Khi học sinh Việt Nam mang mô hình STEM Innovation ra thế giới

Trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW, giáo dục STEM ngày càng được xem là nền tảng quan trọng để hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao cho tương lai. Việc học sinh Việt Nam tự tin bước ra sân chơi công nghệ quốc tế không chỉ là thành tích của riêng nhà trường hay các em học sinh, mà còn phản ánh những chuyển động tích cực trong quá trình xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo ngay từ bậc phổ thông.

Mới đây, đội tuyển Robotics Trường THCS Cầu Giấy (Hà Nội) đã ghi dấu ấn tại Giải vô địch robot thế giới VEX Robotics World Championship 2026 tổ chức tại Mỹ – sân chơi STEM quy mô lớn với sự tham gia của hàng chục nghìn học sinh đến từ nhiều quốc gia. Không chỉ tham gia tranh tài, học sinh Việt Nam còn mang tới cuộc thi những chia sẻ về mô hình phòng thực hành STEM Innovation do Petrovietnam triển khai tại nhà trường.

Theo chuyên gia STEM độc lập Đỗ Hoàng Sơn, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở thành tích đạt được, mà còn ở việc học sinh Việt Nam đã có thể tự tin mang mô hình STEM của mình ra thế giới để giao lưu, học hỏi và kết nối cùng cộng đồng quốc tế. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy khi được tiếp cận môi trường thực hành phù hợp, học sinh Việt Nam hoàn toàn có khả năng hội nhập và cạnh tranh ở những sân chơi công nghệ hàng đầu.

Thực tế cho thấy, giáo dục STEM tại Việt Nam nhiều năm qua vẫn tồn tại khoảng cách giữa lý thuyết và thực hành. Học sinh được học về khoa học, công nghệ nhưng lại thiếu không gian để thử nghiệm ý tưởng, nghiên cứu hay chế tạo sản phẩm. Việc hình thành các phòng Lab STEM vì thế không đơn thuần là đầu tư thiết bị, mà là tạo dựng môi trường để khơi dậy tư duy sáng tạo, tinh thần khám phá và khả năng giải quyết vấn đề cho học sinh.

Năm 2025, Petrovietnam triển khai chương trình xây dựng 100 phòng Lab STEM Innovation trên toàn quốc với quy mô đầu tư lớn. Theo các chuyên gia giáo dục, ý nghĩa quan trọng của chương trình không chỉ nằm ở cơ sở vật chất mà còn ở việc hình thành “không gian sáng tạo mở” trong nhà trường – nơi học sinh được trực tiếp trải nghiệm quá trình nghiên cứu, thử nghiệm và làm việc theo mô hình dự án.

Từ thực tiễn này có thể thấy, để giáo dục STEM phát huy hiệu quả, cần sự đồng hành của nhiều chủ thể: nhà trường, giáo viên, phụ huynh, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội. Khi các mắt xích này được kết nối đồng bộ, các phòng Lab STEM mới thực sự trở thành nơi nuôi dưỡng đam mê khoa học và hình thành văn hóa sáng tạo trong học đường.

Trong xu thế chuyển đổi số và kinh tế tri thức hiện nay, đầu tư cho giáo dục STEM cũng chính là đầu tư cho năng lực cạnh tranh quốc gia trong tương lai. Những mô hình như STEM Innovation không chỉ mở ra cơ hội để học sinh tiếp cận khoa học công nghệ hiện đại, mà còn góp phần hình thành thế hệ công dân sáng tạo, chủ động hội nhập và sẵn sàng thích ứng với những yêu cầu mới của thời đại.