Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) vừa có văn bản gửi Bộ Y tế; Cục An toàn Thực phẩm (Bộ Y tế) về việc vướng mắc trong QCVN về giới hạn ô nhiễm trong thực phẩm.
Văn bản cho hay, thời gian qua, VASEP đã nhận được phản ánh của một số doanh nghiệp thành viên về vướng mắc liên quan đến hai Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về giới hạn ô nhiễm trong thực phẩm do Bộ Y tế ban hành bao gồm QCVN 8-2:2011/BYT “Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia đối với Giới hạn ô nhiễm kim loại nặng trong thực phẩm” (QCVN 8-2:2011) và QCVN 8- 3: 2012/BYT “Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia đối với ô nhiễm vi sinh vật trong thực phẩm” (QCVN 8-3:2012).
Các vướng mắc này đang gây khó khăn cho doanh nghiệp trong việc kiểm tra an toàn thực phẩm cho hàng hóa nhập khẩu để tiêu thụ nội đia và lưu thông hàng hóa tiêu thụ nội địa, ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và mục tiêu thúc đẩy Người Việt dùng hàng Việt của Chính phủ.
VASEP cho hay đang có một nghịch lý là chỉ tiêu kim loại nặng trong sản phẩm thủy sản khô của doanh nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn của EU, Hàn Quốc nhưng lại không đáp ứng tiêu chuẩn của Việt Nam cho hàng tiêu thụ nội địa. Ảnh: TSVN.
Cụ thể, vướng mắc về giới hạn ô nhiễm vi sinh vật (E. coli) trong thủy sản và sản phẩm thủy sản theo QCVN 8-3:2012. VASEP đề xuất xem xét sửa đổi đơn vị của “Giới hạn cho phép” đối với chỉ tiêu E. coli tại Mục 4.2 của QCVN 8-3:2012/BYT từ CFU/g thành MPN/g để phù hợp với thực tiễn thực thi cũng như các phương pháp kiểm nghiệm tiêu chuẩn của Việt Nam và quốc tế.
Về vướng mắc do quy định Mức giới hạn tối đa cho phép (MRL) tại QCVN 8-2:2011 không phân biệt giữa thủy sản tươi và thủy sản khô. VASEP phân tích, quy định tại QCVN 8-2:2011 đưa ra các Mức giới hạn MRL cho kim loại nặng (Cd, Pb, Hg...) đối với thủy sản nhưng không phân biệt đối tượng áp dụng là thủy sản tươi hay thủy sản khô. Điều này là một vướng mắc lớn, gây khó khăn cho các doanh nghiệp kinh doanh sản phẩm thủy sản khô tại thị trường nội địa, vì nồng độ kim loại nặng trong hàng khô thường cao hơn do quá trình sấy khô đã loại bỏ bớt nước trong sản phẩm.
Trong khi đó quy định tại một số thị trường nhập khẩu lớn như: EU, Hàn Quốc đã cho phép áp dụng các ngưỡng MRL khác nhau đối với thủy sản tươi và thủy sản khô.
VASEP nêu dẫn chứng, theo quy định Hàn Quốc (Điểm 5 về chất gây ô nhiễm, trang 40, Bộ Luật Thực phẩm (Food Code No.2021-54) cho phép tiêu chuẩn áp dụng với hàng khô = hệ số sấy khô x tiêu chuẩn hàng tươi.
Theo Quy định của EU (EU) 2023/915 về MRL đối với một số chất gây ô nhiễm trong thực phẩm quy định đối với thủy sản khô tiêu chuẩn áp dụng với hàng khô = định mức x tiêu chuẩn hàng tươi.
Điều này dẫn đến nghịch lý là chỉ tiêu kim loại nặng trong sản phẩm thủy sản khô của doanh nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn của EU, Hàn Quốc nhưng lại không đáp ứng tiêu chuẩn của Việt Nam cho hàng tiêu thụ nội địa, đồng thời không tạo điều kiện cho chủ trương khuyến khích "Người Việt ưu tiên dùng hàng Việt" của Chính phủ.
Theo đó, VASEP kiến nghị, để phù hợp với thông lệ quốc tế và bản chất khoa học của sản phẩm, đề nghị Bộ Y tế và Cục An toàn Thực phẩm xem xét ban hành một văn bản pháp lý quy định áp dụng Hệ số chuyển đổi MRL khi kiểm tra chỉ tiêu kim loại nặng và các chất ô nhiễm khác đối với thủy sản khô, theo đó cho phép Giới hạn MRL trên sản phẩm khô được tính bằng Giới hạn MRL của sản phẩm tươi nhân với hệ số làm khô thực tế của sản phẩm (tương tự như quy định của EU và Hàn Quốc tùy theo mặt hàng).
Hiệp hội mong Bộ Y tế, Cục An toàn Thực phẩm sớm xem xét, có hướng dẫn, giải pháp để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, tránh tạo ra các ách tắc không cần thiết trong lưu thông - tiêu thụ sản phẩm thủy sản trên thị trường nội địa.
