Nâng cao vai trò chủ động của xã, phường
Theo Quyết định 87/2025/QĐ-UBND, Thành phố Hà Nội giao các xã, phường làm chủ đầu tư được chủ động mở thầu chọn nhà thầu tham gia thu gom, vận chuyển rác thải phát sinh trên địa bàn. Điểm đến cuối cùng của rác thải sinh hoạt, thay vì chôn lấp như trước kia, một phần được chuyển tới nhà máy điện rác hoặc được tái chế.
Xã, phường Thủ đô được phân quyền chủ động trong việc lựa chọn nhà thầu xử lý, thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt. Ảnh: Kiên Trung.
Một trong những nội dung quan trọng được Thành phố quán triệt tới các xã, phường, đó là các địa điểm tập kết rác thải sinh hoạt, khung giờ thu gom, vận chuyển trong ngày để đảm bảo môi trường.
Về thời gian tập kết chất thải rắn sinh hoạt, đối với rác thải sinh hoạt phát sinh nội đô, hộ gia đình, cá nhân có thể chuyển giao trực tiếp hoặc chỉ được đặt, để bao bì có chứa chất thải rắn sinh hoạt tại vị trí quy định phù hợp cho việc thu gom của đơn vị nhận thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt trong khoảng thời gian từ 18 giờ đến 22 giờ vào các ngày theo hướng dẫn của UBND cấp xã.
Tại khu vực nông thôn, thời gian, vị trí tập kết chất thải rắn sinh hoạt thực hiện theo kế hoạch, phương án thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt. Vị trí để sẵn bao bì/thiết bị lưu chứa chất thải rắn sinh hoạt phải bảo đảm an toàn vệ sinh môi trường, mỹ quan, không ảnh hưởng đến giao thông khu vực, không tập kết vào thời điểm mưa lớn có khả năng gây úng ngập, gần các hố ga thoát nước. Trường hợp xảy ra thiên tai, dịch bệnh, việc tập kết chất thải rắn sinh hoạt thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền.
Về phương án chuyển giao chất thải rắn sinh hoạt, đối với nhóm chất thải rắn có khả năng tái sử dụng, tái chế được phân loại vào túi riêng chuyển giao cho tổ chức, cá nhân tái sử dụng, tái chế hoặc đơn vị cung ứng dịch vụ thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt hoặc lưu giữ tại nhà và định kỳ mang đến điểm thu mua tập trung do xã quy định.
Xe chở rác, điểm tập kết, thu gom, vận chuyển sẽ quy định và chia theo khung giờ cố định. Ảnh: Kiên Trung.
Nhóm chất thải thực phẩm có thể làm phân bón hữu cơ, thức ăn chăn nuôi hoặc chuyển giao cho các tổ chức, cá nhân có chức năng thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt xử lý.
Đối với nhóm chất thải cồng kềnh, khi có phát sinh, tổ chức, cá nhân liên hệ với đơn vị có chức năng thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn, tự thỏa thuận chi trả giá dịch vụ hoặc tự vận chuyển đến điểm thu gom tập trung theo quy định. UBND cấp xã bố trí ít nhất một điểm tập kết trên địa bàn để lưu giữ chất thải cồng kềnh phát sinh từ các hộ gia đình, cá nhân; thông báo số điện thoại liên hệ của đơn vị cung ứng dịch vụ thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt để các hộ gia đình/cá nhân biết, chủ động liên hệ, chuyển giao khi phát sinh chất thải rắn cồng kềnh.
Đối với nhóm chất thải sinh hoạt nguy hại, hộ gia đình, cá nhân phân loại và lưu giữ tại nhà hoặc mang đến điểm thu gom tập trung theo lịch định kỳ do UBND cấp xã quy định. Hộ gia đình, cá nhân không phải chi trả giá dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải nguy hại.
Nhóm chất thải rắn sinh hoạt khác còn lại được chuyển giao cho đơn vị cung ứng dịch vụ thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt theo quy định.
