Thiếu nhân lực, ngành giáo dục Quảng Trị đề xuất không tinh giản

Thiếu trước, hụt sau

Với 27 lớp học, theo định mức của Bộ Giáo dục và Đào tạo, năm học 2025-2026, Trường THCS Phúc Trạch, xã Phong Nha phải được bố trí 51 giáo viên (bình quân 1,9 giáo viên/lớp). Tuy nhiên, hiện nay trường chỉ có 46 giáo viên (bình quân 1,7 giáo viên/lớp, trong đó có 19 giáo viên hợp đồng, bao gồm 12 trường hợp ký hợp đồng theo Nghị định số 111/2022/NĐ-CP).

Bài liên quan

Thí điểm chương trình giáo dục mầm non mới từ năm học 2026-2027

Là một giáo viên hợp đồng từ nhiều năm nay, không nằm trong diện được bình xét thi đua, không được xếp lương theo ngạch bậc, không được xét tăng lương theo thời gian công tác nhưng cũng như nhiều giáo viên khác, cô Nguyễn Thị Lệ Thúy vẫn phải thực hiện việc dạy tăng tiết theo lịch sắp xếp của Ban Giám hiệu nhà trường và tổ chuyên môn. Điều này khiến Ban Giám hiệu Trường THCS Phúc Trạch hết sức phân vân.

“Do thiếu giáo viên, năm học này, nhà trường đang phải bố trí mỗi giáo viên dạy tăng thêm 2 tiết/tuần nhưng không có nguồn chi trả. Năm học tới, theo dự kiến, trường sẽ tăng thêm 2 lớp, như vậy số giáo viên thiếu sẽ tăng lên và các giáo viên sẽ tiếp tục phải tăng tiết dạy so với năm học này nếu không có phương án bổ sung nhân sự kịp thời”, thầy Phạm Đức Ngọc, Hiệu trưởng Trường THCS Phúc Trạch trăn trở.

Được biết, từ năm 2021 đến thời điểm trước sáp nhập, tỉnh Quảng Bình (cũ) không tổ chức tuyển viên chức cho ngành giáo dục. Để giải quyết phần nào tình trạng thiếu giáo viên, các đơn vị giáo dục công lập được giao hợp đồng giáo viên để thực hiện nhiệm vụ dạy học (gồm hợp đồng trong biên chế và hợp đồng theo Nghị định số 111/2022/NĐ-CP). Tuy nhiên, theo quy định tại Nghị định số 111/2022/NĐ-CP của Chính phủ, UBND tỉnh Quảng Bình (cũ) và UBND tỉnh Quảng Trị sau sáp nhập chỉ giải quyết được nguồn ngân sách để các đơn vị giáo dục công lập chi trả hợp đồng giáo viên tương ứng 70% số chỉ tiêu còn thiếu theo theo định mức. Vì vậy, các trường học rơi vào tình thế khó khăn, lúng túng trong công tác dạy và học.

“Giáo viên có năng lực, có nguyện vọng gắn bó với ngành nhưng vẫn phải hợp đồng giảng dạy từ nhiều năm qua với rất nhiều thiệt thòi. Điều này sẽ dẫn tới sự thiếu ổn định, khó khăn trong xây dựng đội ngũ giáo viên cốt cán của nhà trường”, thầy Ngọc cho biết thêm.

Việc thiếu hụt biên chế giáo viên kéo dài đang là rào cản lớn đối với nỗ lực đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục tại Quảng Trị, ảnh hưởng rõ rệt đến việc triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Nhiều trường gặp khó khăn trong tổ chức dạy học 2 buổi/ngày; thiếu giáo viên các môn học mới, môn đặc thù như ngoại ngữ, tin học, âm nhạc, nghệ thuật, hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp, nội dung giáo dục địa phương; thiếu nhân viên tư vấn học sinh, giáo vụ, hỗ trợ học sinh khuyết tật. Không chỉ phải dạy vượt định mức, kiêm nhiệm, nhiều giáo viên phải bố trí dạy liên trường, dạy nhiều điểm trường lẻ với khoảng cách xa, khó khăn trong đi lại...

