Đề xuất tăng lương cơ sở từ 1/7/2026

Các khoản trợ cấp, chế độ được điều chỉnh tăng

Theo thông tin từ Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Chính phủ dự kiến tăng lương cơ sở khoảng 8%, từ 2,34 triệu đồng lên khoảng 2,527 triệu đồng/tháng. Mức tăng tương đương 187.200 đồng.

Theo quy định hiện hành, lương cơ sở là mức lương làm căn cứ để tính mức hưởng lương, phụ cấp và chế độ tiền thưởng áp dụng đối với người hưởng lương làm việc trong các cơ quan, tổ chức, đơn vị sự nghiệp công lập.

Ngoài tiền lương, nhiều chế độ trong hệ thống an sinh xã hội cũng được tính theo lương cơ sở nên sẽ được điều chỉnh tương ứng, như: Trợ cấp thai sản, trợ cấp dưỡng sức sau sinh, trợ cấp tai nạn lao động một lần, trợ cấp phục vụ cho người bị suy giảm lao động nặng…

Cụ thể, trợ cấp thai sản một lần khi sinh con bằng hai lần lương cơ sở. Như vậy, nếu lương cơ sở tăng lên 2,527 thì khoản trợ cấp này tăng từ 4,68 triệu đồng/con lên 5,054 triệu đồng/con.

Tương tự, trợ cấp dưỡng sức sau sinh được tính theo 30% lương cơ sở mỗi ngày nghỉ thì sẽ tăng từ 702.000 đồng/ngày lên 758.000 đồng/ngày.

Đối với người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 5% đến 30% do tai nạn lao động được hưởng trợ cấp một lần. Nếu suy giảm 5% thì hưởng trợ cấp là 5 lần lương cơ sở, như vậy sẽ tăng từ 11,7 triệu đồng lên 12,635 triệu đồng.

Người lao động suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên và không tự phục vụ được có thể được hưởng trợ cấp phục vụ bằng lương cơ sở mỗi tháng là 2,527 triệu đồng.

Việc điều chỉnh lương cơ sở được đánh giá không chỉ giúp cải thiện thu nhập của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức mà còn góp phần nâng mức hỗ trợ cho các nhóm yếu thế trong xã hội như người hưởng trợ cấp xã hội, thân nhân người lao động qua đời hay người đang tham gia hệ thống bảo hiểm xã hội.

Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt có xu hướng tăng, việc điều chỉnh các khoản trợ cấp theo lương cơ sở cũng được xem là một giải pháp nhằm bảo đảm giá trị thực của các chính sách an sinh, giúp người thụ hưởng có thêm nguồn hỗ trợ trong cuộc sống.

Các khoản phải đóng tăng theo lương cơ sở

Việc điều chỉnh lương cơ sở không chỉ làm tăng một số khoản trợ cấp mà còn kéo theo thay đổi về mức đóng của một số chính sách an sinh.

Theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội, tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội của một số nhóm đối tượng thấp nhất bằng lương cơ sở và cao nhất bằng 20 lần mức này. Khi lương cơ sở tăng, mức tiền lương tối thiểu và tối đa để tính đóng bảo hiểm xã hội cũng được điều chỉnh tương ứng.

Cụ thể, nếu lương cơ sở tăng lên 2,527 triệu đồng/tháng từ ngày 1/7/2026, mức tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội thấp nhất sẽ tăng từ 2,34 triệu đồng lên 2,527 triệu đồng/tháng, trong khi mức cao nhất tăng từ 46,8 triệu đồng lên khoảng 50,54 triệu đồng/tháng.

Một số khoản đóng khác cũng thay đổi theo tiền lương tính đóng bảo hiểm xã hội. Chẳng hạn, công đoàn phí của đoàn viên công đoàn được xác định bằng 1% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội. Khi tiền lương tăng theo lương cơ sở mới, số tiền công đoàn phí người lao động phải đóng hằng tháng cũng tăng tương ứng.

Ngoài ra, đối với người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, mức đóng bằng 22% thu nhập lựa chọn, trong đó mức thu nhập thấp nhất để tính đóng không thấp hơn mức quy định liên quan đến lương cơ sở. Khi mức lương cơ sở được điều chỉnh tăng, mức đóng tối thiểu của nhóm đối tượng này cũng có thể tăng theo.

Một số nhóm như chủ hộ kinh doanh có đăng ký, người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước và người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng cũng xác định tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu bằng lương cơ sở và tối đa bằng 20 lần mức này. Vì vậy, khi lương cơ sở tăng, mức đóng bảo hiểm xã hội của các nhóm đối tượng này cũng được điều chỉnh tương ứng...

Từ góc độ chính sách, việc điều chỉnh mức đóng bảo hiểm song song với tăng lương cơ sở giúp duy trì sự cân đối của các quỹ an sinh, đặc biệt là quỹ hưu trí và tử tuất trong dài hạn. Khi tiền lương làm căn cứ đóng tăng, nguồn thu của các quỹ bảo hiểm cũng được cải thiện, tạo điều kiện để đảm bảo khả năng chi trả cho người hưởng trong tương lai.

Tuy vậy, mức đóng tăng cũng đồng nghĩa với việc chi phí đóng góp của người lao động và một số nhóm tham gia bảo hiểm có thể cao hơn, nhất là đối với những người đang tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện hoặc có thu nhập thấp. Vì vậy, nhiều ý kiến cho rằng việc điều chỉnh lương cơ sở cần đi kèm các chính sách hỗ trợ phù hợp để bảo đảm mục tiêu mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội.