Điện Biên: Phát triển dứa Pu Lau giảm nghèo bền vững

Cây dứa gắn với khát vọng thoát nghèo

Trao đổi với chúng tôi, ông Vàng A Ly, hộ tiên phong ở bản Pu Lau, chia sẻ: Trước kia, gia đình tôi chỉ trồng ngô, sắn, quanh năm vất vả mà vẫn nghèo. Từ khi tham gia mô hình trồng dứa, thu nhập tăng gấp nhiều lần. Cây dứa đã giúp chúng tôi có của ăn, của để.

Không chỉ là cây “xóa đói giảm nghèo”, dứa Pu Lau đã được công nhận OCOP 3 sao cấp tỉnh, mở cơ hội trở thành nông sản hàng hóa. Nhờ chất lượng thơm ngon, vị ngọt thanh mát, dứa Pu Lau hiện được tiêu thụ mạnh tại Hà Nội, Hải Phòng, Lào Cai và đã xuất khẩu sang Trung Quốc.

Theo ông Đặng Văn Tuấn, Chủ tịch UBND xã Mường Nhà, địa phương đã quy hoạch vùng chuyên canh, hỗ trợ giống, kỹ thuật, kết nối doanh nghiệp bao tiêu. Toàn xã hiện có hơn 100 ha dứa, sản lượng hàng nghìn tấn/năm, doanh thu bình quân 80 - 100 triệu đồng/ha. Ông Tuấn nhấn mạnh: Cây dứa đã được xác định là cây trồng chủ lực trong chiến lược giảm nghèo bền vững của xã.

Một điển hình là HTX Dứa Pu Lau, thành lập năm 2022 với 7 thành viên, đến nay đã mở rộng diện tích trên 50 ha. Anh Thào A Giàng, Giám đốc HTX, chia sẻ: Khi sản phẩm dứa Pu Lau được công nhận OCOP, chúng tôi có thêm cơ hội quảng bá, kết nối thị trường. Hiện HTX cung cấp hàng trăm tấn dứa/năm, mang lại thu nhập ổn định cho các thành viên. Quan trọng hơn, bà con đã thay đổi tư duy sản xuất, tin tưởng vào mô hình hợp tác để cùng nhau làm giàu.

Không chỉ nâng năng suất, HTX còn gắn phát triển với bảo vệ môi trường: Sử dụng phân hữu cơ, tận dụng phụ phẩm để ủ phân vi sinh, hạn chế hóa chất. Mô hình này vừa giảm chi phí, vừa giữ đất, bảo vệ nguồn nước và chống xói mòn - phù hợp với định hướng nông nghiệp xanh mà tỉnh Điện Biên thúc đẩy.

Tiềm năng phát triển nông nghiệp hàng hóa bền vững

Theo mục tiêu của tỉnh Điện Biên, đến cuối năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh Điện Biên giảm còn 18,9%. Trong lộ trình này, dứa Pu Lau giữ vai trò quan trọng khi vừa tạo thu nhập, vừa mở ra hướng sản xuất hàng hóa quy mô lớn.

Ông Lò Văn Cương - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên, nhận định: Giảm nghèo bền vững phải đi đôi với tạo sinh kế lâu dài. Với cây dứa, bà con không chỉ thoát nghèo tạm thời mà còn tích lũy, vươn lên khá giả. Tỉnh tiếp tục hỗ trợ mở rộng vùng trồng, liên kết doanh nghiệp, khuyến khích bà con tham gia HTX để sản xuất quy mô lớn.

Dứa Pu Lau không chỉ dừng ở giá trị kinh tế trước mắt mà còn mang tầm chiến lược lâu dài: Khi được đầu tư đồng bộ về giống, kỹ thuật, quy hoạch vùng trồng, cây dứa hoàn toàn có thể phát triển thành sản phẩm nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn; Với chất lượng đặc trưng, dứa Pu Lau có nhiều lợi thế trong tiêu thụ nội địa, xuất khẩu và chế biến sâu; Cây dứa thích hợp trên đất dốc, giúp giữ đất, chống xói mòn, phù hợp với điều kiện sinh thái miền núi Điện Biên.

Bên cạnh đó, sản phẩm dứa Pu Lau còn hứa hẹn kết hợp với du lịch sinh thái, xây dựng các tour trải nghiệm thu hoạch nông sản, quảng bá hình ảnh Điện Biên như một điểm đến xanh, thân thiện và giàu tiềm năng nông nghiệp.

Cây dứa Pu Lau đã trở thành biểu tượng khát vọng thoát nghèo, làm giàu bền vững của nông dân Điện Biên. Từ triền đồi khô cằn, bà con biến dứa thành cây chủ lực, vừa phát triển kinh tế, vừa gìn giữ môi trường, mỗi quả dứa vàng óng kết tinh từ lao động cần cù và niềm tin vào tương lai.

Trong hành trình xây dựng nông thôn mới, phát triển nông nghiệp xanh và giảm nghèo bền vững, cây dứa Pu Lau đã, đang và sẽ tiếp tục khẳng định vai trò trụ cột, mở hướng phát triển cho nông nghiệp hàng hóa Điện Biên. Đây chính là minh chứng thuyết phục cho sức mạnh của sự đồng hành giữa Nhà nước - Doanh nghiệp - Nông dân, để xây dựng một nền nông nghiệp miền núi xanh, bền vững và giàu bản sắc.

Khuyến nghị về chính sách

Ông Đỗ Quang Minh - Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn tỉnh Điện Biên, cho biết: Để phát huy hiệu quả của cây dứa Pu Lau trong giảm nghèo bền vững và phát triển nông nghiệp xanh, một số khuyến nghị được đặt ra là:

Tỉnh Điện Biên cần tiếp tục quy hoạch vùng chuyên canh, lựa chọn đất phù hợp, hạn chế tình trạng phát triển tự phát; Xây dựng bản đồ vùng trồng dứa Pu Lau gắn với hạ tầng thủy lợi, giao thông, kho bảo quản và chế biến.

Hỗ trợ nghiên cứu, lai tạo giống chất lượng cao, thích ứng biến đổi khí hậu; Đầu tư dây chuyền chế biến sâu như nước ép, mứt, sấy khô… để đa dạng hóa sản phẩm; Đẩy mạnh xây dựng thương hiệu “Dứa Pu Lau - Điện Biên” gắn chỉ dẫn địa lý.

Khuyến khích doanh nghiệp ký hợp đồng bao tiêu, gắn kết sản xuất với chế biến và tiêu thụ; Hỗ trợ các HTX về vốn, kỹ thuật, marketing để tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Đẩy mạnh ứng dụng phân bón hữu cơ, hạn chế thuốc hóa học; Hướng dẫn người dân thu gom, tái chế phụ phẩm, bảo vệ nguồn đất, nguồn nước: Khuyến khích mô hình dứa kết hợp du lịch sinh thái, tạo sinh kế xanh, tăng giá trị gia tăng; Tăng cường đào tạo và chuyển giao kỹ thuật: Mở các lớp tập huấn cho nông dân về kỹ thuật canh tác, quản trị HTX, tiếp cận thị trường; Đưa tiến bộ khoa học công nghệ vào sản xuất, nhất là công nghệ tưới tiết kiệm, bảo quản sau thu hoạch. - Ông Minh nói.