Thiếu hơn 3 nghìn biên chế nhưng vẫn tinh giản

Thông tin từ Sở Giáo dục Đào tạo tỉnh Quảng Trị, theo Quyết định số 3124/QĐ-UBND ngày 16/12/2025 của UBND tỉnh Quảng Trị, tổng số biên chế sự nghiệp giáo dục được giao năm 2026 là 28.950 chỉ tiêu, thấp hơn gần 13% so với định mức quy định tối đa của Bộ GD&ĐT. So với định mức do Bộ quy định, Quảng Trị còn thiếu khoảng trên 3.000 cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên nhưng vẫn phải thực hiện tinh giản biên chế theo lộ trình trong những năm vừa qua. Điều này gây ra áp lực rất lớn cho các cơ sở giáo dục và tác động trực tiếp đến chất lượng dạy học trên địa bàn tỉnh.

Các địa phương, nhà trường hiện đang thiếu biên chế giáo viên đều cho rằng, nếu không bổ sung biên chế giáo viên trong những năm tới chất lượng giáo dục tỉnh nhà chắc chắn bị ảnh hưởng.

Bà Trần Thị Tứ, Trưởng phòng Văn hóa xã hội xã Phong Nha cho hay, hiện nay toàn xã có 17 trường học với 35 điểm trường. Biên chế được cấp có thẩm quyền giao là 529, trong đó có 34 biên chế chưa sử dụng. Các biên chế chưa sử dụng này đang được Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Trị đưa vào chỉ tiêu tuyển dụng giáo viên trong năm học này, góp phần tăng số lượng giáo viên trong biên chế, giảm số lượng giáo viên hợp đồng. Điều này sẽ giúp quyền lợi, chế độ chính sách cho giáo viên được đảm bảo, giáo viên yên tâm công tác và cống hiến cho ngành.

Một trong những giải pháp Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Trị đã thực hiện để phần nào giảm áp lực việc thiếu giáo viên là thực hiện điều tiết giáo viên thừa thiếu cục bộ giữa các bộ môn và đơn vị, thuyên chuyển viên chức đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Sở từ nơi thừa sang nơi thiếu; phối hợp tham mưu điều chỉnh lộ trình và chỉ tiêu tinh giản biên chế năm 2026 theo hướng không áp dụng tỷ lệ bình quân 10% đối với biên chế ngành giáo dục. Bên cạnh đó, Sở Giáo dục và Đào tạo cũng đã quan tâm rà soát, sắp xếp mạng lưới trường lớp, gom các điểm trường lẻ để tạo điều kiện bố trí đội ngũ và đầu tư cơ sở vật chất hiệu quả hơn.

Ông Võ Văn Minh, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Trị cho hay, ngành đang tích cực phối hợp với Sở Nội vụ tham mưu tỉnh kiến nghị Chính phủ đề xuất Bộ Chính trị xem xét bổ sung chỉ tiêu biên chế sự nghiệp giáo dục cho tỉnh theo đúng định mức và đề nghị không tinh giản 999 chỉ tiêu biên chế trong năm 2026; điều chỉnh lộ trình tinh giản theo hướng linh hoạt, không áp dụng cào bằng tỷ lệ 10% biên chế.

“Ngành Giáo dục tỉnh Quảng Trị mong Chính phủ và các Bộ, ngành Trung ương quan tâm, xem xét đặc thù của lĩnh vực giáo dục và điều kiện ngân sách của địa phương để có giải pháp phù hợp, bảo đảm chất lượng và công bằng trong giáo dục”, ông Minh cho hay.

Trước thực tế thiếu nhân lực, ảnh hưởng đến chất lượng dạy và học, ngày 27/11/2025, Đảng ủy UBND tỉnh Quảng Trị đã có công văn gửi Ban Thường vụ Tỉnh ủy. Nội dung nêu rõ, năm 2026 là năm cuối thực hiện tinh giản biên chế giai đoạn 2022-2026. Theo kế hoạch, dù đang thiếu hụt số lượng so với định mức quy định nhưng ngành giáo dục vẫn phải tinh giản là 999 chỉ tiêu (10% biên chế). Mục tiêu này khó hoàn thành trong bối cảnh hầu hết các đơn vị giáo dục hiện đang thiếu người làm việc so với định mức, không thể cắt giảm thêm.

Vì vậy, Đảng ủy UBND tỉnh Quảng Trị đề xuất chưa cắt giảm biên chế sự nghiệp giáo dục theo lộ trình đã được phê duyệt của năm 2026 là 999 chỉ tiêu.