Sáng 21/5, đoàn công tác của Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Hoàng Trung dẫn đầu tiếp tục chương trình làm việc với tỉnh Lào Cai về phát triển nông nghiệp, nông thôn và ổn định dân cư.
Sáng 21/5, đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Hoàng Trung dẫn đầu đã làm việc với tỉnh Lào Cai. Ảnh: Thanh Tiến
Kiến nghị của Lào Cai
Phát biểu tại buổi làm việc với đoàn công tác của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Giàng Quốc Hưng cho biết: Bài toán của nông nghiệp Lào Cai là đang đối mặt với nhiều khó khăn trong phát triển nông nghiệp công nghệ cao, chế biến sâu và xây dựng các sản phẩm nông nghiệp chiến lược.
Ông Hưng nhấn mạnh, dù sở hữu nhiều tiềm năng về khí hậu, thổ nhưỡng và tài nguyên bản địa, nông nghiệp Lào Cai hiện vẫn chủ yếu mang tính tự cung, tự cấp, quy mô sản xuất hàng hóa còn hạn chế và chưa hình thành được những sản phẩm chủ lực mang tính chiến lược có sức cạnh tranh mạnh trên thị trường.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Giàng Quốc Hưng cho biết địa phương vẫn còn nhiều khó khăn trong phát triển nông nghiệp công nghệ cao, chế biến sâu và xây dựng các sản phẩm nông nghiệp chiến lược. Ảnh: Thanh Tiến.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai, những năm qua, tỉnh Lào Cai đã từng bước tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, ứng dụng khoa học công nghệ, phát triển nông nghiệp xanh, hữu cơ và thích ứng với biến đổi khí hậu. Nhiều vùng nguyên liệu tập trung đã được hình thành, trong đó nổi bật có gần 150.000 ha quế, hơn 15.000 ha chè và khoảng 5.700 ha dược liệu và nhiều vùng trồng cây ăn quả... Tuy nhiên, hạn chế lớn nhất hiện nay là công nghiệp chế biến sâu còn yếu, giá trị gia tăng thấp và thiếu liên kết thị trường tiêu thụ ổn định.
Đối với ngành quế, dù diện tích đứng đầu cả nước nhưng sản phẩm chủ yếu vẫn ở dạng thô, chưa khai thác hiệu quả tiềm năng chế biến sâu để phục vụ xuất khẩu. Tương tự, cây chè của Lào Cai dù có quy mô lớn chỉ sau Thái Nguyên nhưng phần lớn vẫn bán nguyên liệu, nhiều doanh nghiệp địa phương khác thu mua để chế biến và đưa ra thị trường dưới thương hiệu của tỉnh khác. Đây được xem là bài toán lớn khiến địa phương nhiều năm trăn trở nhưng chưa tìm được hướng đi hiệu quả.
Lào Cai cũng xác định dược liệu là ngành hàng chiến lược với nhiều tiềm năng phát triển nhờ lợi thế khí hậu và tri thức bản địa của đồng bào dân tộc thiểu số. Tỉnh Lào Cai đã ban hành Nghị quyết số 48 về phát triển dược liệu giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2050, nhằm thúc đẩy hình thành vùng sản xuất tập trung, gắn với chế biến sâu và xây dựng thương hiệu.
Bên cạnh tiềm năng, địa phương vẫn gặp nhiều khó khăn về hạ tầng thủy lợi, nguồn nước sản xuất và sinh hoạt tại các vùng cao. Nhiều khu vực thường xuyên thiếu nước vào mùa khô, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân và sản xuất nông nghiệp. Vì vậy, tỉnh Lào Cai kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục hỗ trợ nguồn lực đầu tư hồ chứa nước, công trình thủy lợi, chuyển giao khoa học công nghệ, thu hút doanh nghiệp lớn đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao và chế biến sâu nhằm tạo động lực phát triển bền vững cho ngành nông nghiệp địa phương trong thời gian tới.
