Lào Cai dùng công nghệ hiện đại cứu hộ thiên tai

Thiết bị hiện đại vào tâm lũ diễn tập

Tiếng còi báo động vang lên tại thôn Ao Luông, xã Liên Sơn, tỉnh Lào Cai khi tình huống giả định về trận mưa lớn kéo dài do bão số 3 gây ra được kích hoạt. Nước lũ dâng nhanh, một số khu vực bị cô lập, nguy cơ sạt lở đất xuất hiện tại nhiều điểm xung yếu. Ngay lập tức, các lực lượng cứu hộ, cứu nạn triển khai phương án ứng phó khẩn cấp.

Đặc biệt của cuộc diễn tập phòng thủ dân sự phòng chống thiên tai, thảm họa, ứng phó lũ ống, lũ quét, sạt lở đất năm 2026 do Quân khu 2 phối hợp với tỉnh Lào Cai được tổ chức vào ngày 22/5 vừa qua với sự xuất hiện của nhiều trang thiết bị hiện đại phục vụ công tác cứu hộ, cứu nạn.

Trên khu vực diễn tập, các thiết bị bay không người lái liên tục quần thảo trên không để xác định vị trí nguy hiểm và tìm kiếm người bị nạn. Dưới mặt đất, lực lượng cứu hộ sử dụng phương tiện chuyên dụng tiếp cận các điểm sạt lở, hỗ trợ sơ tán người dân đến nơi an toàn.

Theo kịch bản giả định, bão số 3 đổ bộ vào miền Bắc gây mưa lớn kéo dài trên địa bàn tỉnh Lào Cai, làm gia tăng nguy cơ lũ ống, lũ quét và sạt lở đất tại nhiều khu vực. Tại thôn Ao Luông, xã Liên Sơn, nước lũ dâng cao gây vỡ đập, cuốn trôi nhà cửa và tài sản của người dân.

Trước tình huống khẩn cấp, cơ chế vận hành được kích hoạt nhanh chóng. Các lực lượng quân sự, công an, dân quân tự vệ, y tế cùng chính quyền địa phương đồng loạt triển khai cứu hộ, cứu nạn, tổ chức sơ tán dân và thiết lập sở chỉ huy hiện trường.

Khác với nhiều cuộc diễn tập trước đây, lần này công nghệ hiện đại đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ chỉ huy, điều hành và bảo đảm an toàn cho lực lượng làm nhiệm vụ. Nhiều thiết bị chuyên dụng giúp tiếp cận nhanh hiện trường, phát hiện khu vực nguy hiểm và đưa người bị nạn ra khỏi vùng rủi ro trong thời gian ngắn hơn.

Thực tế cho thấy, tại các địa phương miền núi, địa hình chia cắt khiến việc tiếp cận hiện trường khi xảy ra thiên tai gặp rất nhiều khó khăn. Vì vậy, việc ứng dụng công nghệ hiện đại không chỉ giúp nâng cao hiệu quả cứu hộ mà còn giảm thiểu nguy hiểm cho lực lượng chức năng khi làm nhiệm vụ trong điều kiện thời tiết cực đoan.

Chủ động ứng phó từ cơ sở

Lào Cai là tỉnh miền núi, biên giới có địa hình phức tạp, thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai như lũ quét, sạt lở đất, gây thiệt hại lớn về người và tài sản. Những năm gần đây, biến đổi khí hậu khiến thời tiết diễn biến thất thường, mưa lớn cục bộ xuất hiện với tần suất ngày càng nhiều, kéo theo nguy cơ thiên tai ngày càng khó lường.

Trong bối cảnh đó, việc tổ chức diễn tập sát với thực tế được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng lực ứng phó của các lực lượng và người dân ngay từ cơ sở.

Thiếu tướng Nguyễn Đăng Khải, Phó Tư lệnh, Tham mưu trưởng Quân khu 2 cho rằng: Công tác phòng chống thiên tai cần được xác định là nhiệm vụ chiến đấu trong thời bình. Theo đó, các địa phương phải thường xuyên rà soát, bổ sung phương án phòng chống thiên tai, đồng thời chú trọng công tác diễn tập, đặc biệt ở cấp cơ sở sau khi vận hành mô hình chính quyền hai cấp.

Cuộc diễn tập lần này huy động khoảng 1.000 cán bộ, chiến sĩ thuộc lực lượng quân sự, công an, dân quân tự vệ, y tế cùng hơn 100 phương tiện chuyên dụng tham gia xử lý nhiều tình huống sát thực tế như thiết lập sở chỉ huy hiện trường, xây dựng khu sơ tán, bệnh viện dã chiến, tổ chức cứu hộ cứu nạn.

Đặc biệt là sự phối hợp nhịp nhàng giữa các lực lượng trong từng tình huống. Từ công tác chỉ huy điều hành, sơ tán dân cư đến cứu người mắc kẹt đều được triển khai khẩn trương, bài bản. Qua đó cho thấy khả năng sẵn sàng ứng phó khi thiên tai thực sự xảy ra.

Không chỉ giúp lực lượng chức năng rèn luyện kỹ năng, cuộc diễn tập còn góp phần nâng cao nhận thức cho người dân trong phòng chống thiên tai. Người dân được hướng dẫn cách nhận biết nguy cơ sạt lở, kỹ năng sơ tán an toàn và hỗ trợ người thân khi xảy ra sự cố.

Theo ông Dương Quốc Huy, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Ban Tổ chức diễn tập phòng thủ dân sự tỉnh Lào Cai, thông qua diễn tập, cấp chính quyền cơ sở sẽ hiểu rõ hơn những việc cần làm khi thiên tai xảy ra, đồng thời giúp người dân nâng cao kỹ năng tự bảo vệ bản thân và cộng đồng.

Lào Cai trở thành địa phương đầu tiên tổ chức diễn tập phòng thủ dân sự sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp cho thấy quyết tâm chủ động ứng phó với thiên tai từ sớm, từ xa. Những kinh nghiệm thực tiễn từ cuộc diễn tập sẽ là cơ sở để địa phương tiếp tục hoàn thiện các phương án phòng chống thiên tai trong thời gian tới.

Mùa mưa bão đang đến gần. Với một tỉnh miền núi thường xuyên đối mặt với nguy cơ lũ quét, sạt lở đất như Lào Cai, sự chủ động luôn là yếu tố quan trọng nhất để giảm thiểu thiệt hại. Và trong cuộc chiến với thiên tai hôm nay, bên cạnh con người, công nghệ hiện đại đang trở thành “cánh tay nối dài” giúp công tác cứu hộ, cứu nạn hiệu quả và an toàn hơn.