Mường Than tang thương
Sáng 17/7, trận lũ quét chưa từng có trong nhiều năm qua bất ngờ ập xuống xã Mường Than (tỉnh Lai Châu) sau nhiều giờ mưa lớn kéo dài. Chỉ trong tích tắc, dòng nước mang theo đất đá, cây gỗ từ thượng nguồn đổ xuống các bản Chít, Che Bó, Nậm Sáng, Sắp Ngụa, Ngà Phát... cuốn phăng nhà cửa, vùi lấp đồng ruộng, chia cắt giao thông và cướp đi nhiều sinh mạng.
Trận lũ đã san phẳng nhà cửa và đường đi lại ở bản Chít (xã Mường Than). Ảnh: Thu Thủy - Cổng thông tin điện tử xã Mường Than.
Bà Nguyễn Thị Thu Thủy, Chủ tịch xã Mường Than (tỉnh Lai Châu) cho biết: Tính đến sáng nay (19/7), thiên tai đã khiến 5 người thiệt mạng, 3 người mất tích và 7 người bị thương. Có 14 ngôi nhà bị sập hoàn toàn, 15 nhà hư hỏng, 17 hộ nằm trong khu vực nguy cơ sạt lở cần tiếp tục theo dõi, di dời.
"Lũ quét và ngập úng gây thiệt hại khoảng 300 ha lúa, hoa màu và thủy sản. Tổng thiệt hại ước tính hơn 120 tỷ đồng, nhưng con số đó vẫn chưa dừng lại...", Chủ tịch xã Mường Than thảng thốt.
Ngay sau khi nước rút, cả vùng lũ hiện lên với khung cảnh tan hoang. Những tảng đá nặng hàng tấn nằm ngổn ngang giữa khu dân cư. Cây cối bị bật gốc, bùn đất phủ kín đường làng, sân nhà và ruộng lúa. Nhiều căn nhà xây kiên cố bị khoét sâu phần móng, nghiêng hẳn về một phía; những ngôi nhà cấp 4 chỉ còn lại nền đất và đống đổ nát. Cả cánh đồng Mường Than vốn yên bình và trù phú, giờ đây chỉ còn là đống ngổn ngang đất đá.
Không khí khẩn trương bao trùm khắp xã Mường Than khi những thông tin về số người thương vong được cập nhật. Hàng trăm cán bộ, chiến sĩ công an, quân đội, dân quân cùng người dân địa phương chia thành nhiều mũi tìm kiếm các nạn nhân còn mất tích, đồng thời hỗ trợ người dân dọn bùn đất, thu dọn tài sản và tiếp cận các bản bị cô lập.
Bi kịch bản Chít
Trong ký ức của nhiều người dân bản Chít (sau sáp nhập), trận lũ xảy ra quá nhanh khiến họ không kịp trở tay.
Chị Nguyễn Thị Thu Thủy - Chủ tịch xã Mường Than (tỉnh Lai Châu) tới thăm anh Nguyễn Thanh H. may mắn được cứu sống. Ảnh: Thu Thủy - Cổng thông tin điện tử xã Mường Than.
Theo anh N.V.H., tài xế taxi ở xã Than Uyên, khoảng 9 giờ ngày 17/7, anh cùng một số đồng nghiệp nhận được cuộc gọi cầu cứu từ anh Nguyễn Thanh H. (ở bản Chít). Lúc này, người đàn ông cho biết vừa bị dòng lũ cuốn trôi gần một cây số và đang bám vào một cành cây giữa dòng nước chảy xiết.
"Nhận được định vị, chúng tôi lập tức bỏ dở công việc, chạy đến hiện trường. Trên đường đi, nước lũ vẫn dâng cao, nhà cửa, cây cối, vật nuôi bị cuốn trôi, bùn đất phủ kín nhiều tuyến đường", anh H. kể.
May mắn, chiếc điện thoại anh Nguyễn Thanh H. mang theo vẫn hoạt động dù bị ngấm nước, giúp lực lượng cứu hộ xác định chính xác vị trí.
