Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác sinh năm Giáp Thìn 1724, tại làng Liêu Xá, huyện Đường Hào, phủ Thượng Hồng, trấn Hải Dương (nay là xã Liêu Xá, huyện Yên Mỹ, tỉnh Hưng Yên). Lê Hữu Trác xuất thân từ một gia đình truyền thống khoa bảng, nhiều người học giỏi, đỗ cao, làm quan to dưới thời vua Lê chúa Trịnh. Cha của ông là Lê Hữu Mưu, đỗ đệ tam giáp tiến sĩ và làm quan dưới triều Lê tới bậc thượng thư. Mẹ ông là Bùi Thị Thường, quê ở xứ Bàu Thượng, xã Tĩnh Diệm, huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh.
Ông là con út trong gia đình có 7 anh em. Biệt hiệu Hải Thượng do hai chữ đầu tiên tỉnh (Hải Dương) và tên phủ (Thượng Hồng), nhưng cũng có thể do chữ Bàu Thượng là quê mẹ và đây là nơi ông ở lâu nhất (từ năm 26 tuổi đến khi mất). "Lãn Ông" nghĩa là ông lười, ngụ ý lười với công danh phú quý nhưng rất chăm chỉ đối với sự nghiệp chữa bệnh cứu người.
Năm 2023, ghi nhận những công lao, đóng góp của Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác, UNESCO đã vinh danh ông là Danh nhân văn hóa thế giới.
Năm 2024 là năm ghi dấu mốc đặc biệt – kỷ niệm 300 năm ngày sinh Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác.
Năm 2023, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác được UNESCO vinh danh là Danh nhân văn hóa thế giới. Ảnh: Gia Hưng.
Tại buổi Họp báo tuyên truyền các hoạt động kỷ niệm ngày sinh Đại danh y, ông Trần Xuân Lương, Phó Giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch (VH-TT&DL) Hà Tĩnh cho biết, nhờ sự vào cuộc quyết liệt, xây dựng hồ sơ kịp thời, chiều 26/11/2024, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long đã ký quyết định cộng nhận Khu mộ và Khu lưu niệm Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác là di tích Quốc gia đặc biệt.
“Như vậy, đến nay Hà Tĩnh có 3 di tích được công nhận di tích Quốc gia đặc biệt gồm: Khu lưu niệm Đại thi hào Nguyễn Du; Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc trên hệ thống đường Hồ Chí Minh huyền thoại và Khu mộ, Khu lưu niệm Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác”, ông Lương nói.
Song hành với lập hồ sơ khoa học đề xuất công nhận di tích Quốc gia đặc biệt, tỉnh Hà Tĩnh đã trình Bộ VH-TT&DL phê duyệt quy hoạch quần thể di tích Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác, với diện tích gần 4 ha.
Đầu tháng 11/2024, UBND tỉnh Hà Tĩnh cũng giao huyện Hương Sơn làm chủ đầu tư thực hiện Dự án tu bổ, tôn tạo di tích Khu mộ và tượng đài Hải Thượng Lãn Ông nhằm đảm bảo cho việc phát huy giá trị khu di tích lâu dài, bền vững gắn với khai thác, phát triển du lịch và dịch vụ.
Khu mộ và Khu lưu niệm Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác vừa được công nhận là di tích Quốc gia đặc biệt. Ảnh: Gia Hưng.
“Hiện UBND huyện Hương Sơn đang chỉ đạo nhà thầu làm 3 ca, 4 kíp cố gắng kịp tiến độ các hạng mục thiết yếu của dự án trước ngày tổ chức lễ kỷ niệm 300 năm”, Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL Hà Tĩnh thông tin thêm.
Lễ kỷ niệm 300 năm ngày sinh Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác sẽ được tường thuật trực tiếp trên kênh VTV1, vào tối 27/12 tại quảng trường Thành Sen, TP Hà Tĩnh. Sau phần lễ, trao bằng di tích Quốc gia đặc biệt sẽ là Chương trình nghệ thuật và màn bắn pháo hoa tầm cao, tầm thấp trong vòng 15 phút.
Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác là con út trong gia đình có 7 anh em. Biệt hiệu Hải Thượng do hai chữ đầu tiên tỉnh (Hải Dương) và tên phủ (Thượng Hồng), nhưng cũng có thể do chữ Bàu Thượng là quê mẹ và đây là nơi ông ở lâu nhất (từ năm 26 tuổi đến khi mất). "Lãn Ông" nghĩa là ông lười, ngụ ý lười với công danh phú quý nhưng rất chăm chỉ đối với sự nghiệp chữa bệnh cứu người.
Năm 2023, ghi nhận những công lao, đóng góp của Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác, UNESCO đã vinh danh ông là Danh nhân văn hóa thế giới.
