Lên ‘dây cót' ứng phó với diễn biến bất thường của thiên tai

Năm 2025, nhiều loại hình thiên tai cực đoan xuất hiện. Tại Quảng Trị, theo thống kê đã có 24 người chết, 7 người mất tích, 24 người bị thương; hơn 27.282 hộ dân bị ảnh hưởng, gần 17.300 nhà bị ngập nước; tổng thiệt hại ước khoảng 2.532 tỷ đồng. Nhiều công trình giao thông, thủy lợi, đê điều, kè chống sạt lở bị hư hỏng nghiêm trọng.

Bài liên quan

Cộng đồng là ‘lá chắn thép' vững chắc nhất trước thiên tai

Chính quyền địa phương 2 cấp sau khi đi vào hoạt động đã tích cực bắt tay vào các phương án ứng phó trước mùa mưa lũ và khắc phục hậu quả sau thiên tai.

Tại các xã Tân Lập, Hướng Phùng, Khe Sanh… những địa phương phía nam của tỉnh thường xuyên phải hứng chịu thiệt hại, không chỉ chính quyền, ban ngành đoàn thể mà người dân cũng luôn trong tâm thế sẵn sàng ứng phó.

Ông Đoàn Quang Thiên, người dân xã miền núi Tân Lập cho biết, những năm gần đây, đa phần người dân không còn tâm lý chủ quan trước mùa mưa bão. Không chỉ chằng chống nhà cửa chắc chắn, người dân không còn thường xuyên đi qua đập tràn vớt củi, đánh bắt cá bờ sông, bờ suối khi nước dâng như trước đây nữa.

“Công tác tuyên truyền của các cấp chính quyền cũng đã giúp người hiểu hơn về mức độ nguy hiểm của thiên tai. Bên cạnh đó, khi thiên tai xảy ra, công tác cảnh báo cũng được thực hiện rất bài bản trên cả hệ thống truyền thanh cơ sở lẫn hiện trường giúp người dân tránh xa khu vực nguy hiểm”, ông Thiên cho hay.

Không chỉ chuẩn bị sẵn các “kịch bản” ứng phó, ngay sau khi thiên tai xảy ra, ngành nông nghiệp và môi trường, các cấp chính quyền cũng triển khai nhanh các phương án khắc phục.

Ông Lê Quang Lam, Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi và Phòng, chống thiên tai tỉnh Quảng Trị cho biết, Quảng Trị rất linh hoạt trong việc huy động các nguồn vốn từ ngân sách Trung ương, ngân sách địa phương, quỹ phòng chống thiên tai cùng các nguồn hợp pháp khác để sửa chữa, nâng cấp các công trình phòng chống thiên tai trọng điểm.

Thời gian qua, nhiều dự án cấp bách đã được triển khai và đưa vào vận hành phục vụ sản xuất, dân sinh như: Sửa chữa cấp bách hồ Vực Tròn (hơn 120 tỉ đồng); sửa chữa nâng cấp đập Khe Dỗi (81,7 tỷ đồng); kè chống sạt lở sông Nhật Lệ giai đoạn 2 (42 tỷ đồng); khu neo đậu tàu thuyền tránh trú bão kết hợp cảng cá phía bắc sông Gianh (hơn 340 tỷ đồng); sửa chữa hệ thống đê điều (tả sông Gianh, đê Thượng Mỹ Trung, đê tả Kiến Giang, đê Bắc Phước…); kè chống sạt lở khẩn cấp bờ biển đoạn Gio Hải xã Cửa Việt.

Theo ông Lam, mặc dù tỉnh Quảng Trị đã chủ động xây dựng phương án ứng phó thiên tai từ sớm, huy động lực lượng, phương tiện và bảo đảm thông tin cảnh báo đến người dân, song do diễn biến thời tiết cực đoan nên thiệt hại vẫn xảy ra. Vẫn còn tình trạng một số người dân có tâm lý chủ quan dẫn đến một số vụ tai nạn thương tâm.

Trước mùa mưa bão năm nay, ông Lam khuyến cáo: “Bên cạnh việc thực hiện hiệu quả phương châm “4 tại chỗ”, các địa phương cần tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng về phòng, chống thiên tai; đa dạng hóa hình thức truyền thông, tập huấn kỹ năng ứng phó với bão, lũ, sạt lở đất, hạn hán… nhằm từng bước hình thành văn hóa chủ động phòng ngừa thiên tai trong nhân dân”.

Thiên tai năm 2026 được dự báo tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường, UBND tỉnh Quảng Trị đã có văn bản chỉ đạo các Sở, ngành, địa phương và đơn vị triển khai các giải pháp nhằm bảo đảm an toàn hệ thống đê điều, thủy lợi, hồ chứa nước, hạn chế thấp nhất thiệt hại do thiên tai gây ra.

Các địa phương, đơn vị hiện đang khẩn trương rà soát, kiểm tra hiện trạng các công trình đê điều, thủy lợi, hồ chứa nước; kiểm tra các khu vực xung yếu có nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất, ngập lụt để kịp thời phát hiện, xử lý các sự cố phát sinh.

Phương án hộ đê, bảo đảm an toàn hồ chứa theo phương châm “4 tại chỗ”; lực lượng, vật tư, phương tiện, thiết bị ứng phó với các tình huống khẩn cấp trong mùa mưa bão cũng thường xuyên được cập nhật.

UBND tỉnh Quảng Trị yêu cầu các xã, phường, đặc khu chủ động rà soát các khu vực nguy hiểm, xây dựng phương án sơ tán dân, tổ chức cảnh báo tại những điểm có nguy cơ cao; nạo vét, khơi thông dòng chảy, bảo đảm tiêu úng, thoát lũ hiệu quả.

Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Khai thác công trình thủy lợi kiểm tra toàn diện hồ chứa, đập dâng, trạm bơm, hệ thống cửa van và các thiết bị vận hành; bố trí lực lượng trực ban 24/24 giờ trong mùa mưa, lũ; thực hiện nghiêm quy trình vận hành hồ chứa nhằm bảo đảm an toàn công trình và vùng hạ du.