Sau khoảng 30 phút phối hợp với lực lượng chức năng xã Mường Than, nhóm cứu hộ tiếp cận được nạn nhân, đưa vào bờ an toàn và chuyển đến cơ sở y tế cấp cứu.
Những người tham gia cứu hộ cho biết, ngay khi vừa được cứu sống, anh H. liên tục nghẹn ngào cầu xin mọi người tìm kiếm vợ và hai con đang mất tích.
Gia đình anh Nguyễn Thanh H. là một trong những trường hợp đau lòng nhất. Theo người thân gia đình kể lại, khi nước lũ bất ngờ tràn vào nhà, cả gia đình tìm cách chạy thoát nhưng sức nước quá lớn. Một bức tường đổ sập trúng các con trai anh, sau khi cả nhà cùng cứu nhau thì lũ cuốn, vợ con cứ thế rời xa khỏi vòng tay anh trong dòng lũ xiết...
Theo thông tin mới nhất từ Chủ tịch UBND xã Mường Than, các đơn vị đã tim thấy 3 thành viên còn lại của gia đình là cháu Phạm Xuân Tr. (8 tuổi), chị Phạm Thị L. (32 tuổi) và cháu Bàn Thị L. (10 tuổi) tử vong.
Chạy đua với thời gian
Ngay sau khi thiên tai xảy ra, tỉnh Lai Châu huy động hơn 700 cán bộ, chiến sĩ và lực lượng tại chỗ gồm quân đội, công an, y tế, điện lực, chính quyền và người dân tham gia cứu hộ, cứu nạn.
Theo Đại tá Lê Văn Trường, Chủ nhiệm Chính trị Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Lai Châu, ngay trong đêm 17/7, các lực lượng đã khẩn trương đưa người dân ra khỏi khu vực nguy hiểm.
Đến khoảng 22 giờ cùng ngày 17/7, việc sơ tán các hộ dân trong vùng có nguy cơ cơ bản hoàn thành. Người dân được bố trí tạm trú tại trường học, nhà văn hóa; lực lượng quân đội đồng thời chuẩn bị bữa ăn, vận chuyển nhu yếu phẩm đến các điểm tập kết sớm nhất có thể.
Thiếu tướng Phạm Hùng Hưng - Phó Tư lệnh Quân khu 2 đã chia sẻ những đau thương, mất mát, trao những phần quà động viên các gia đình. Đoàn công tác Quân khu 2 đã trao 3.000 kg gạo, 1.000 kg lương khô; hỗ trợ 5 triệu đồng đối với gia đình có người tử vong và 2 triệu đồng đối với người bị thương do thiên tai. Ảnh: Việt Đức.
Sáng 18/7, các tổ công tác tiếp tục vượt lũ mang lương thực, nước uống đến những bản còn bị cô lập, đồng thời tăng cường lực lượng hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả thiên tai.
Bộ đội Biên phòng tỉnh Lai Châu cũng điều động 32 cán bộ, chiến sĩ cùng 3 phương tiện gồm xe chỉ huy, xe cứu thương và xe chở quân đến hiện trường phối hợp tìm kiếm người mất tích và giúp dân ổn định cuộc sống.
Lực lượng bộ đội tiếp cận các vùng để ứng cứu nước và lương thực. Ảnh: Đức Duẩn.
Đến sáng nay 19/7, để phục vụ công tác tìm kiếm, Trường Trung cấp 24 Biên phòng (Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng) cử Đội sử dụng chó nghiệp vụ gồm hai huấn luyện viên, hai chó nghiệp vụ và một nhân viên thú y đến Mường Than từ sáng 19/7. Hai chó nghiệp vụ này từng tham gia hỗ trợ khắc phục hậu quả động đất tại Venezuela.
Công an tỉnh Lai Châu đã huy động hơn 200 cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ phối hợp với công an các xã tiếp cận những khu vực bị cô lập, tham gia tìm kiếm nạn nhân và hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả mưa lũ.
Để chỉ huy thống nhất công tác cứu hộ, Công an tỉnh thành lập Sở chỉ huy tiền phương tại Công an xã Tân Uyên do Đại tá Khoàng Văn Thương, Phó Giám đốc Công an tỉnh, trực tiếp chỉ đạo.
