Liên minh châu Âu (EU) đang chuẩn bị cho một bước ngoặt lớn trong chính sách khí hậu. EU sẽ cân nhắc tái sử dụng tín chỉ carbon để đạt mục tiêu cắt giảm phát thải. Dự thảo sửa đổi Luật Khí hậu EU đặt mục tiêu ràng buộc pháp lý: giảm phát thải ròng khí nhà kính 90% vào năm 2040 so với mức năm 1990.
Điểm đáng chú ý là Ủy ban châu Âu (EC) đề xuất cơ chế linh hoạt trong việc sử dụng tín chỉ carbon. Trước hết, EU sẽ khuyến khích hấp thụ carbon vĩnh viễn trong khối, tức các biện pháp loại bỏ carbon dài hạn. Từ năm 2036, EU sẽ cho phép bù trừ hạn chế, tối đa 3% lượng phát thải ròng năm 1990, bằng cách mua tín chỉ carbon quốc tế theo Điều 6 của Thỏa thuận Paris.
Chính sách carbon của EU có thể trở thành hình mẫu cho việc kết hợp giữa mục tiêu quốc gia và hợp tác toàn cầu. Ảnh: EPR.
Con số 3% tưởng nhỏ, nhưng tương đương khoảng một phần ba mục tiêu 2040 của EU, tức gần 460 triệu tấn CO2. Nếu khai thác hết hạn mức này, EU có thể mua từ 300 - 400 triệu tín chỉ đến năm 2040, chi phí ước tính tối thiểu 10 tỷ euro. Điều này có thể biến EU thành người mua tín chỉ lớn nhất toàn cầu, vượt cả Nhật Bản hay Singapore.
Tác động hai mặt là điều không thể tránh. Một mặt, cơ chế này giúp EU giảm chi phí cho doanh nghiệp trong nước, đồng thời hỗ trợ các dự án khí hậu có tác động lớn tại các nước đang phát triển. Mặt khác, công luận có thể lo ngại rằng nguồn vốn châu Âu bị rò rỉ, thay vì đầu tư trực tiếp vào công nghệ xanh trong nước.
Nếu được triển khai minh bạch và hiệu quả, chính sách của EU có thể trở thành hình mẫu cho việc kết hợp giữa mục tiêu quốc gia và hợp tác toàn cầu. Ngược lại, nếu lặp lại sai lầm trong quá khứ, EU có nguy cơ làm suy yếu niềm tin vào một thị trường carbon toàn cầu thống nhất.
