẫn vấp phải một số ý kiến phản đối. Thượng nghị sĩ Katie Muth cho rằng quy định mới đã hạn chế quyền ban hành các quy định riêng của chính quyền địa phương trong quản lý FPR, nhất là khi nhiều địa phương vẫn chưa đánh giá đầy đủ mức độ ảnh hưởng của hoạt động này.
Đáp lại, Hạ nghị sĩ Michael Stender khẳng định dự luật là kết quả của quá trình tham vấn rộng rãi với các bên liên quan. Theo Luật Nông nghiệp, Cộng đồng và Môi trường Nông thôn (ACRE) của bang Pennsylvania, các quy định do chính quyền địa phương ban hành không được phép vượt quá, trùng lặp hoặc mâu thuẫn với luật của bang nhằm bảo đảm các hoạt động sản xuất nông nghiệp hợp pháp.
Để tăng tính răn đe, đạo luật quy định mức phạt dân sự 500 USD cho mỗi hành vi vi phạm và 100 USD cho mỗi ngày tiếp tục vi phạm đối với các đơn vị vận chuyển hoặc nông dân không tuân thủ quy định. Bên cạnh đó, các chế tài hiện hành đối với hành vi đổ chất thải trái phép ngoài mục đích phục vụ sản xuất nông nghiệp vẫn được giữ nguyên.
Đạo luật mới được kỳ vọng sẽ khắc phục những khoảng trống trong quản lý FPR, góp phần giảm thiểu rủi ro ô nhiễm môi trường, bảo vệ nguồn nước và tạo sự cân bằng giữa nhu cầu phát triển sản xuất nông nghiệp với lợi ích của cộng đồng dân cư.
