Trái tim trìu mến tương phùng ánh mắt hồn nhiên

Lê Thiếu Nhơn - Chủ Nhật, 02/06/2024 , 10:56 (GMT+7)

Trái tim trìu mến của một cô giáo nghỉ hưu, đã giúp nhà thơ Trần Hà Yên tìm được ánh mắt hồn nhiên trong thế giới trẻ em nhiều sắc màu ngộ nghĩnh.

Nhà thơ - nhà giáo Trần Hà Yên.

Trái tim trìu mến dành cho trẻ em là bệ phóng đầu tiên của những ai muốn viết về tuổi thơ. Nhà thơ Trần Hà Yên có hàng chục năm tận tụy giảng dạy ngữ văn bậc trung học phổ thông. Trải nghiệm nghề giáo rất có ích cho việc sáng tác hướng đến lứa tuổi cắp sách đến trường. Vì vậy, nhà thơ Trần Hà Yên khá thuận lợi khi làm thơ thiếu nhi. Bởi lẽ, nghề giáo đã giúp chị trang bị một trái tim trìu mến, nên chỉ cần cộng hưởng ánh mắt hồn nhiên, thì chị sẽ dễ dàng có được tác phẩm gần gũi trẻ em.

Đã từng thử sức ở nhiều thể loại văn chương dành cho người lớn, nhà thơ Trần Hà Yên lặng lẽ thu xếp một góc thanh khiết lòng mình cho những vần điệu trong trẻo gửi tặng độc giả nhí. Hai tập thơ “Từ vườn hoa nhà em” và “Bác sĩ chim sâu” của chị, đã mở ra một hành trình khám phá vẻ đẹp mát lành.

Những cảnh sắc làng quê tái hiện khung trời thơ ấu bằng những hình ảnh sinh động. Từ hình ảnh con người “Xa xa ngoài đồng mẹ cấy/ Nhấp nhô nón trắng vai gầy” và “Bên bậc giếng làng mấy chị/ Đem hương bồ kết ra hong”, đến hình ảnh loài vật “Ao nhà mùa hè êm ả/ Lá tre buông xuống nhẹ nhàng/ Đàn vịt lên bờ phơi nắng/ Phơi cả ánh chiều trên lưng”.

Tập thơ "Từ vườn hoa nhà em".

Thơ thiếu nhi vốn được xem như “thị trường ngách” của đời sống văn học. Thơ thiếu nhi phục vụ đối tượng đặc biệt nên rất cần chất liệu đặc biệt, để kết nối người viết và người đọc. Con đường dẫn dắt vào thơ thiếu nhi là một lối đi rất hẹp, ưu tiên những bước chân nhẹ nhàng và khéo léo. Bất cứ sự phô diễn quá đà nào về ngôn từ hay về suy tưởng, đều khiến bài thơ hoặc câu thơ chệch khỏi quỹ đạo tiếp nhận của trẻ em. Nhà thơ Trần Hà Yên có vẻ nắm chắc “luật chơi” tinh tế ấy, thơ thiếu nhi của chị dịch chuyển mạch lạc bằng sự tỉ tê những lời ấm áp: “Một tiếng chim tu hú/ Hót từ vườn vải xa/ Em nghe thoảng trong gió/ Hương thơm quả bay ra”.

Không khó để phát hiện, điểm chung ở hai tập thơ “Từ vườn hoa nhà em” và “Bác sĩ chim sâu” là nhà thơ Trần Hà Yên lấy sự quan sát của trẻ em để làm bệ phóng cho những ý nghĩ bay bổng giữa thiên nhiên. Chú ếch xanh có sở thích riêng “Có một chú ếch nhỏ/ Lưng xanh màu lá cây/ Đôi mắt tròn dáo dác/ Chú muốn làm gì đây/ Bỏ nhà đi từ sớm/ Ếch xanh muốn biết nhiều/ Cứ ngồi hoài đáy giếng/ Sẽ biết được bao nhiêu”, mà con chuồn chuồn cánh mỏng cũng có cảm xúc riêng “Bỗng đâu tiếng cá đớp móng/ Giật mình nàng ấy bay cao/ Yêu thương gió nâng đôi cánh/ Để ao bèo nhớ xôn xao”.

Muốn lôi cuốn độc giả nhỏ phiêu lãng cùng thế giới thơ, nhà thơ Trần Hà Yên đã dùng thủ pháp thường thấy ở nhiều tác giả chuyên viết cho thiếu nhi, đó là thể hiện chính cách nói của trẻ em. Kiểu xưng hô và giọng tường thuật mang đầy đủ phẩm chất tuổi thơ, góp phần kiến tạo một không gian mới mẻ cho những câu chuyện quen thuộc. Ở không gian ấy, khi thì nhắn nhủ “Chị gió Nồm ơi mát rượi/ Thổi con thuyền lướt biển xanh/ Chị gió Nồm ơi hãy đến/ Cho diều em vút bay nhanh”, khi thì bâng khuâng “Đêm nay trời nhiều mưa gió/ Chị Hằng buồn chẳng vén mây/ Chắc là chú Cuội đi vắng/ Nên không gian ướt lạnh đầy”.

Tập thơ "Bác sĩ chim sâu".

