Chiều 2/4, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Lào Cai phối hợp với Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ Công an tỉnh đã tổ chức Hội nghị ký kết Quy chế phối hợp trong công tác phòng cháy, chữa cháy rừng trên địa bàn tỉnh.
Chi cục Kiểm lâm tỉnh Lào Cai phối hợp với Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ Công an tỉnh đã tổ chức Hội nghị ký kết Quy chế phối hợp trong công tác phòng cháy, chữa cháy rừng trên địa bàn tỉnh. Ảnh: Thanh Ngà.
Giá trị rừng và thách thức bảo vệ
Hiện nay, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Lào Cai đang phải đối mặt với tình trạng thời tiết hanh khô kéo dài, khiến nguy cơ cháy rừng luôn ở cấp IV và cấp V -mức nguy hiểm và cực kỳ nguy hiểm. Trước thực trạng đó, các cơ quan chức năng của tỉnh đã chủ động triển khai quyết liệt nhiều giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy rừng hạn chế tối đa thiệt hại có thể xảy ra.
Nhiều ý kiến tham luận tập trung làm rõ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai nhiệm vụ, từ đó đề xuất nhiều giải pháp thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy rừng. Ảnh: Thanh Ngà.
Tại hội nghị, các đại biểu đã thông qua quy chế phối hợp giữa hai lực lượng nòng cốt, đồng thời chia sẻ nhiều kinh nghiệm thực tiễn từ cơ sở. Các ý kiến tham luận tập trung làm rõ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai nhiệm vụ, từ đó đề xuất nhiều giải pháp thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy rừng trong thời gian tới.
Ông Nguyễn Quang Vĩnh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, Phó Trưởng ban chỉ đạo thực hiện Chương trình phát triển lâm nghiệp bền vững tỉnh Lào Cai cho biết, hiện nay tổng diện tích rừng của tỉnh khoảng 860.000 ha, với tỷ lệ che phủ lên tới 61,5%. Đây là con số ấn tượng, đưa Lào Cai đứng thứ 6 toàn quốc về diện tích rừng và thứ 4 về tỷ lệ che phủ, nằm trong nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước. Tài nguyên rừng không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với môi trường, an ninh quốc phòng và phát triển bền vững.
Khu vực dãy Hoàng Liên Sơn kéo dài khoảng 150 km dọc phía tây của tỉnh được đánh giá là một trong những vùng có mức độ đa dạng sinh học cao nhất cả nước. Tỉnh có 3 khu bảo tồn thiên nhiên cùng nhiều khu rừng phòng hộ quan trọng. Đặc biệt mới đây, việc nâng cấp Khu bảo tồn thiên nhiên Bát Xát thành Vườn quốc gia đã khẳng định giá trị nổi bật về tài nguyên và tiềm năng phát triển du lịch sinh thái của khu vực.
Ông Nguyễn Quang Vĩnh cho biết thêm, với địa hình Lào Cai có sự chênh lệch độ cao lớn, từ khoảng 100 mét đến hơn 3.100 mét so với mực nước biển, tạo nên hệ sinh thái rừng phong phú, đa dạng từ nhiệt đới, cận nhiệt đới đến ôn đới. Tuy nhiên, chính điều kiện địa hình phức tạp và khí hậu khắc nghiệt cũng khiến khu vực này trở thành một trong những điểm nóng về nguy cơ cháy rừng của cả nước, cùng với các tỉnh trong vùng Tây Bắc và Tây Nguyên.
Ông Nguyễn Quang Vĩnh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, Phó Trưởng ban chỉ đạo thực hiện Chương trình phát triển lâm nghiệp bền vững tỉnh Lào Cai cho biết, hiện nay tổng diện tích rừng của tỉnh khoảng 860.000 ha, với tỷ lệ che phủ lên tới 61,5%. Ảnh: Thanh Ngà.
Trong những năm gần đây, nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của chính quyền các cấp và sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng như: kiểm lâm, công an, chính quyền địa phương và chủ rừng công tác phòng cháy, chữa cháy rừng đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Các vụ cháy rừng được kiểm soát tốt hơn, thiệt hại từng bước được giảm thiểu.