Tại buổi làm việc, ông Trần Minh Sáng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai kiến nghị Bộ tiếp tục quan tâm hỗ trợ nhiều nội dung trọng tâm liên quan đến bố trí dân cư, bảo vệ rừng, đầu tư hạ tầng phòng chống thiên tai và phát triển nông nghiệp hàng hóa.
Ông Trần Minh Sáng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai kiến nghị Bộ tiếp tục quan tâm hỗ trợ nhiều nội dung trọng tâm liên quan đến bố trí dân cư, bảo vệ rừng, đầu tư hạ tầng và phát triển nông nghiệp hàng hóa. Ảnh: Thanh Tiến.
Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai, qua rà soát, toàn tỉnh Lào Cai hiện có hơn 2.800 điểm có nguy cơ ảnh hưởng bởi thiên tai, sạt lở, tác động trực tiếp đến trên 5.000 hộ dân cần được sắp xếp, ổn định nơi ở.
Trước mắt, tỉnh Lào Cai đã xây dựng kế hoạch triển khai 8 dự án sắp xếp dân cư tập trung cho 619 hộ với tổng kinh phí hơn 344 tỷ đồng theo Đề án số 09 của UBND tỉnh. Đồng thời, địa phương sẽ tiếp tục nghiên cứu, ban hành chính sách hỗ trợ đối với các hộ thuộc diện xen ghép và ổn định tại chỗ.
Lào Cai cũng đề nghị Bộ bố trí kinh phí đầu tư hai dự án kè chống sạt lở bờ sông Hồng tại khu vực xã Bảo Thắng, phường Lào Cai và xã Bảo Hà nhằm bảo vệ tính mạng, tài sản người dân và hạ tầng khu vực ven sông. Đối với công tác quản lý, bảo vệ rừng, tỉnh kiến nghị hỗ trợ kinh phí bảo vệ gần 456.000ha rừng trong năm 2026 theo các nghị định của Chính phủ.
Trong lĩnh vực thủy lợi, Lào Cai đề xuất bố trí kinh phí đầu tư cụm hồ chứa nước tại các xã: Y Tý, Khánh Yên, Mường Bo nhằm phục vụ tưới tiêu cho khoảng 500 ha đất nông nghiệp, cấp nước sinh hoạt cho hơn 400 hộ dân, đồng thời hỗ trợ phòng chống thiên tai, phòng cháy chữa cháy rừng và phát triển du lịch.
Ngoài ra, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai cũng đề nghị Bộ tạo điều kiện để địa phương tham gia các chương trình, dự án phát triển nông nghiệp tuần hoàn, hữu cơ và phát triển vùng dược liệu chủ lực theo tiêu chuẩn GACP quy mô 500 ha. Tỉnh Lào Cai đề xuất triển khai dự án sản xuất hoa, rau ôn đới công nghệ cao tại các xã vùng cao và đề án xây dựng vùng nguyên liệu nông, lâm sản đạt chuẩn phục vụ chế biến, tiêu thụ giai đoạn 2026 - 2030 với quy mô 15.000ha. Bên cạnh đó, mong muốn Bộ hỗ trợ kết nối các doanh nghiệp có năng lực đầu tư vào các ngành hàng chủ lực như: chè, dược liệu, rau và cây ăn quả.
Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai dự kiến tham mưu UBND tỉnh tổ chức chuỗi sự kiện xúc tiến thương mại nông nghiệp trong năm 2026, gồm hội chợ và hội nghị xúc tiến đầu tư. Qua đó, tỉnh mong muốn Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các đơn vị liên quan đồng hành, phối hợp để tổ chức thành công các sự kiện này.
Tại buổi làm việc, các thành viên đoàn công tác thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tập trung thảo luận, đánh giá những khó khăn, vướng mắc của địa phương, đồng thời tiếp nhận các đề xuất, kiến nghị cùng nghiên cứu những giải pháp hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho địa phương.
Các đại biểu đưa ra những đề xuất, giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn cho địa phương. Ảnh: Thanh Tiến.
