“Quả ngọt” từ ý chí tái hòa nhập cộng đồng
Từng là "điểm nóng" về an ninh trật tự, xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai đang thay da đổi thịt nhờ sự cộng hưởng giữa lòng dân và chính sách. Xác định hỗ trợ người lầm lỡ tái hòa nhập là "chìa khóa" giữ bình yên xóm làng, từ Quyết định 22 của Thủ tướng Chính phủ về tín dụng đối với người chấp hành xong án phạt tù, Công an xã đã bắt tay cùng Phòng giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội Phú Riềng khơi thông dòng vốn, trao "cần câu" thay vì chỉ trao "con cá".
Nguồn lực tài chính từ Ngân hàng Chính sách xã hội là bệ phóng cho người hoàn lương tái khởi nghiệp. Ảnh: Trần Trung.
Sự chuyển hóa nằm ở những con số tội phạm được kéo giảm, hay việc giữ vững tiêu chí 19 về an ninh trật tự và mà hiện hữu ngay trong từng vườn cây, nếp nhà. Những thanh niên từng một thời lầm lạc nay đã trở thành những "triệu phú nông dân", tay lấm chân bùn nhưng tự tin làm giàu trên mảnh đất quê hương. Không chỉ tự vươn lên, họ còn bắt tay nhau chia sẻ bí quyết sản xuất, cùng nhau nâng cao tiêu chí thu nhập, viết tiếp câu chuyện hồi sinh đầy nhân văn giữa lòng nông thôn mới.
Tại thôn 7, xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai, câu chuyện của anh Nguyễn Thành Nam là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của nguồn vốn chính sách trong chuyển đổi sản xuất, đặc biệt là tư duy lựa chọn cây trồng chủ lực theo hướng giá trị cao và bền vững.
Anh Nam mạnh dạn thay thế vườn điều già cỗi thành vườn sầu riêng, hiệu quả kinh tế cao. Ảnh: Trần Trung.
Năm 2021, sau khi tái hòa nhập cộng đồng, anh Nam được hỗ trợ vay 50 triệu đồng từ Phòng giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội Phú Riềng. Thay vì tiếp tục gắn bó với cây điều, loại cây vốn cho thu nhập bấp bênh, phụ thuộc nhiều vào thời tiết và giá cả thị trường, anh đã mạnh dạn “chặt bỏ cái cũ” để chuyển sang trồng sầu riêng. Theo anh Nam, đây không phải là quyết định nhất thời mà là kết quả của quá trình tìm hiểu kỹ lưỡng về thị trường, thổ nhưỡng và xu hướng tiêu dùng.
“Cây điều trước đây mỗi năm chỉ cho thu vài chục triệu đồng/ha, lại không ổn định. Trong khi đó, sầu riêng nếu làm bài bản có thể cho thu nhập gấp nhiều lần. Quan trọng là phải kiên trì và nắm chắc kỹ thuật”, anh Nam chia sẻ.
Từ những ngày đầu, anh Nam xác định đi theo hướng sản xuất sầu riêng hữu cơ để nâng cao giá trị sản phẩm và phát triển lâu dài. Anh tận dụng phân chuồng ủ hoai, kết hợp chế phẩm vi sinh để cải tạo đất, hạn chế tối đa phân bón hóa học. Đồng thời, anh chú trọng hệ thống tưới nhỏ giọt để tiết kiệm nước và kiểm soát dinh dưỡng cho cây. Trong phòng trừ sâu bệnh, anh ưu tiên các biện pháp sinh học, sử dụng bẫy và thuốc thảo mộc thay vì phụ thuộc vào hóa chất.
“Làm hữu cơ ban đầu vất vả hơn, chi phí cũng không thấp, nhưng bù lại cây khỏe, đất bền và trái có chất lượng cao, dễ tiêu thụ. Quan trọng nhất là mình chủ động được sản xuất, không bị lệ thuộc quá nhiều vào vật tư bên ngoài”, anh Nam nói.
Sau hơn 6 năm, 1 ha sầu riêng của gia đình anh đã bước vào giai đoạn cho thu hoạch ổn định. Riêng vụ vừa qua đạt sản lượng khoảng 8 tấn, với giá bán trung bình 50.000 đồng/kg, mang lại nguồn thu hàng trăm triệu đồng. Thành công bước đầu không chỉ giúp gia đình anh ổn định kinh tế mà còn tạo động lực để anh mở rộng thêm 1 ha diện tích mới.
Sau nhiểu nỗ lực, trái ngọt đã đến với gia đình anh Nam khi vườn sầu riêng bước vào thời kỳ thu hoạch, đem lại thu nhập trăm triệu đồng. Ảnh: Trần Trung.