Tuy nhiên, bối cảnh mới cũng đặt ra nhiều thách thức trong công tác quản lý. Việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy hành chính từ giữa năm 2025, với việc kết thúc hoạt động cấp huyện và sáp nhập các đơn vị hành chính kéo theo sự thay đổi trong cơ chế chỉ đạo, điều hành. Điều này đòi hỏi các cơ quan chức năng phải nhanh chóng thích ứng, xây dựng lại phương án tổ chức lực lượng phù hợp với tình hình mới ứng phó để kịp thời xử lý khi có cháy rừng xảy ra, hạn chế thấp nhất thiệt hại.
Siết chặt phối hợp, nâng cao năng lực ứng phó
Phát biểu tại hội nghị, Đại tá Nguyễn Xuân Tuấn, Phó Giám đốc Công an tỉnh Lào Cai nhấn mạnh, việc ký kết quy chế phối hợp giữa các lực lượng không chỉ mang tính hình thức mà cần được cụ thể hóa bằng những hành động thiết thực, gắn với chức năng, nhiệm vụ của từng đơn vị. Trong đó, việc phân công rõ ràng trách nhiệm, đảm bảo “rõ người, rõ việc, rõ hiệu quả” là yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả phối hợp.
Lào Cai là địa phương có điều kiện tự nhiên phức tạp, địa hình bị chia cắt mạnh, thời tiết biến đổi thất thường với những đợt nắng nóng kéo dài và khô hạn gia tăng. Bên cạnh đó, tập quán sản xuất nương rẫy, sử dụng lửa trong rừng và gần rừng của một bộ phận người dân vẫn còn phổ biến, trong khi nhận thức về phòng cháy, chữa cháy rừng chưa đồng đều. Đây là những yếu tố tiềm ẩn nguy cơ cao dẫn đến cháy rừng.
Đại tá Nguyễn Xuân Tuấn, Phó Giám đốc Công an tỉnh Lào Cai cho rằng việc ký kết quy chế phối hợp giữa các lực lượng không chỉ mang tính hình thức mà cần được cụ thể hóa bằng những hành động thiết thực, gắn với chức năng, nhiệm vụ của từng đơn vị. Ảnh: Thanh Ngà.
Trước tình hình đó, việc tăng cường phối hợp giữa lực lượng kiểm lâm và công an là hết sức cần thiết, đồng thời cần mở rộng sự tham gia của các sở, ngành liên quan, chính quyền địa phương và toàn thể người dân. Sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị sẽ giúp nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa và xử lý cháy rừng.
“Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được đặt ra là tăng cường công tác dự báo, cảnh báo nguy cơ cháy rừng. Việc ứng dụng công nghệ, sử dụng hệ thống thông tin và thiết bị di động để cập nhật dữ liệu thời tiết, cảnh báo sớm sẽ giúp các lực lượng chức năng chủ động hơn trong công tác phòng ngừa. Song song với đó, công tác kiểm tra, giám sát cần được thực hiện thường xuyên, liên tục để kịp thời phát hiện và xử lý các nguy cơ phát sinh. Công tác tuyên truyền cũng được xác định là giải pháp then chốt. Nội dung tuyên truyền cần được đổi mới theo hướng phù hợp với từng đối tượng, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số. Việc sử dụng hệ thống truyền thanh cơ sở, lồng ghép trong các hoạt động cộng đồng sẽ giúp nâng cao nhận thức, từ đó thay đổi hành vi của người dân trong việc sử dụng lửa và bảo vệ rừng”, Đại tá Nguyễn Xuân Tuấn nhấn mạnh.
Lãnh đạo Chi cục Kiểm lâm tỉnh và Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ Công an tỉnh Lào Cai ký kết quy chế phối hợp. Ảnh: Thanh Ngà.
Bên cạnh đó, việc đầu tư nguồn lực cho công tác phòng cháy, chữa cháy rừng cũng cần được quan tâm đúng mức. Các trang thiết bị, phương tiện cần được bố trí phù hợp với điều kiện thực tế từng địa bàn, đảm bảo tính hiệu quả và khả năng ứng phó nhanh khi có sự cố xảy ra.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, nguy cơ cháy rừng luôn tiềm ẩn, việc tăng cường phối hợp giữa các lực lượng và chủ động triển khai các giải pháp đồng bộ là yêu cầu cấp thiết. Đây không chỉ là nhiệm vụ trước mắt mà còn là chiến lược lâu dài nhằm bảo vệ tài nguyên rừng, góp phần phát triển bền vững kinh tế - xã hội của tỉnh Lào Cai.