Giải pháp tháo gỡ
Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Hoàng Trung đánh giá cao những kết quả ngành nông nghiệp Lào Cai đạt được thời gian qua, nhất là việc duy trì tốc độ tăng trưởng, từng bước hình thành các vùng nguyên liệu và xác định được các loại cây trồng chủ lực. Thứ trưởng ghi nhận sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo tỉnh đối với lĩnh vực nông nghiệp thông qua các chủ trương, nghị quyết và quá trình tổ chức thực hiện dù còn nhiều khó khăn.
Thời gian tới, Lào Cai cần tập trung phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng hàng hóa. Đối với các ngành hàng có lợi thế, địa phương cần khai thác tốt điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu tại Y Tý, Bắc Hà… để phát triển các vùng trồng cây ăn quả ôn đới có giá trị kinh tế cao.
Lãnh đạo tỉnh Lào Cai trình bày kiến nghị với đoàn công tác. Ảnh: Thanh Tiến.
Bên cạnh đó, cần phát huy tiềm năng, lợi thế để đầu tư bài bản, quy mô hơn trong phát triển dược liệu. Đặc biệt quan tâm phát triển kinh tế lâm nghiệp dưới tán rừng theo hướng đa mục tiêu, gắn với tín chỉ carbon, phù hợp với địa phương có độ tỷ lệ che phủ rừng lớn như Lào Cai.
Thứ trưởng Hoàng Trung cũng nhấn mạnh vai trò của khoa học công nghệ, nhất là công tác nghiên cứu giống cây trồng, vật nuôi; phát triển vùng nguyên liệu quy mô lớn và mở rộng liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.
Đối với lĩnh vực khuyến nông, Thứ trưởng cho rằng các dự án khuyến nông giữ vai trò quan trọng trong tái cơ cấu ngành nông nghiệp, vì vậy cần tiếp tục quan tâm đầu tư để nâng cao hiệu quả sản xuất.
Thứ trưởng Hoàng Trung cho biết, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục theo dõi, chỉ đạo sát sao, tạo điều kiện để tỉnh Lào Cai triển khai hiệu quả các dự án ổn định dân cư, sản xuất nông nghiệp hàng hóa. Đối với các dự án hồ thủy lợi, Thứ trưởng đề nghị địa phương khẩn trương hoàn thiện thủ tục để sớm triển khai xây dựng 3 hồ chứa thuộc cụm Y Tý, Khánh Yên và Mường Bo. Đồng thời tiếp tục khảo sát tình hình thiếu nước sinh hoạt và sản xuất tại các địa phương khác để có kế hoạch, phương án đầu tư hồ chứa phù hợp, bảo đảm nhu cầu nước sinh hoạt và phục vụ sản xuất cho người dân.
Liên quan đến lĩnh vực điện gió, Thứ trưởng đánh giá Lào Cai có nhiều tiềm năng phát triển và hoàn toàn khả thi để triển khai. Tuy nhiên, địa phương cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ và các tập đoàn, doanh nghiệp để hoàn thiện quy hoạch và các thủ tục liên quan.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Hoàng Trung đề nghị tỉnh Lào Cai cần tập trung phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng hàng hóa. Ảnh: Thanh Tiến.
Thứ trưởng cũng yêu cầu các cục, vụ trực thuộc Bộ phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc nhằm hỗ trợ địa phương phát triển toàn diện. Đồng thời, đề nghị tỉnh sớm hoàn thiện quy hoạch trong các lĩnh vực thủy lợi, năng lượng và xây dựng chiến lược phát triển nông nghiệp dài hạn, tạo định hướng tổng thể cho giai đoạn tới.
Theo Thứ trưởng Hoàng Trung, tỉnh Lào Cai cần phát huy tinh thần đổi mới, sáng tạo, lấy người dân, hợp tác xã làm trung tâm, lấy khoa học công nghệ làm nền tảng, động lực trong quá trình phát triển nông nghiệp bền vững.
Thời gian tới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ sớm tổ chức làm việc, giới thiệu các doanh nghiệp, đơn vị có năng lực để đồng hành cùng tỉnh Lào Cai để khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế địa phương trong lĩnh vực nông nghiệp, môi trường.
