Chủ động xây dựng chính sách, khởi động các dự án đầu tiên
Nhận thức rõ tiềm năng từ việc cung ứng dịch vụ tín chỉ carbon, Tuyên Quang đã sớm chuẩn bị các điều kiện cần thiết. Năm 2021, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh ban hành Nghị quyết số 36-NQ/TU về phát triển lâm nghiệp bền vững giai đoạn 2021-2030, đồng thời tỉnh xây dựng Đề án phát triển lâm nghiệp bền vững đến năm 2035. Trong đó, một trong những nhiệm vụ trọng tâm xuyên suốt là triển khai kế hoạch hành động giảm phát thải khí nhà kính, nâng cao trữ lượng các-bon rừng, quản lý rừng bền vững và sẵn sàng tham gia thị trường tín chỉ các-bon.
Trên cơ sở định hướng đó, từ năm 2021 đến nay, tỉnh đã phối hợp với Công ty Cổ phần Tư vấn Năng lượng và Môi trường (VNEEC) để rà soát dữ liệu, đánh giá tính khả thi và ước tính tiềm năng hấp thụ - giảm phát thải khí nhà kính của rừng. Những thông tin và số liệu khoa học cũng được cung cấp cho Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhằm xây dựng Báo cáo nghiên cứu khả thi Dự án Giảm phát thải trong lâm nghiệp vùng trung du, miền núi phía Bắc.
Tuyên Quang đã triển khai nhiều chương trình để sẵn sàng tham gia vào thị trường tín chỉ các-bon. Ảnh: Đào Thanh.
Song song với đó, Tuyên Quang cũng chủ động kết nối với các tổ chức quốc tế và các doanh nghiệp có kinh nghiệm về tín chỉ các-bon rừng. Ông Đào Duy Tuấn, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Tuyên Quang cho biết, tỉnh đã cung cấp thông tin và phối hợp với Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc (KOICA), Công ty VNEEC, Công ty Lâm nghiệp SK Hàn Quốc, Công ty TNHH Migreen… để tìm kiếm cơ hội hợp tác phát triển các dự án các-bon rừng.
Một bước chuẩn bị quan trọng khác là đầu năm 2025, tỉnh khởi động thực hiện Dự án C4G - Xây dựng năng lực thực hiện kế hoạch giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu và huy động nguồn tài chính bền vững để bảo vệ, phát triển rừng, trong đó có thị trường tín chỉ các-bon chất lượng cao. Dự án do Chính phủ Canada và Tổ chức CARE tại Việt Nam tài trợ, được kỳ vọng là nền tảng quan trọng giúp tỉnh từng bước hình thành cơ chế, năng lực và hệ thống dữ liệu phục vụ thị trường các-bon.
Hưởng lợi từ dịch vụ tín chỉ các-bon sẽ giúp các chủ rừng tăng thêm nguồn thu từ rừng. Ảnh: Đào Thanh.
Doanh nghiệp đón đầu
Bên cạnh sự chủ động của chính quyền tỉnh, các công ty lâm nghiệp cũng nỗ lực chuẩn bị để đón đầu cơ hội mới. Ông Dương Minh Tuấn, Trưởng phòng Kế hoạch - Kỹ thuật, Công ty TNHH Lâm nghiệp Chiêm Hóa cho biết, đơn vị đã triển khai trồng 3.600 ha rừng theo phương án kéo dài chu kỳ khai thác từ 9 đến 12 năm nhằm tăng trữ lượng các-bon tích lũy.
Điều này không chỉ nâng cao giá trị gỗ lớn mà còn mở ra cơ hội thu thêm lợi nhuận từ tín chỉ các-bon nếu được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Tuy nhiên, doanh nghiệp hiện nay cần hướng dẫn cụ thể để doanh nghiệp có thể triển khai các bước sâu hơn.
Với hơn 1 triệu ha rừng và đất lâm nghiệp, Tuyên Quang được đánh giá là một trong những tỉnh có tiềm năng lớn nhất cả nước về hấp thụ và lưu giữ các-bon. Tỉnh Tuyên Quang kiến nghị Trung ương cần sớm ban hành hướng dẫn cụ thể là cơ sở để tỉnh thể xây dựng quy trình, quy định hay cơ chế chỉ đạo thống nhất để triển khai các dự án các-bon rừng quy mô lớn.
Nếu khung pháp lý hoàn thiện, cơ chế chia sẻ lợi ích rõ ràng và hệ thống dữ liệu hiện đại được thiết lập, dịch vụ tín chỉ các-bon sẽ trở thành động lực tăng trưởng mới cho ngành lâm nghiệp của địa phương.
