Lâm Đồng định hướng công nghiệp xanh sau sáp nhập

Luyện nhôm chuyển hướng công nghệ sạch

Sau khi hợp nhất ba tỉnh Lâm Đồng, Đắk Nông và Bình Thuận, tỉnh Lâm Đồng mới có diện tích hơn 24.200 km², dân số gần 3,9 triệu người. Đây là nền tảng quan trọng để tái cơ cấu kinh tế, trong đó công nghiệp được xác định là động lực chủ đạo, hướng đến phát triển theo hướng xanh, hiện đại và thân thiện môi trường.

Theo định hướng của Tỉnh ủy Lâm Đồng, giai đoạn 2025–2035, tỉnh tập trung vào ba trụ cột gồm: Luyện nhôm công nghệ cao, chế biến sâu nông sản và công nghiệp hỗ trợ xanh. Mục tiêu là hình thành chuỗi giá trị liên kết, nâng tỷ trọng công nghiệp trong GRDP, đồng thời đáp ứng yêu cầu chuyển đổi năng lượng và giảm phát thải theo cam kết quốc gia.

Khu vực Đắk Nông cũ có trữ lượng bôxít khoảng 5,4 tỷ tấn, là cơ sở cho ngành luyện nhôm phát triển bền vững. Hiện hai tổ hợp alumin Nhân Cơ và Tân Rai của Lâm Đồng đạt sản lượng hơn 1,5 triệu tấn/năm, đóng góp lớn cho ngân sách và kim ngạch xuất khẩu.

Tỉnh Lâm Đồng đang đề xuất mở rộng công suất luyện nhôm lên 600.000 tấn/năm trong giai đoạn 2025–2030, nhưng theo hướng công nghệ sạch. Các dự án mới phải sử dụng dây chuyền tiết kiệm năng lượng, tái tuần hoàn chất thải bùn đỏ, kiểm soát khí thải và tận dụng năng lượng tái tạo trong sản xuất.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Trọng Yên cho biết, hiện tỉnh ưu tiên thu hút các dự án luyện nhôm áp dụng công nghệ tiên tiến, có tiêu chuẩn môi trường cao. Mọi dự án phải đạt chuẩn kỹ thuật xanh trước khi cấp phép đầu tư.

Lâm Đồng triển khai Chương trình sản xuất sạch hơn trong công nghiệp, phấn đấu đến năm 2030 giảm 10% mức tiêu hao năng lượng, tăng tỷ lệ tái chế chất thải và sử dụng nguyên liệu thân thiện môi trường. "Lâm Đồng sẽ chọn lọc kỹ các dự án đầu tư, ưu tiên công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường và đóng góp vào mục tiêu phát thải ròng bằng '0' của Chính phủ", ông Yên khẳng định.

Phát triển công nghiệp hỗ trợ xanh

Cùng với công nghiệp luyện kim và chế biến, tỉnh đang phát triển mạnh công nghiệp hỗ trợ xanh, lĩnh vực đóng vai trò nền tảng cho chuỗi giá trị công nghiệp bền vững. Các cụm công nghiệp tại các xã Đức Trọng, Bảo Lâm và Krông Nô được quy hoạch theo hướng sinh thái, tập trung vào sản xuất linh kiện nhôm, thiết bị nông nghiệp, vật liệu xanh và bao bì sinh học.

Theo ông Nguyễn Bá Út, Giám đốc Sở Công thương Lâm Đồng, đến năm 2030, 100% khu và cụm công nghiệp trên địa bàn sẽ áp dụng mô hình tuần hoàn như nước thải được xử lý và tái sử dụng, chất thải rắn được tái chế, đồng thời lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái để giảm phát thải carbon.

"Tỉnh cũng phối hợp với Bộ Công thương triển khai Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ xanh đến năm 2035, gồm ba hợp phần trọng tâm gồm: Đổi mới công nghệ, xây dựng khu công nghiệp sinh thái và đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật phục vụ chuyển đổi xanh", ông Út nói thêm.

Theo số liệu Cục Thống kê Lâm Đồng, khu vực công nghiệp – xây dựng hiện chiếm khoảng 28% GRDP của tỉnh, tốc độ tăng trưởng bình quân đạt 9%/năm. Sau sáp nhập, mục tiêu đến năm 2030 là nâng tỷ trọng công nghiệp xanh và chế biến lên 35–37% GRDP, đồng thời giảm ít nhất 15% lượng phát thải CO₂ trong hoạt động sản xuất.

Với nền tảng tài nguyên, cơ sở hạ tầng công nghiệp sẵn có và sự định hướng rõ ràng của lãnh đạo tỉnh, Lâm Đồng đang từng bước hình thành diện mạo một trung tâm công nghiệp xanh của khu vực Tây Nguyên nơi công nghệ luyện nhôm, chế biến nông sản và công nghiệp hỗ trợ cùng phát triển hài hòa, hướng đến nền kinh tế xanh, tuần hoàn và bền vững.

Lâm Đồng đặt mục tiêu phát triển kinh tế xanh, trong đó ưu tiên ngành công nghiệp hỗ trợ và năng lượng tái tạo. Hiện toàn tỉnh có 104 dự án nguồn điện với tổng công suất 8.241,89 MW, trong đó năng lượng tái tạo chiếm 47,17 %. Tỉnh xác định chuyển hướng công nghiệp “chế biến, hỗ trợ và xanh hóa” để tăng giá trị gia tăng, bảo vệ môi trường và hướng tới mô hình sản xuất tuần hoàn.