Xin được nhấn mạnh thêm lần nữa, những nhà thơ xuất thân từ nhà giáo luôn có sẵn năng lượng âu yếm và dữ kiện tích cực để viết cho trẻ em. Trường hợp nhà thơ Trần Hà Yên cũng không ngoại lệ. Chị thấu hiểu rằng, thơ thiếu nhi phải đem đến những thông tin mềm mại hơn những trang sách giáo khoa. Vì vậy, chị xây dựng một mái trường khác trong thi ca, vừa tinh nghịch “Lớp em có bạn Gió/ Rất giỏi chơi trốn tìm/ Đố ai tìm ra được/ Nếu bạn ấy đứng im”, lại vừa ân cần “Không như mặt trời ngủ sớm/ Em còn thức để học bài/ Điểm chín điểm mười đỏ chói/ Em mong có ở ngày mai”.

Có thể khẳng định, hai tập thơ “Từ vườn hoa nhà em” và “Bác sĩ chim sâu” của nhà thơ Trần Hà Yên là món quà được dành dụm từ những năm tháng yêu thương thế hệ tương lai. Trong thơ thiếu nhi của chị, trái tim trìu mến có dịp tương phùng ánh mắt hồn nhiên.

Lê Thiếu Nhơn
Tin khác
Ta yêu tiếng nước ta
Ta yêu tiếng nước ta

Tiếng Việt - tiếng nước ta - trước hết, đó là tiếng nói Việt (âm Nôm), mà người nước ngoài mô tả là 'líu lo như tiếng chim'.

Về việc chọn sách giáo khoa ở Hoa Kỳ cho học sinh
Về việc chọn sách giáo khoa ở Hoa Kỳ cho học sinh

Bài viết này cung cấp vài nét chính về quy trình chọn lựa sách giáo khoa cho các lớp từ Mẫu giáo đến lớp 12 của hệ thống trường công lập ở Bắc Mỹ.

Nhớ Dương Tường
Nhớ Dương Tường

Gần đây, nhân một người trẻ rời cõi tạm được cộng đồng mạng nhắc đến rất nhiều với những lời tưởng thưởng về tài năng của anh, tôi lại nhớ đến DƯƠNG TƯỜNG.

'Tống biệt hành' - ai người Thâm Tâm tống biệt?
'Tống biệt hành' - ai người Thâm Tâm tống biệt?

'Tống biệt hành' có thể xem là một bài thơ dự báo định mệnh. Đó là một bài thơ rất lạ, đến nay vẫn còn rất lạ, khiến người đời sauphảirơinướcmắt,nghĩngợimãichưathôi!...

Dáng đứng Việt Nam tạc vào thế kỷ
Dáng đứng Việt Nam tạc vào thế kỷ

Dáng đứng Việt Nam được bồi đắp từ sự hy sinh của những thương binh liệt sĩ, còn mãi vang vọng trong những áng thơ kiêu hãnh và tự hào.

Quả sấu tròn
Quả sấu tròn

Quả sấu tròn đã lăn từ lịch sử và rừng già đến mọc giữa phố xá, tặng con người một bát canh chua như lời nhắc nhở đừng quá rời xa cội nguồn.

Hào khí Việt lấp lánh trong 'Ba người vượt ngục Guyane'
Hào khí Việt lấp lánh trong 'Ba người vượt ngục Guyane'

Hào khí Việt những năm đầu thế kỷ 20 được tái hiện rất rõ nét qua cuốn sách tư liệu công phu 'Ba người vượt ngục Guyena' của tác giả Đỗ Thái Bình.

Lạc vào cuộc ‘đua thuyền’ truyền hình Quảng Bình
Lạc vào cuộc ‘đua thuyền’ truyền hình Quảng Bình

Không có hàng ngàn cổ động viên reo hò, nhưng tôi đã tưởng tượng là ê kíp truyền hình trực tiếp đang chèo một con thuyền chở văn hóa Quảng Bình đi khắp muôn nơi...

Nông nghiệp và Môi trường với Nguyễn Huy Thiệp
Nông nghiệp và Môi trường với Nguyễn Huy Thiệp

Dù khiêm tốn đến mấy, hẳn ông Lê Nam Sơn, ông Trịnh Bá Ninh và các biên tập viên kỳ cựu của báo đều không thấy chướng khi nói rằng truyện ngắn Nguyễn Huy Thiệp đã góp phần làm nên, làm vững chắc thêm hiện tượng Báo Nông nghiệp Việt Nam số Tết trong làng báo nước nhà.

Hồi ký Phùng Bảo Thạch: Xuất xứ cuốn truyện 'Mồ cô Phượng'
Hồi ký Phùng Bảo Thạch: Xuất xứ cuốn truyện 'Mồ cô Phượng'

Ông bạn già kính mến của tôi thầm lặng viết 'Mồ cô Phượng', ở trong các tiệm ăn, ngoài đường, quán chợ, bến tàu. Vậy mà tuyệt nhiên không nói với tôi một lời.

Hồi ký Phùng Bảo Thạch: Hoàng Tích Chu - Khí phách một nhà báo
Hồi ký Phùng Bảo Thạch: Hoàng Tích Chu - Khí phách một nhà báo

Tôi say sưa đọc đi đọc lại bài báo của Hoàng Tích Chu. Với bài báo này, anh đã để lại trong tôi cái ấn tượng tốt đẹp của khí phách một người làm báo.

Cây liễu trước gió thôn tôi
Cây liễu trước gió thôn tôi

Tổng kết UBMTTQ huyện Quỳnh Lưu, tôi ngỡ ngàng khi thấy Bí thư Chi bộ thôn tôi Cù Thị Nhàn trong bộ áo dài vàng thướt tha lên sân khấu nhận bằng khen.