Từ một người từng lầm lỡ, anh Nam nay đã trở thành tấm gương sản xuất giỏi tại địa phương. Không chỉ làm kinh tế hiệu quả, anh còn sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ kỹ thuật cho những người cùng hoàn cảnh đang tìm hướng đi mới. Hành trình của anh cho thấy, khi có điểm tựa từ chính sách và ý chí vươn lên, người trẻ hoàn toàn có thể làm lại cuộc đời, thậm chí vươn tới cuộc sống khá giả bằng chính đôi tay và trí tuệ của mình.
Hiệu ứng lan tỏa từ những nhịp cầu nhân văn
Đứng ở góc độ quản lý địa bàn, Thiếu tá Nguyễn Thanh Lâm, Cảnh sát khu vực Công an xã Long Hà chia sẻ đầy trăn trở: “Cái khó lớn nhất của anh em khi trở về chính là thiếu vốn. Nếu không có một điểm tựa tài chính kịp thời để bắt đầu sinh kế, nguy cơ mặc cảm rồi sa ngã trở lại là rất cao”, Thiếu tá Lâm nói.
Phòng giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội Phú Riềng triển khai Quyết định 22 của Thủ tướng Chính phủ tại xã Long Hà. Ảnh: NHCS.
Chính vì lẽ đó, việc triển khai cho vay theo Quyết định 22 của Thủ tướng Chính phủ đối với người chấp hành xong án phạt tù như một "luồng gió mát" tưới vào những mảnh đời đang khao khát làm lại. Nguồn vốn này không đơn thuần là con số giải ngân, mà là lời khẳng định về sự bao dung của xã hội, giúp họ xóa bỏ mặc cảm để hướng đến cuộc sống tích cực hơn.
Ông Nguyễn Minh Tú, Phó Giám đốc Phòng giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội Phú Riềng cho biết thêm, cụ thể hóa Quyết định 22 của Thủ tướng Chính phủ từ tháng 10/2023 đến nay, đơn vị đã tiếp sức cho 105 trường hợp tại 4 xã tiếp cận nguồn lực này. Với hạn mức tối đa 100 triệu đồng, quy trình thẩm định được phối hợp chặt chẽ giữa Công an, chính quyền và các hội đoàn thể để đảm bảo vốn đi đúng địa chỉ, đúng mục đích.
“Trong vòng 30 ngày sau giải ngân, chúng tôi thực hiện kiểm tra, giám sát nghiêm túc. Quan trọng là người vay phải có phương án sản xuất khả thi, từ đó mới tạo ra giá trị thực”, ông Tú nhấn mạnh.
Thực tế tại Long Hà cho thấy, dòng tín dụng chính sách đang tạo ra một “tác động kép” mạnh mẽ: Vừa thúc đẩy kinh tế, vừa chuyển hóa tâm lý tội phạm. Không chỉ dừng lại ở cây sầu riêng như anh Nam, nhiều thanh niên đã mạnh dạn tư duy khác biệt với các mô hình mới. Những mô hình này đang trở thành các "vệ tinh" kinh tế hiệu quả, đóng góp trực tiếp vào tiêu chí thu nhập của xã nông thôn mới.
Đặc biệt, một điểm sáng đầy nhân văn tại địa phương chính là tinh thần tương trợ. Những người đi trước khi đã ổn định cuộc sống lại sẵn sàng quay lại hỗ trợ con giống, chia sẻ kỹ thuật cho người đi sau. Cứ thế, một "vòng tròn hỗ trợ" bền vững được hình thành, lan tỏa giá trị nhân đạo sâu sắc giữa cộng đồng.
Không chỉ tạo ra sinh kế, vốn chính sách còn chuyển hóa nhận thức, giúp người yếu thế làm chủ kinh tế. Ảnh: NHCS.
Hiệu quả của nguồn vốn Ngân hàng Chính sách xã hội giờ đây không chỉ đo bằng những con số thu nhập hàng trăm triệu đồng, mà hiện hữu rõ nét trong sự thay đổi nhận thức. Từ những thanh niên từng lầm lỡ, nay họ đứng vững trên đôi chân mình, trở thành những chủ mô hình kinh tế, những công dân tích cực.
Khi dòng vốn được đặt đúng chỗ, đi cùng sự thấu cảm của chính quyền và cộng đồng, nó không chỉ tạo ra sinh kế mà còn "gieo mầm" cho những hy vọng đại ngàn. Những vùng quê từng mang nhiều trăn trở như Long Hà đang dần thay da đổi thịt, vững vàng trên lộ trình xây dựng nông thôn mới bền vững, nơi không ai bị bỏ lại phía sau.
