Cử tri xã Gia Hiệp, tỉnh Lâm Đồng kiến nghị Chính phủ chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan đến việc người dân ở địa phương khác đến lập nghiệp và định cư lâu dài tại địa phương nhưng khó khăn, chưa có điều kiện chuyển đổi từ đất nông nghiệp sang đất ở nên chưa được tiếp cận chính sách xóa nhà tạm, nhà dột nát do vướng các quy định về xác nhận nhà ở và vướng mắc về pháp lý liên quan đến đất nông nghiệp.
Về kiến nghị này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết: Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương triển khai xóa nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi cả nước tại Thông báo số 158/TB-VPCP ngày 5/4/2025 của Văn phòng Chính phủ. Thực hiện chỉ đạo này, ngày 14/4/2025 Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã có Công văn số 1066/BNNMT-QLĐĐ gửi UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trong đó hướng dẫn các địa phương bố trí đất xây dựng nhà ở đối với hộ có khó khăn về đất ở, cụ thể:
Căn cứ vào quỹ đất ở đã được xác định trong phương án phân bổ và khoanh vùng đất đai trong quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của cấp huyện trên địa bàn tỉnh thời kỳ 2021-2030 đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, các địa phương giao cho các cấp, các ngành chức năng rà soát ưu tiên bố trí đất ở đối với hộ có khó khăn về đất ở theo hình thức giao đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất, miễn, giảm tiền sử dụng đất theo quy định tại điểm c khoản 3 Điều 124 và điểm b khoản 1 Điều 157 Luật Đất đai.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã hướng dẫn các địa phương thực hiện bố trí đất xây dựng nhà ở đối với hộ có khó khăn về đất ở. Ảnh: Tú Thành.
Đối với đất nông nghiệp trong khu dân cư, đất nông nghiệp trong cùng thửa đất có đất ở hoặc các loại đất phi nông nghiệp không phải là đất ở của hộ gia đình, cá nhân phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp huyện hoặc quy hoạch chung hoặc quy hoạch phân khu hoặc quy hoạch đô thị và nông thôn theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn (theo quy định tại khoản 5 Điều 116 Luật Đất đai), địa phương có chính sách khuyến khích người dân thực hiện thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở và được miễn tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất theo quy định của pháp luật để kịp thời xây dựng nhà ở.
Rà soát diện tích đất có nguồn gốc nông, lâm trường để công nhận quyền 4 sử dụng đất cho người đang sử dụng đất (trong đó có đất ở) mà có giấy tờ của nông, lâm trường quốc doanh trước ngày 1/7/2004 hoặc thu hồi đất theo quy định tại Điều 181 Luật Đất đai để giao cho người dân không có đất ở theo quy định tại điểm c khoản 3 Điều 124 và điểm b khoản 1 Điều 157 Luật Đất đai.
Đối với trường hợp nhà nước thu hồi đất cần ưu tiên dành quỹ đất để phát triển, quản lý bố trí tái định cư kịp thời cho người dân có chỗ ở. Khu tái định cư phải đáp ứng quy định về điều kiện, tiêu chí trong pháp luật đất đai; phù hợp với truyền thống văn hóa, phong tục, tập quán của cộng đồng dân cư nơi có đất thu hồi (Điều 91 và Điều 110 Luật Đất đai), bảo tồn bản sắc dân tộc gắn với phong tục, tập quán, tín ngưỡng của các dân tộc (Điều 179 Luật Đất đai).
Trong quá trình thực hiện việc bố trí đất xây dựng nhà ở đối với hộ có khó khăn về đất ở theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các địa phương cần chỉ đạo các cấp, các ngành chức năng thực hiện các thủ tục về đất đai (như tách thửa, đăng ký đất đai, cấp mới hoặc cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất…) theo quy trình rút gọn và không thu phí.
Cũng theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hiện nay, các vướng mắc về xác nhận nhà ở thuộc chức năng, nhiệm vụ của Bộ Xây dựng; đối với vướng mắc về pháp lý liên quan đến đất nông nghiệp, đề nghị Đoàn đại biểu Quốc hội và cử tri tỉnh Lâm Đồng có ý kiến với UBND tỉnh để kiểm tra, rà soát giải quyết từng trường hợp cụ thể theo quy định của pháp luật đất đai và pháp luật khác có liên quan, nếu có khó khăn vướng mắc thì đề xuất phương án giải quyết gửi về Bộ Nông nghiệp và Môi trường để được hướng dẫn, giải đáp.
