Ưu tiên trữ nước ngọt, ứng phó hạn mặn

UBND TP.HCM vừa ban hành công văn yêu cầu các sở, ngành và địa phương tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp ứng phó hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong mùa khô năm 2026, trong bối cảnh nguy cơ khô hạn và xâm nhập mặn được dự báo vẫn diễn biến phức tạp.

Chỉ đạo được đưa ra sau khi các cơ quan chuyên môn cảnh báo tình trạng hạn hán, thiếu nước có thể xảy ra cục bộ tại khu vực Đông Nam Bộ trong các tháng 3 và 4. Đồng thời, tình trạng xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long tiếp tục tăng cao trong các kỳ triều cường tháng 3 và tháng 5 năm nay. Những diễn biến này được đánh giá có thể tác động trực tiếp đến sản xuất nông nghiệp và nguồn nước sinh hoạt tại nhiều khu vực của TP.HCM, đặc biệt là vùng ven đô và khu vực sản xuất nông nghiệp.

UBND TP.HCM yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường theo dõi chặt chẽ diễn biến nguồn nước, độ mặn và tình hình hạn hán để chủ động điều chỉnh phương án vận hành các công trình thủy lợi. Các đơn vị quản lý công trình phải tổ chức vận hành linh hoạt hệ thống cống, đập, trạm bơm, ưu tiên bảo vệ nguồn nước ngọt phục vụ sản xuất nông nghiệp và nhu cầu sinh hoạt của người dân trong suốt mùa khô.

Một trong những nội dung được nhấn mạnh là việc tăng cường trữ nước ngọt trong hệ thống kênh mương, ao hồ và các công trình thủy lợi hiện có. Thành phố yêu cầu các đơn vị quản lý khai thác công trình thủy lợi thường xuyên kiểm tra hệ thống cống ngăn mặn, giữ ngọt, đồng thời theo dõi sát diễn biến nguồn nước để kịp thời điều chỉnh phương án vận hành khi có tình huống bất thường. Việc trữ nước sớm được xem là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế rủi ro thiếu nước khi bước vào cao điểm mùa khô.

UBND TP.HCM cũng yêu cầu các địa phương rà soát toàn bộ diện tích sản xuất nông nghiệp có nguy cơ bị thiếu nước, đặc biệt là các khu vực trồng lúa, cây ăn trái và vùng nuôi trồng thủy sản. Trên cơ sở đó, các địa phương phải chủ động xây dựng phương án cấp nước phù hợp, đồng thời tính toán chuyển đổi cơ cấu cây trồng tại những khu vực không đảm bảo nguồn nước để giảm thiểu thiệt hại do hạn hán kéo dài.

Đối với các đơn vị khai thác công trình thủy lợi, thành phố yêu cầu bố trí lực lượng trực vận hành trong suốt mùa khô, theo dõi mực nước và độ mặn để kịp thời xử lý các tình huống phát sinh. Việc đảm bảo cấp nước cho sản xuất nông nghiệp, đặc biệt tại các vùng ven đô, được xác định là nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới.

UBND TP.HCM cũng yêu cầu tăng cường công tác tuyên truyền để người dân chủ động sử dụng nước tiết kiệm, dự trữ nước sinh hoạt trong những thời điểm nguồn nước suy giảm. Các cơ quan truyền thông được đề nghị tăng cường thông tin về tình hình hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn để người dân kịp thời nắm bắt và chủ động ứng phó.

Đáng chú ý, công văn cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục triển khai nghiêm phương án phòng chống hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn đã được thành phố ban hành từ đầu năm 2026. Đây không chỉ là bước chủ động nhằm giảm thiểu thiệt hại, bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất và đời sống dân sinh mà chủ động hạn chế những tác động tiêu cực có thể xảy ra nếu tình trạng hạn hán và xâm nhập mặn diễn biến phức tạp hơn trong thời gian tới.