Nhiều xã, phường mở thầu chọn đơn vị thu gom rác thải
Kể từ khi Quyết định 87 có hiệu lực thi hành (từ 8/1/2026), 126 xã phường của Hà Nội được giao làm chủ đầu tư đã chủ động tổ chức mở thầu các gói thầu thu gom, vận chuyển rác sinh hoạt đã được phân loại từ đầu nguồn trên địa bàn của mình phụ trách. Những thông tin này được đưa công khai trên mạng thông tin đấu thầu quốc gia để các đơn vị, tổ chức, cá nhân đáp ứng đủ các yêu cầu theo quy định tham gia đấu thầu công khai.
Hà Nội yêu cầu người dân phân loại rác thải sinh hoạt từ đầu nguồn. Ảnh: Kiên Trung.
Các gói thầu dịch vụ công ích, thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt và duy trì vệ sinh môi trường cho giai đoạn 3 đến 5 năm tới trên địa bàn Hà Nội được mở thầu đồng loạt trong những ngày cuối năm 2025. 30 gói thầu vệ sinh môi trường trước đây do cấp quận, huyện quản lý được chuyển giao nguyên trạng để địa phương trực tiếp làm chủ đầu tư, trực tiếp ký hợp đồng, nghiệm thu, thanh toán bắt đầu từ 1/12/2025. Đây là bước chuyển biến lớn trong quản lý nhà nước về thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt.
Để tránh nguy cơ đứt gãy dịch vụ trong giai đoạn chuyển tiếp, Thành phố tạm cấp hơn 211 tỷ đồng cho ngân sách xã, phường thực hiện duy trì vệ sinh môi trường trong tháng 12/2025. Cùng với đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội tổ chức bàn giao hồ sơ pháp lý, hồ sơ khối lượng, hồ sơ thanh toán, hồ sơ hạ tầng kỹ thuật của 30 gói thầu; các đơn vị kỹ thuật hoàn thành phân khai khối lượng chi tiết đến từng địa bàn.
Trong giai đoạn chuyển tiếp, Thành phố yêu cầu UBND phường, xã cử cán bộ đầu mối, tiếp nhận toàn bộ hồ sơ, tài liệu đồng thời ký hợp đồng dịch vụ duy trì vệ sinh môi trường với các nhà thầu đang thực hiện trên cơ sở kế thừa điều khoản hợp đồng hiện có, bảo đảm công tác từ ngày 1/12/2025 đến hết 31/12/2025 không bị gián đoạn.
Sau khi chuyển giao, tiếp nhận khối lượng duy trì vệ sinh môi trường giai đoạn 2026-2030, các xã, phường phải khẩn trương lập dự toán, xây dựng hồ sơ mời thầu, tổ chức lựa chọn nhà thầu hoặc đặt hàng theo đúng quy định. Nhiều địa phương đã ban hành quyết định phê duyệt hồ sơ mời thầu trong tháng 12/2025 để cung cấp dịch vụ cho giai đoạn 2026-2028 hoặc 2026-2030.
Nhiều đơn vị thu gom rác thải sinh hoạt đã để giá cạnh tranh qua đó tiết kiệm ngân sách nhà nước. Ảnh: Kiên Trung.
Các gói thầu được mời thầu tháng 12/2025 sẽ cung cấp dịch vụ cho giai đoạn 2026-2028 hoặc 2026-2030, giá trị mỗi gói từ 200-400 tỷ đồng. Đến ngày 30/12/2025, nhiều gói thầu đã mở thầu. Công ty TNHH MTV Môi trường Đô thị Hà Nội (Urenco), nhà thầu thực hiện gói thầu dịch vụ vệ sinh môi trường trên địa bàn các quận Hai Bà Trưng, Đống Đa, Nam Từ Liêm, Ba Đình, Hoàn Kiếm giai đoạn 2021 - 2023, 2024 - 2025, tiếp tục tham dự các gói thầu trên địa bàn truyền thống.
