Chủ động phòng ngừa, ứng phó
Phương án nhằm chủ động phòng ngừa, ứng phó kịp thời để hạn chế thấp nhất thiệt hại khi xảy ra ngập lụt do mưa lớn, triều cường kết hợp xả lũ nhằm bảo vệ an toàn tính mạng người dân, bảo vệ tài sản, công trình, cơ sở sản xuất góp phần ổn định xã hội; tiếp tục duy trì, phát triển sản xuất, kinh doanh và đảm bảo an ninh, chính trị và trật tự an toàn xã hội.
Người dân cần ghi nhớ số điện thoại cứu nạn, cứu hộ 112 để liên hệ khi cần thiết. Ảnh: Thục Vy.
Theo đó, UBND TP.HCM yêu cầu tất cả các ngành, các cấp quán triệt và thực hiện nghiêm túc phương châm “bốn tại chỗ” (chỉ huy tại chỗ; lực lượng tại chỗ; phương tiện, vật tư tại chỗ; hậu cần tại chỗ) và nguyên tắc “ba sẵn sàng” (phòng ngừa chủ động, ứng phó kịp thời, khắc phục khẩn trương và hiệu quả) trong quá trình tổ chức thực hiện công tác phòng chống, ứng phó và khắc phục hậu quả tình trạng ngập lụt do mưa lớn, triều cường và xả lũ ngay tại cơ sở. Các ngành, các cấp phải phân công rõ trách nhiệm, bảo đảm chỉ huy thống nhất; huy động tổng lực các lực lượng, phương tiện, trang thiết bị và nguồn lực xã hội để ứng phó kịp thời, hiệu quả đối với ngập lụt.
UBND TP.HCM yêu cầu người dân thành phố cần chấp hành nghiêm túc các mệnh lệnh, chỉ dẫn của chính quyền, cơ quan chức năng khi xảy ra ngập lụt; tham gia phòng chống, ứng phó và khắc phục hậu quả ngập lụt cùng với chính quyền, cơ quan chức năng.
Triển khai nhiều biện pháp
Để việc phòng chống, ứng phó tình trạng ngập lụt do mưa lớn, triều cường và xả lũ trên địa bàn thành phố phát huy hiệu quả, UBND TP.HCM yêu cầu các ngành, các cấp thực hiện kịp thời việc dự báo, cảnh báo. Trong đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường thường xuyên cập nhật, bổ sung hoàn thiện bản đồ cảnh báo các vị trí xung yếu và địa điểm an toàn di dời, sơ tán dân trên địa bàn thành phố để xác định thời điểm, khu vực và phạm vi, quy mô ảnh hưởng gây ngập, sẵn sàng các địa điểm di dời, sơ tán dân đến nơi tạm cư an toàn.
UBND TP.HCM yêu cầu người dân chấp hành nghiêm yêu cầu sơ tán, di dời của chính quyền địa phương khi có thông báo. Ảnh: Thục Vy.
Song song đó, liên hệ chặt chẽ với Đài Khí tượng Thủy văn Nam Bộ để thường xuyên cập nhật thông tin tình hình thời tiết, khí tượng, thủy văn trong khu vực và thành phố, phát các dự báo, cảnh báo trước ít nhất 5 ngày đối với triều cường đến các địa phương, đơn vị để thông tin cho người dân trên địa bàn.
Phối hợp với Sở Xây dựng xác định các khu vực sẽ bị ảnh hưởng ngập để thông tin cảnh báo đến các cơ quan, đơn vị và người dân biết nhằm chủ động thực hiện các biện pháp phòng chống, ứng phó khi có tin dự báo, cảnh báo mưa lớn và dự báo mực nước tương ứng với các cấp báo động lũ tại các trạm thủy văn chính trên các sông thuộc địa bàn thành phố vượt mức báo động cấp III, xả lũ của hồ Dầu Tiếng ≥ 200 m3/s và xả lũ các hồ chứa do thành phố quản lý.
UBND các phường, xã, đặc khu trực tiếp quản lý địa bàn phải luôn quán triệt phương châm “bốn tại chỗ” trong giai đoạn phòng chống ngay tại cơ sở để có kế hoạch tổ chức tốt công tác kiểm tra thực địa trước mùa mưa lũ. Còn các cơ quan thông tin đại chúng phải kịp thời cập nhật và thông tin đầy đủ các dự báo, cảnh báo về tình hình thời tiết, khí tượng, thủy văn, tình hình xả lũ… để các cơ quan, đơn vị và người dân trên địa bàn sẵn sàng thích ứng, tránh tình trạng bị động, lúng túng hoặc bất ổn, hoang mang khi đối phó, xử lý tình huống ngập lụt kéo dài trên diện rộng…
UBND TP.HCM cũng khuyến cáo đối với người dân tại khu vực đô thị, cần thường xuyên theo dõi thông tin dự báo, cảnh báo thời tiết và hướng dẫn từ cơ quan chức năng để chủ động ứng phó, tránh di chuyển vào những khu vực ngập sâu, nơi có nguy cơ mất an toàn. Người dân cần chuẩn bị sẵn nước sạch, lương thực, thực phẩm thiết yếu và một số loại thuốc chữa bệnh thông thường để sử dụng khi cần thiết.
Đối với các gia đình có trẻ nhỏ, người cao tuổi, người bệnh hoặc người khuyết tật, cần đặc biệt quan tâm công tác chăm sóc, bảo đảm an toàn trong thời điểm xảy ra ngập lụt. Kiểm tra hệ thống điện, các thiết bị điện trong nhà; sắp xếp giấy tờ, tài sản và vật dụng quan trọng lên vị trí cao ráo nhằm hạn chế thiệt hại.
Tại khu vực nông thôn, người dân chủ động thu hoạch nông sản, thủy sản đến thời vụ; di chuyển vật nuôi, gia súc, gia cầm đến khu vực an toàn. Việc dự trữ lương thực, thực phẩm, nước sạch và thuốc men cũng cần được chuẩn bị từ sớm để ứng phó với tình huống ngập kéo dài.
Chấp hành nghiêm yêu cầu sơ tán, di dời của chính quyền địa phương khi có thông báo; không chủ quan hoặc tự ý ở lại tại các khu vực nguy hiểm. Đối với người dân sử dụng phương tiện giao thông đường thủy, cần bắt buộc mặc áo phao, hạn chế sử dụng các phương tiện tải trọng nhỏ khi triều cường dâng cao, nước chảy xiết và tránh khu vực nước xoáy tại các ngã ba sông, kênh, rạch. Ghi nhớ số điện thoại cứu nạn, cứu hộ 112 để liên hệ khi cần thiết.
Bên cạnh đó, các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, trường học, bệnh viện cũng được yêu cầu chủ động kiểm tra an toàn hệ thống điện; kê cao, di dời máy móc, thiết bị, vật tư, hóa chất và tài sản quan trọng nhằm giảm thiểu thiệt hại khi xảy ra ngập lụt.
Hiện nay TP.HCM có khoảng 754 khu vực trọng điểm cần chủ động tập trung ứng phó với tình trạng ngập lụt khi có mưa lớn kéo dài kết hợp triều cường xả lũ với khoảng 174.000 dân bị ảnh hưởng. TP.HCM dự kiến sẽ huy động khoảng gần 80.000 người tham gia ứng phó ngập lụt, phần đông trong số này là lực lượng cấp cơ sở. Đồng thời, đã sẵn sàng 1.600 chỗ trú thiên tai, bão lũ gồm các khách sạn, trường học, chung cư, giáo xứ, chùa… tại địa bàn 168 phường, xã.
