Nuôi thủy sản thiệt hại do thiên tai, khó áp dụng chính sách hỗ trợ

Cơn lũ lịch sử do hoàn lưu bão số 10 đã để lại những cảnh tượng tan hoang, thiệt hại chưa từng có cho sản xuất nông nghiệp tại xã Việt Hồng, tỉnh Lào Cai. Vùng đất này vốn là một trong những địa phương có thế mạnh về chăn nuôi thủy sản khi có nguồn nước sạch để nuôi cá nước lạnh ở khu vực Việt Hồng (cũ) và và hệ thống đầm, hồ dồi dào nguồn nước ở vùng xã Vân Hội (cũ).

Tuy nhiên, trong đợt lũ lịch sử hồi đầu tháng 10 vừa qua đã khiến hàng trăm ha ao, hồ ngập trong bùn đất, cơ sở hạ tầng bị cuốn trôi, tài sản tích góp nhiều năm của người dân bỗng chốc mất trắng.

Chúng tôi đến thăm trang trại nuôi cá tầm của anh Hoàng Văn Bình ở thôn Bản Nả, xã Việt Hồng vào một ngày trung tuần tháng 11. Sau hơn một tháng rưỡi nỗ lực khắc phục sau trận lũ dữ, nhưng khung cảnh trang trại nuôi cá tầm dưới chân núi Nả vẫn còn khá ngổn ngang.

Hơn 10 tấn cá thịt với khoảng 7.000 con cỡ từ 1,5kg - 1,7kg đã trôi sông, trôi suối. Hơn 3 vạn con cá tầm giống chết trắng, nổi bể ao. Gần chục con cá bố mẹ nặng 20-30 cân cũng chết vì mất nước. Hệ thống trại nuôi vị tàn phá nghiêm trong, 1 cái ao lớn bị vỡ hoàn toàn. Toàn bộ hệ thống đường ỗng dẫn nước sạch từ trên núi về và nhiều dụng cụ, thiết bị trôi theo dòng nước xiết.

Anh Bình nhẩm tính, thiệt hại về cơ sở hạ tầng và cá thịt, cá giống khoảng hơn 2 tỷ đồng. Bây giờ chi phí để khôi phục cơ sở vật chất, xây dựng lại cũng ngót tỷ bạc.

Không nản lòng, ngay sau khi cơn lũ qua đi, trang trại đã bặt tay vào công tác khắc phục. “Anh em công nhân tập trung hàn lại hệ thống mái che. Xây kè lại những bể bị vỡ, láp lại hệ thống nước vào, nước ra, sau đó xử lý khử khuẩn rồi mới đưa cá vào nuôi tiếp được. Dự kiến sẽ mất hơn một tháng nữa để có thể bắt đầu nuôi lại”, anh Bình cho biết.

Mô hình nuôi thủy sản rộng gần 3ha của gia đình anh Trần Ngọc Phương ở thôn Gò Cấm cũng chung cảnh ngộ. Anh Phương là người đã có kinh nghiệm hơn 15 năm chuyển đổi từ ruộng kém hiệu quả sang nuôi thâm canh các loại cá rô phi, chép, trắm và ba ba, giờ đây phải dùng từ “xóa sổ” để mô tả về trang trại của mình.

Mưa lũ sau đợt bão số 10 vừa qua đã cuốn đi tất cả. Bờ rào, bờ ao kiên cố mà anh dày công xây dựng bao năm đã đổ sập tứ tung. Ao hồ đục ngầu, một lớp bùn phù sa dày tới hơn nửa mét lắng đọng.

“Bây giờ nó ngổn ngang thế này, gia đình không biết bắt đầu làm khắc phục từ đâu. Ao hồ đang chăn nuôi hiệu quả, mỗi năm cho sản lượng hơn 40 tấn, nay như nhưng ao nước thải. Cơn bão Yagi năm 2024 cũng đã làm thiệt hại gần chục tấn cá do vỡ bờ bao, nhưng năm nay thì thực sự là mất trắng”, anh Phương thở dài.

Theo báo cáo của UBND xã Việt Hồng, toàn xã có hơn 100ha ao, hồ, mặt nước nuôi cá, ba ba, ốc nhồi... bị thiệt hại. Xã đã tiến hành thống kê thiệt hại từng hộ gia đình và báo cáo tỉnh để có thể hỗ trợ cho các hộ theo đúng quy định.

Song song với đó, xã chỉ đạo tổ khuyến nông xuống từng hộ để hướng dẫn kỹ thuật khắc phục thiệt hại. Đối với những diện tích có khả năng khắc phục ngay, hướng dẫn bà con vệ sinh ao, lấy nước trở lại và chuẩn bị con giống để kịp thả nuôi vào vụ xuân tới.

Theo ông Nguyễn Tiến Chiển, Chủ tịch UBND xã Việt Hồng, một khó khăn lớn trong quá trình triển khai chính sách hỗ trợ là theo quy định của tỉnh Lào Cai, để được hỗ trợ thiệt hại về chăn nuôi, thủy sản, các hộ dân phải thực hiện khai báo chăn nuôi với UBND xã trước khi nuôi. Tuy nhiên, qua thống kê gần như 100% các hộ bị thiệt hại không có kê khai về chăn nuôi. Vì vậy, để thực hiện chính sách hỗ trợ cũng đang gặp khó khăn.