Cuộc đối thoại về sắc màu giữa hai họa sĩ Trịnh Tuân và Đào Hải Phong

Art Talk là chuỗi chương trình giao lưu, trò chuyện nghệ thuật do Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam khởi xướng và tổ chức định kỳ, nhằm giới thiệu tới công chúng những hành trình sáng tạo độc đáo của các nghệ sĩ Việt Nam đương đại. Mỗi buổi Art Talk là một điểm dừng chân khác nhau trên bản đồ nghệ thuật, nơi công chúng có thể lắng nghe, đối thoại và hiểu thêm về tư duy nghệ thuật thông qua chia sẻ của chính các nghệ sĩ.

Art talk lần này được tổ chức trong không gian triển lãm “Tác phẩm mới trong Sưu tập của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (2016-2026)” nhân dịp kỷ niệm 60 năm ngày thành lập Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (24/6/1966-24/6/2026).

Chương trình có sự tham dự của 2 diễn giả: Họa sĩ Trịnh Tuân và Họa sĩ Đào Hải Phong. Màu sắc trong tranh của Trịnh Tuân và Đào Hải Phong từ lâu đã được giới mộ điệu đánh giá là những hiện tượng đặc biệt. Nếu như Trịnh Tuân mê hoặc người xem bằng những gam màu trầm sâu lắng,  gợi chiều sâu cảm xúc, thì Đào Hải Phong lại bùng nổ với bảng màu sặc sỡ, giàu năng lượng. Hai phong cách khác biệt nhưng đều tạo nên dấu ấn riêng bằng cách sử dụng màu sắc đầy cá tính.

Sự khác biệt làm nên dấu ấn của hai vị họa sĩ không phải ngẫu nhiên, mà bắt nguồn từ những bước ngoặt trong tư duy thẩm mỹ và thế giới quan rất riêng của mỗi người khi đứng trước giá trị truyền thống.

Chia sẻ về việc phá vỡ những mảng màu truyền thống trong tranh của mình, họa sĩ Trịnh Tuân bày tỏ: "Quá trình học tập tại trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp đã mang lại cho tôi một tư duy thẩm mỹ hoàn toàn khác biệt. Tôi may mắn được trải nghiệm và dung hợp cả hai môi trường: mỹ thuật tạo hình và tư duy thiết kế. Bản chất của thiết kế là luôn đòi hỏi sự đổi mới, không lặp lại người khác và không lặp lại chính mình".

Ông cũng chia sẻ thêm: "Trong thời gian học tập và giảng dạy sau này, tôi có cơ hội tiếp cận sâu sắc với trường phái thiết kế Bauhaus. Chính tư duy thẩm mỹ và tinh thần công năng hiện đại của Bauhaus đã thôi thúc tôi ứng dụng nó vào chất liệu sơn mài truyền thống. Sau nhiều năm nghiên cứu kiên trì, tôi hiểu rằng mình phải thay đổi, và điểm đột phá đầu tiên chính là làm mới hoàn toàn bảng màu trong các tác phẩm của mình."

Lý giải về lý do luôn theo đuổi những gam màu sặc sỡ và mạnh mẽ, họa sĩ Đào Hải Phong cho rằng màu sắc là thứ có sức nặng tác động đến thị giác con người lớn nhất. Đối với anh, dù là màu trầm hay màu mạnh thì bản thân sắc độ luôn có sự "chọn lọc" công chúng của riêng nó, như một cái duyên để tìm kiếm những tâm hồn đồng điệu. Đó cũng là lý do vị họa sĩ này xem màu sắc như một phương tiện để làm mới những phong cảnh quen thuộc, mở ra những lăng kính nghệ thuật mới mẻ cho người yêu tranh.

Đứng trước câu chuyện đón nhận của người xem, nam họa sĩ cho rằng nghệ thuật vốn là điều không thể khiên cưỡng hay áp đặt. Theo ông, người nghệ sĩ chỉ đơn giản là sáng tạo bằng tất cả sự chân thành, còn sự đón nhận và đánh giá tác phẩm thuộc về công chúng. Đối với họa sĩ, hãy cứ để công chúng là người đưa ra những định giá khách quan, bởi mỗi bức tranh đều sở hữu một tiếng nói và một giá trị tự thân mà ngay cả tác giả cũng không thể định đoạt trước.

Đối với họa sĩ Trịnh Tuân, bất kỳ người nghệ sĩ nào khi sáng tạo tác phẩm cũng đều mang trong mình một khao khát cháy bỏng là được tiếp cận và đối thoại với công chúng. Sau nhiều cơ hội ra mắt người xem trong nước để đánh dấu những bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp riêng, ông bắt đầu hướng tầm mắt ra biển lớn.

Thế nhưng, khi quyết định đưa tranh ra quốc tế, mong muốn của nam họa sĩ không còn dừng lại ở phương diện cá nhân. Ông luôn đặt câu hỏi làm sao để công chúng quốc tế biết đến Việt Nam nhiều hơn - biết đến một nền nghệ thuật Việt Nam có bản sắc riêng biệt, khẳng định vị thế Việt Nam trên bản đồ mỹ thuật đương đại.

Buổi trò chuyện khép lại nhưng đã mở ra một góc nhìn sâu sắc về hành trình sáng tạo của hai người nghệ sĩ. Trịnh Tuân trầm lắng, Đào Hải Phong rực rỡ - hai cá tính đối lập nhưng cùng gặp nhau ở sự tận tâm với nghề và khát khao đưa hội họa Việt Nam đi xa. Chính sự chân thành ấy đã biến cuộc đối thoại thành cầu nối định hình giá trị thẩm mỹ, để lại dư âm đẹp trong lòng công chúng mộ điệu.