Ngày 9/3, giá dầu thô Brent tăng tới 25%, hướng tới mức tăng trong một ngày lớn nhất từ trước đến nay. Đà tăng giá diễn ra sau khi một số quốc gia sản xuất dầu chủ chốt giảm sản lượng, trong khi eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng của thế giới - gần như bị phong tỏa do xung đột leo thang.
Trước nguy cơ thiếu hụt nguồn cung, các bộ trưởng tài chính của Nhóm các nền kinh tế phát triển hàng đầu thế giới (G7) dự kiến họp trong ngày 9/3 (giờ địa phương) để thảo luận khả năng phối hợp xả kho dự trữ dầu khẩn cấp nhằm ổn định thị trường, theo một nguồn tin từ chính phủ Pháp.
Giá dầu toàn cầu đang tăng mạnh sau khi xung đột nổ ra ở Trung Đông. Ảnh minh họa: News Deck.
Tại châu Á, nhiều nền kinh tế phụ thuộc lớn vào năng lượng Trung Đông đã nhanh chóng đưa ra các biện pháp ứng phó. Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung cho biết nước này sẽ áp trần giá nhiên liệu - lần đầu tiên sau gần 30 năm - đồng thời cảnh báo người dân không nên tích trữ xăng dầu.
Phát biểu trong cuộc họp khẩn cấp, ông Lee cho rằng cuộc khủng hoảng hiện nay là “gánh nặng lớn đối với nền kinh tế”, khi Hàn Quốc nhập khẩu khoảng 70% dầu từ Trung Đông.
Tại Nhật Bản, một nghị sĩ cấp cao cho biết chính phủ nước này yêu cầu cơ sở lưu trữ dầu dự trữ quốc gia chuẩn bị xuất kho dầu thô. Tuy nhiên, Chánh Văn phòng Nội các Nhật Bản sau đó nói rằng chưa có quyết định chính thức nào được đưa ra. Nhật Bản hiện nhập khẩu khoảng 95% dầu từ Trung Đông và sở hữu lượng dự trữ đủ dùng trong khoảng 354 ngày.
Trong khi đó, chính phủ Bangladesh đã quyết định tạm đóng cửa các trường đại học và cho học sinh, sinh viên nghỉ lễ sớm để tiết kiệm điện và nhiên liệu giữa lúc nguồn cung năng lượng bị thắt chặt.
Tại Thái Lan, trong thông cáo phát đi ngày 4/3, Bộ Năng lượng Thái Lan khẳng định nguồn cung trong nước “vẫn đủ đáp ứng nhu cầu” và kêu gọi người dân hợp tác, tránh tích trữ nhiên liệu không cần thiết. Song song với đó, Bộ Quốc phòng Thái Lan đề nghị các cơ quan nhà nước giảm tần suất sử dụng phương tiện công vụ, tổ chức đi chung xe hoặc ưu tiên sử dụng các phương tiện nhỏ, tiết kiệm nhiên liệu nhằm cắt giảm tiêu thụ xăng dầu. Giới chức cũng khuyến khích cán bộ, nhân viên các cơ quan công quyền cân nhắc làm việc từ xa để “giảm tổng mức tiêu thụ nhiên liệu và năng lượng quốc gia”.
Trung Quốc tuần trước cũng yêu cầu các nhà máy lọc dầu tạm dừng xuất khẩu nhiên liệu và tìm cách hủy các lô hàng đã cam kết nhằm đảm bảo nguồn cung nội địa.
Tại Mỹ, Tổng thống Donald Trump tìm cách giảm bớt lo ngại về việc giá xăng tăng mạnh. Giá xăng tại Mỹ đã tăng khoảng 11% trong tuần qua. Ông chủ Nhà Trắng cho rằng mức giá cao trong ngắn hạn là “cái giá nhỏ phải trả” để đảm bảo an ninh và hòa bình lâu dài. Trong khi đó, lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer kêu gọi chính quyền bán dầu từ Kho Dự trữ Dầu Chiến lược để hạ nhiệt giá.
Căng thẳng Trung Đông tiếp tục làm dấy lên lo ngại về nguồn cung năng lượng. Iraq đã cắt giảm 70% sản lượng tại các mỏ dầu lớn ở miền nam, xuống còn khoảng 1,3 triệu thùng mỗi ngày. Kuwait cũng bắt đầu giảm sản lượng và tuyên bố tình trạng bất khả kháng đối với một số hoạt động.
Qatar - nhà xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn thứ hai thế giới - đã tạm dừng xuất khẩu. Các nhà phân tích cảnh báo Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và Ả Rập Xê Út có thể sớm phải giảm sản lượng nếu tình trạng đóng cửa eo biển Hormuz kéo dài, khiến khả năng lưu trữ dầu đạt giới hạn.
Các chuyên gia cho rằng sự kết hợp giữa xung đột quân sự, cắt giảm sản lượng và gián đoạn vận chuyển đã tạo ra “cơn bão hoàn hảo” đối với thị trường năng lượng toàn cầu, làm gia tăng nguy cơ kinh tế thế giới chịu thêm áp lực lạm phát trong thời gian tới.
