Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) thuộc Liên hợp quốc đã bắt đầu triển khai chiến dịch sơ tán hơn 11.000 thủy thủ bị mắc kẹt tại eo biển Hormuz, sau khi Mỹ và Iran ký bản ghi nhớ (MoU) nhằm chấm dứt cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran.
Trong tuyên bố ngày thứ 23/6 (giờ địa phương), Tổng Thư ký IMO, ông Arsenio Dominguez, cho biết chiến dịch sẽ được thực hiện với sự phối hợp chặt chẽ giữa Iran, Oman, các quốc gia ven biển khác trong khu vực, Mỹ và ngành vận tải biển quốc tế.
“Chúng tôi đã nhận được các bảo đảm an toàn cần thiết và tiến hành xác minh kỹ lưỡng các điều kiện hàng hải để hỗ trợ hoạt động này,” ông Dominguez cho biết.
Kể từ khi cuộc chiến Mỹ - Israel chống Iran bùng phát ngày 28/2, Tehran trên thực tế đã phong tỏa eo biển Hormuz, khiến nhiều tàu thuyền mắc kẹt trên tuyến hàng hải chiến lược này.
Tuy nhiên, lưu lượng vận tải biển đã gia tăng trở lại kể từ khi thỏa thuận được ký kết vào tuần trước. Theo công ty phân tích vận tải biển Kpler, ít nhất 36 tàu thương mại đã đi qua eo biển Hormuz trong ngày thứ 22/6, mức lưu thông cao nhất kể từ khi xung đột nổ ra.
Liên hợp quốc bắt đầu chiến dịch nhằm sơ tán 11.000 thuyền viên mắc kẹt tại eo biển Hormuz. Ảnh: X.
Theo Bộ Quốc phòng Oman, quá trình sơ tán theo kế hoạch của IMO – vốn đã được thảo luận trong nhiều tháng – sẽ được triển khai theo từng giai đoạn.
“Trong bối cảnh nguy cơ va chạm trên biển vẫn ở mức cao, việc giải tỏa lưu lượng tàu thuyền cần được thực hiện một cách từ từ và có kiểm soát", cơ quan này cho biết.
Đan Mạch thông báo sẽ tham gia lực lượng hải quân quốc tế do Pháp và Anh thành lập nhằm hỗ trợ khôi phục hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược bậc nhất thế giới.
Từ eo biển Hormuz, Al Jazeera cho biết các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran về một thỏa thuận hòa bình đã đạt được những tiến triển nhất định.
“Hôm nay, chúng tôi ghi nhận một tuyên bố chung từ phía Oman và Iran cho biết hai bên đang thảo luận các cơ chế nhằm khôi phục hoạt động thương mại qua eo biển Hormuz. Đây là l tín hiệu tích cực”, ông nói.
Tuy nhiên, vẫn chưa rõ sẽ mất bao lâu để eo biển Hormuz được mở lại hoàn toàn. Cho đến thời điểm đó, hàng trăm tàu thuyền vẫn mắc kẹt ở cả hai phía của eo biển.
Trong khi đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã đến United Arab Emirates vào ngày thứ Ba và tái khẳng định rằng Iran sẽ không được phép thu phí quá cảnh tại eo biển Hormuz theo bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào với Mỹ.
“Đây là tuyến hàng hải quốc tế. Không quốc gia nào được phép áp đặt phí hay lệ phí đối với một tuyến đường thủy quốc tế”, ông Rubio nói, đồng thời cho rằng “tất cả các quốc gia trong khu vực đều sẽ đồng tình với quan điểm này”.
