Lai Châu từng bước thay thế năng lượng hóa thạch bằng nguồn tái tạo

Ưu tiên phát triển năng lượng tái tạo

Tỉnh ủy Lai Châu vừa ban hành Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 70-NQ/TW, ngày 20/8/2025 của Bộ Chính trị về đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Trong định hướng tương lai, tỉnh Lai Châu ưu tiên phát triển các nguồn năng lượng tái tạo nhằm từng bước thay thế năng lượng hóa thạch, góp phần thực hiện cam kết quốc tế về giảm phát thải.

Đối với thuỷ điện, Tỉnh ủy yêu cầu các ngành, địa phương đôn đốc đẩy nhanh tiến độ thi công các dự án đã được cấp chủ trương đầu tư; phát huy, mở rộng tối đa công suất của các nhà máy hiện có; đồng thời tiếp tục phát triển có chọn lọc một số thuỷ điện vừa và nhỏ, đẩy nhanh tiến độ các dự án thuỷ điện tích năng.

Lai Châu sẽ phát triển điện mặt trời và hệ thống lưu trữ phù hợp với khả năng, bảo đảm truyền tải hết công suất, an toàn hệ thống điện, nâng cao độ tin cậy và sự ổn định của hệ thống điện và bảo vệ môi trường; Khuyến khích phát triển điện mặt trời áp mái, trên mặt nước và những khu vực đất đai không có khả năng phát triển nông, lâm nghiệp.

Đối với điện gió, Lai Châu tiếp tục rà soát những vị trí có tiềm năng phát triển điện gió để bổ sung vào quy hoạch. Đối với điện sinh khối, khuyến khích nghiên cứu, tìm kiếm cơ hội đầu tư xây dựng các nhà máy điện sử dụng rác thải đô thị, sinh khối và chất thải rắn đi đôi với bảo vệ môi trường. 

Về phát triển hạ tầng năng lượng hiện đại, thông minh, bền vững, kết nối khu vực hiệu quả, Lai Châu định hướng tham gia xây dựng và phát triển hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu năng lượng quốc gia đáp ứng yêu cầu phát triển năng lượng bền vững, hiệu quả và an toàn; thúc đẩy xã hội hóa cơ sở hạ tầng và dịch vụ năng lượng; hỗ trợ ngành điện đầu tư hiện đại hoá từ khâu sản xuất, truyền tải đến phân phối, sử dụng có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển của thị trường điện; nâng cao khả năng bảo đảm an ninh mạng lưới điện và chất lượng dịch vụ điện; tiếp tục đầu tư xây dựng các đường dây 500 kV, 220 kV, 110kV và các trạm biến áp để bảo đảm khả năng truyền tải điện từ các nhà máy điện đến các trung tâm phụ tải.

Lai Châu là địa phương có nhiều lợi thế trong phát triển năng lượng xanh như điện gió, điện mặt trời, điện sinh khối và đặc biệt là thủy điện. Từ năm 2021-2025, trên địa bàn tỉnh đã có 46 dự án thủy điện hoàn thành với tổng công suất 913 MW, nâng tổng số dự án hoàn thành phát điện lên 68 dự án với tổng công suất 3.196,2 MW. Các dự án thủy điện đã và đang phát huy tốt hiệu quả, đóng góp trên 8.600 triệu kWh cho lưới điện quốc gia, hơn 1.500 tỷ đồng/năm cho ngân sách của tỉnh và tạo việc làm cho lao động tại địa phương. 

Ứng dụng công nghệ trong sản xuất

Bên cạnh phát triển năng lượng tái tạo, Lai Châu còn triển khai đồng bộ Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 - 2030; cơ cấu lại các ngành sử dụng nhiều năng lượng theo hướng hiệu quả, bền vững. Đồng thời tỉnh áp dụng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về hiệu suất năng lượng; từng bước loại bỏ thiết bị, công nghệ lạc hậu, tiêu hao năng lượng lớn, phát thải cao; khuyến khích doanh nghiệp đầu tư công nghệ mới, thân thiện môi trường, sử dụng năng lượng sạch.

Tỉnh Lai Châu xác định cần tổ chức thực hiện linh hoạt các giải pháp giảm phát thải khí nhà kính trong ngành năng lượng, phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương; từng bước triển khai hệ thống đo đạc, báo cáo và thẩm định phát thải theo tiêu chuẩn quốc tế; thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn, tận dụng phế thải từ sản xuất công nghiệp làm nhiên liệu cho sản xuất năng lượng.

Mục tiêu cụ thể của tỉnh Lai Châu đến năm 2030: Tổng công suất các nguồn điện đạt khoảng 3.442 - 5.855 MW, có thể cao hơn tùy thuộc vào nhu cầu của hệ thống và tình hình phát triển kinh tế - xã hội theo từng giai đoạn; tổng sản lượng điện đạt khoảng 10,5 - 15 tỷ kWh. Tổng tiêu thụ năng lượng cuối cùng đạt khoảng 200 - 220 nghìn tấn dầu quy đổi. Hình thành hệ thống điện thông minh, vận hành hiệu quả, có khả năng kết nối an toàn với lưới điện khu vực; bảo đảm cung cấp điện an toàn, đáp ứng tiêu chí N-1 đối với vùng phụ tải quan trọng và N-2 đối với vùng phụ tải đặc biệt quan trọng.Tỷ lệ tiết kiệm năng lượng trên tổng tiêu thụ năng lượng cuối cùng so với kịch bản phát triển bình thường đạt khoảng 6 - 8%.