Trong nỗ lực giải quyết khủng hoảng rác thải điện tử, vào tháng 9, Kenya đã tổ chức Hội nghị Đổi mới quản lý rác thải điện tử (WEEE Innovation Summit) ở Nairobi. Tại đây, các chuyên gia và nhà quản lý môi trường kêu gọi tăng cường hợp tác công - tư và quốc tế để xử lý khủng hoảng này.
Ông Christian Engels, Tổng giám đốc AHK Services Đông Phi, cho rằng Kenya đang dẫn đầu khu vực trong nỗ lực xử lý và tái chế rác thải nhờ ban hành quy định Trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) từ năm 2024. Trong đó, EPR buộc các nhà sản xuất và nhập khẩu chịu trách nhiệm toàn bộ vòng đời sản phẩm.
Mỗi năm, Kenya thải ra tới 80.000 tấn rác thải điện tử (e-waste) gây lo ngại về ô nhiễm môi trường và sức khỏe cộng đồng. Ảnh: Earth.org.
Tuy nhiên, việc thực thi EPR tại đây còn gặp khó do tranh chấp pháp lý và một số doanh nghiệp từ chối đóng phí EPR. Để gỡ rối, ông Engels gợi ý Kenya nên hợp tác với Đức - quốc gia có hơn 30 năm kinh nghiệm trong quản lý rác thải điện tử - để tận dụng “kiến thức Đức và sáng tạo Kenya” cho mô hình bền vững hơn.
Theo ông Ayub Macharia, Giám đốc Cục Quản lý Môi trường Quốc gia (NEMA), cho rằng vấn đề nhận thức cộng đồng vẫn đang là một rào cản lớn trong nỗ lực xử lý khủng hoảng rác thải điện tử của Kenya.
“Nhiều người thu hồi kim loại quý từ rác điện tử rồi bỏ phần còn lại ra đường, gây ô nhiễm đất và nguồn nước,” ông chia sẻ, đồng thời cảnh báo việc đốt rác điện tử phát thải chì, thủy ngân và khí nhà kính, góp phần làm trầm trọng biến đổi khí hậu.
Các chuyên gia cũng nhấn mạnh vai trò của khu vực phi chính thức, vốn xử lý phần lớn e-waste hiện nay. Nếu được hỗ trợ đúng mức, khu vực này có thể phát triển mô hình tái chế, tái sử dụng sáng tạo. Dưới Luật Quản lý chất thải bền vững 2022, Kenya đã thành lập Tổ chức Trách nhiệm rác thải điện tử Kenya (EPROK) để điều phối toàn chuỗi thu gom - vận chuyển - tái chế. Tuy nhiên, hầu hết cơ sở tái chế vẫn tập trung tại Nairobi, khiến nhiều địa phương chưa thể kiểm soát lượng rác điện tử ngày càng tăng.