Lãnh đạo Công an tỉnh Lai Châu thông tin, trước diễn biến mưa lũ còn phức tạp, lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ duy trì chế độ trực 24/24 giờ, sẵn sàng huy động tối đa nhân lực, phương tiện khi có tình huống phát sinh.
Bên cạnh công tác tìm kiếm, lực lượng công an cũng hỗ trợ thủ mai táng người đã mất trong vụ lũ lụt vừa qua. Ảnh: Đình Tiệp.
Tại hiện trường, các tổ công tác tiếp tục bám địa bàn, mở rộng phạm vi tìm kiếm người mất tích, đồng thời hỗ trợ người dân dọn dẹp bùn đất, di chuyển tài sản và khắc phục hậu quả thiên tai. Các phương tiện, thiết bị chuyên dụng luôn được duy trì trong trạng thái sẵn sàng để ứng phó với các tình huống khẩn cấp.
Công ty Điện lực Lai Châu huy động các đơn vị điện lực Than Uyên, Tân Uyên cùng đội xung kích khắc phục sự cố trên lưới điện. Sau một đêm làm việc liên tục, đến chiều 18/7, đơn vị đã khôi phục cấp điện cho hơn 1.000 hộ dân. Sáng nay, đơn vị tiếp tục xử lý để đảm bảo sớm đưa hơn 1.250 hộ có điện trở lại.
Nhờ có sự vào cuộc tích cực, hàng chục hộ dân đã được ứng cứu kịp thời khỏi vùng cô lập. Ảnh: Đình Tiệp.
Trao đổi nhanh với Báo Nông nghiệp và Môi trường, ông Nguyễn Bá Nho, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu thông tin: Ngay sau khi mưa lũ xảy ra, Sở Nông nghiệp và Môi trường Lai Châu đã kích hoạt Ban Chỉ huy phòng, chống thiên tai, duy trì thông tin liên lạc thông suốt với các xã, phường và các sở, ngành liên quan. Hệ thống chỉ huy được kết nối liên tục với lực lượng công an, quân đội và chính quyền địa phương nhằm kịp thời nắm bắt diễn biến, điều phối lực lượng, phương tiện đến những khu vực bị cô lập, bảo đảm công tác cứu hộ, cứu nạn không bị gián đoạn. Trong sáng sớm ngày 18/7, lãnh đạo Sở cũng cùng đoàn công tác của tỉnh trực tiếp vào hiện trường để nắm bắt thêm thông tin và cùng xây dựng phương án xử lý.
Lực lượng Kiểm lâm đã nhanh chóng huy động lực lượng, phương tiện và trang thiết bị như máy cưa xăng, loa cầm tay, flycam cùng các thiết bị hỗ trợ khác tham gia cứu hộ, khắc phục hậu quả thiên tai. Ảnh: Trung Kiên.
Song song với công tác chỉ đạo, Sở Nông nghiệp và môi trường tỉnh Lai Châu đã huy động toàn bộ lực lượng kiểm lâm địa bàn và kiểm lâm tỉnh tham gia hỗ trợ khắc phục hậu quả. Với lợi thế thông thuộc địa hình rừng núi, các tổ kiểm lâm nhanh chóng mang theo máy cưa xăng, flycam, cùng nhiều thiết bị chuyên dụng có mặt tại hiện trường để hỗ trợ tìm kiếm nạn nhân, mở đường tiếp cận các khu vực bị chia cắt và phục vụ công tác chỉ huy, điều hành.
"Dù mưa vẫn kéo dài, nhiều tuyến đường bị sạt lở, chia cắt, lực lượng kiểm lâm vẫn bám địa bàn, phối hợp với quân đội, công an và chính quyền địa phương dọn dẹp đất đá, cây đổ, khơi thông dòng chảy, mở các tuyến đường tạm để đưa lực lượng cứu hộ và nhu yếu phẩm vào vùng bị cô lập. Đồng thời, cán bộ kiểm lâm cũng trực tiếp hỗ trợ người dân di chuyển tài sản, vật nuôi đến nơi an toàn", ông Nho cho biết.