Urenco đã tham dự các gói thầu thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt, vệ sinh công cộng năm 2026, 2027, 2028 trên địa bàn phường Láng, Kim Liên, Ô Chợ Dừa, Cửa Nam, Giảng Võ, Đống Đa, Từ Liêm, Đại Mỗ, Tây Mỗ. Một số gói thầu chỉ có Urenco tham dự với giá dự thầu sát giá gói thầu như gói của phường Láng (giá dự thầu 200,004 tỷ đồng, giá dự toán 202,004 tỷ đồng), phường Kim Liên (giá dự thầu 253,14 tỷ đồng, giá gói thầu 253,248 tỷ đồng), phường Ô Chợ Dừa (giá dự thầu 219,699 tỷ đồng, giá gói thầu 219,76 tỷ đồng ). Cũng có những gói Urenco chào giá giảm 5 - 6% so với giá gói thầu, như gói thầu tại phường Đại Mỗ có giá dự thầu 248,98 tỷ đồng, giảm khoảng 6,4% so với giá gói thầu; gói thầu của phường Tây Mỗ, chào giá 106,541 tỷ đồng, giảm 5,3%.
Công ty CP Môi trường đô thị Gia Lâm là nhà thầu truyền thống thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt, vệ sinh công cộng giai đoạn 2026 - 2030 trên địa bàn xã Gia Lâm, xã Phù Đổng, xã Thuận An, xã Bát Tràng. Trong đó, Công ty CP Môi trường đô thị Gia Lâm trúng gói thầu của xã Thuận An với giá 177,937 tỷ đồng (giá gói thầu 182,499 tỷ đồng); xã Bát Tràng với giá 162,3 tỷ đồng (giá gói thầu 169,6 tỷ đồng). Ở 2 gói thầu còn lại, nhà thầu này chào giá lần lượt là 318,828 tỷ đồng (giá gói thầu 335,732 tỷ đồng) và 218,349 tỷ đồng (giá gói thầu 223,671 tỷ đồng).
Nhiều gói thầu cạnh tranh
Ngoài việc xuất hiện thêm nhiều nhà thầu tham gia đấu thầu, giá bỏ thầu cũng cạnh tranh, thấp hơn nhiều so với giá chủ đầu tư đưa ra. Đơn cử: tại Gói thầu số 04 duy trì vệ sinh môi trường trên địa bàn phường Từ Liêm giai đoạn 2026 - 2028 có giá 415,224 tỷ đồng, Urenco chào giá 365,369 tỷ đồng, Liên danh Sông Hồng - Vĩnh Yên do Công ty CP Môi trường và Dịch vụ đô thị Vĩnh Yên dự thầu với giá 328,015 tỷ đồng. Gói thầu số 03 vệ sinh môi trường năm 2026-2028 phường Đống Đa trị giá 239,653 tỷ đồng, Công ty CP Môi trường đô thị Thanh Trì bỏ giá dự thầu 200,693 tỷ đồng, trong khi giá dự thầu của Urenco là 239,61 tỷ đồng.
Tương tự, Liên danh Công ty CP Môi trường Tây Đô - Công ty CP Xử lý chất thải xây dựng và Đầu tư phát triển môi trường Hà Nội tham dự thầu Gói thầu Duy trì vệ sinh môi trường trên địa bàn phường Tây Hồ giai đoạn 2026 - 2030 có giá 444,179 tỷ đồng. Công ty CP Môi trường đô thị sông Hồng tham dự với giá 395,267 tỷ đồng.
Một số gói thầu khác cũng ghi nhận 2 nhà thầu tham dự như Gói thầu số 1 Duy trì vệ sinh môi trường trên địa bàn phường Phú Thượng (giai đoạn 2026-2030) có giá 138,684 tỷ đồng, Công ty CP Môi trường đô thị sông Hồng chào giá 121,958 tỷ đồng; Công ty CP Môi trường Tây Đô chào giá 126,199 tỷ đồng. Gói thầu số 03 Duy trì vệ sinh môi trường theo phân cấp trên địa bàn phường Xuân Phương giai đoạn 2026-2028, Liên danh Sông Hồng - Vĩnh Yên có giá dự thầu 127,728 tỷ đồng, Công ty Môi trường đô thị Từ Liêm - Urenco Hà Nội chào giá 136,49 tỷ đồng.
