Lúa 2 vụ trên cánh đồng biên giới Ia Mơ

Thoát nghèo từ cánh đồng 2 vụ

Năm 2007, dự án công trình thủy lợi Ia Mơ được khởi công xây dựng. Công trình có giá trị đầu tư hơn 3.000 tỷ đồng, đáp ứng tưới cho hơn 14.000 ha cây trồng thuộc hai tỉnh Gia Lai và Đắk Lắk. Trên những cánh đồng đã được hưởng nguồn nước từ công trình này, bà con người J’ra nơi đây đã biết trồng lúa nước 2 vụ, thay vì làm lúa 1 vụ bấp bênh như trước đây.

Những ngày đầu tháng 3/2025, những cánh đồng lúa nước ở xã biên giới Ia Mơ (huyện Chư Prông, Gia Lai) đang bước vào vụ thu hoạch lúa vụ đông xuân. Ông Rmah Hinh (45 tuổi, làng Klăl, xã Ia Mơ) cho biết, trước đây vào mùa khô, vùng đất này chỉ bỏ hoang do không có nước. Hàng năm, bà con làm được một vụ lúa nhờ nước trời, năng suất không cao. Từ khi có kênh thủy lợi dẫn nước ra tới cánh đồng làng Klã, nhiều hộ dân đã biết trồng lúa 2 vụ.

Gia đình ông Hinh có 3 sào lúa nước. Để chuẩn bị đất cho vụ mùa mới, ông đã thuê máy gặt thay vì làm bằng sức người, điều mà trước đây người dân nơi đây chưa từng nghĩ đến. Vụ này, 3 sào lúa nước của gia đình ông ước thu được khoảng 30 bao lúa.

“Có nước thủy lợi bà con rất mừng, nhưng vẫn còn rất nhiều khu vực trên địa bàn xã vẫn chưa có kênh dẫn nước đến nơi. Người dân chúng tôi mong sớm có thêm nhiều kênh dẫn nước vào đồng ruộng để phát triển kinh tế gia đình”, ông Hinh nói.

Chị Siu Thoai (24 tuổi, làng Klăl, xã Ia Mơ) cho biết, nhờ học hỏi kinh nghiệm làm lúa nước của bà con các tỉnh phía Bắc vào định cư tại địa phương, cộng với nguồn nước tưới dồi dào nên người J’rai ở vùng biên giới xa xôi này đã biết làm lúa nước 2 vụ, cái đói dần được đẩy lùi, cuộc sống của bà con dần được cải thiện.

Cần sớm có thêm kênh dẫn

Ông Hoàng Bình Yên, Phó trưởng Ban Quản lý dự án thủy lợi Ia Mơ (Ban Quản lý Đầu tư Xây dựng thủy lợi 8, Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, công trình hồ thủy lợi Ia Mơ mới chỉ đáp ứng nhu cầu nước tưới cho 5.275 ha ở huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai và 4.000 ha ở huyện Ea Súp, tỉnh Đắk Lắk. Riêng tại xã Ia Mơ ngay dưới chân đập thủy lợi cũng mới có 1.325 ha đất nông nghiệp được tiếp cận nguồn nước từ hồ chứa thủy lợi Ia Mơ.

Theo ông Yên, do vướng hơn 4.700 ha rừng nên dự án chưa phát huy tối đa năng lực tưới tiêu. Vừa qua, Ban 8 đã có kiến nghị và được UBND tỉnh Gia Lai ghi nhận, trình HĐND tỉnh thông qua nghị quyết chuyển đổi 4,57 ha rừng để thực hiện làm tuyến kênh nhánh xuyên rừng, dẫn nước đến các cánh đồng ở xã Ia Mơ.

“Ban 8 sẽ sớm báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường phê duyệt dự án xây dựng 10 tuyến kênh nhánh dẫn nước dài hơn 30km, tổng vốn khoảng 209 tỷ đồng. Dự kiến sẽ khởi công vào quý III/2025 và hoàn thành cuối năm 2026, đảm bảo vùng tưới 2.105 ha”, ông Yên cho biết.

Còn theo ông Nguyễn Tuấn Anh, Chủ tịch UBND xã Ia Mơ, trước đây, tỉ lệ hộ nghèo toàn xã chiếm 60%, nay còn khoảng 25%. Điều đáng nói là người dân đã biết trồng lúa nước 2-3 vụ/năm thay vì chỉ 1 vụ vào mùa mưa. Xã có 260 ha trồng được lúa 2 vụ, trong khi diện tích tự nhiên trên 43.000 ha. Hiện còn 6 thôn, làng trên địa bàn có nhiều cánh đồng nhưng vẫn chưa có kênh dẫn nước đến nơi.

HĐND tỉnh Gia Lai vừa ban hành nghị quyết quyết định chủ trương chuyển mục đích sử dụng rừng 4,57 ha để xây dựng dự án hệ thống kênh nhánh công trình thuỷ lợi Ia Mơ, huyện Chư Prông. Quyết định hứa hẹn mang lại nhiều đổi thay cho người dân vùng biên giới.