Năm 2025, cháy rừng nghiêm trọng đã thiêu rụi hơn 250.000 ha đất tại Bồ Đào Nha. Trước lo ngại diễn biến cháy rừng năm nay có thể còn tồi tệ hơn, chính phủ đã phát động chiến dịch toàn quốc thu gom vật liệu dễ cháy như cây đổ, lá khô và thảm thực vật tích tụ - những yếu tố có thể khiến lửa lan nhanh khi thời tiết khô nóng.
Các nhà chức trách cũng kêu gọi người dân chủ động phát quang khu vực quanh nhà và thông báo kịp thời các tuyến đường bị chặn để không cản trở lực lượng cứu hộ tiếp cận hiện trường.
Bồ Đào Nha trải qua năm 2025 ghi nhận nhiều vụ cháy rừng nghiêm trọng, thiêu rụi hơn 250.000 ha đất. Ảnh: ESRI.
Bước vào năm 2026, Bồ Đào Nha ghi nhận hàng loạt hiện tượng thời tiết cực đoan. Đầu tháng 2, nước này phải ban bố tình trạng khẩn cấp sau khi liên tiếp hứng chịu hai cơn bão lớn chỉ trong vòng một tuần.
Các cơn bão Leonardo và Kristin gây mưa lớn, ngập lụt diện rộng, làm cây cối gãy đổ, đường dây điện bị phá hủy và buộc lực lượng cứu hộ phải dùng thuyền sơ tán người dân ở nhiều khu vực. Khi bước vào đầu mùa hè, lượng cây gãy đổ và lá khô sau bão tiếp tục trở thành nguồn nhiên liệu dễ bắt lửa, làm gia tăng nguy cơ cháy rừng.
Theo tờ Expresso, riêng khu vực Leiria chịu thiệt hại nặng nề nhất với khoảng 5-8 triệu cây bị quật đổ, khiến nhiều tuyến đường bị phong tỏa và gây khó khăn cho công tác cứu hộ cũng như ứng phó cháy rừng.
Trong bối cảnh đó, chính quyền Bồ Đào Nha xác định việc dọn dẹp và khơi thông các tuyến đường là trọng tâm của chiến dịch liên ngành nhằm giảm thiểu rủi ro cháy rừng trong năm nay. Chính phủ đã lập danh sách khoảng 10.000 km đường giao thông, đường nông thôn và vành đai ngăn cháy tại 22 đô thị cần được xử lý. Chỉ trong một tuần, khoảng 3.000 km đã được giải tỏa, tương đương gần một phần ba kế hoạch.
Cơ quan chức năng đánh giá cao sự phối hợp giữa lực lượng bảo vệ dân sự, an ninh, quân đội và chính quyền địa phương trong khuôn khổ Bộ chỉ huy Tích hợp Phòng ngừa và Điều hành (CIPO).
Đồng thời, Cơ quan Khẩn cấp và Bảo vệ Dân sự Quốc gia cho biết sẽ tăng cường giám sát các khu vực có nguy cơ cao như Leiria, Coimbra, Castelo Branco, miền Bắc và vùng Algarve - nơi lượng thảm thực vật khô sau bão vẫn còn rất lớn.
Nhà chức trách Bồ Đào Nha cũng đẩy mạnh các biện pháp kiểm soát cháy rừng ngay từ giai đoạn đầu, trong đó có việc mở rộng sử dụng chất chống cháy - loại hóa chất giúp làm chậm hoặc ngăn đám cháy lan rộng. Trong năm 2026, nước này sẽ bổ sung thêm bốn căn cứ không quân được trang bị chất chống cháy, nâng tổng số lên năm căn cứ.
Ông Mário Silvestre, Chỉ huy trưởng Lực lượng Khẩn cấp và Bảo vệ Dân sự Quốc gia, cho biết phương án này đã được thử nghiệm từ năm 2025 và cho kết quả khả quan.
Bên cạnh đó, lực lượng trinh sát đặc nhiệm sẽ được triển khai tại các khu vực nhỏ lẻ để đánh giá nguy cơ và hỗ trợ chỉ huy hiện trường. Các đơn vị chữa cháy chuyên trách cũng được mở rộng từ một lên bốn nhóm chiến thuật.
Theo kế hoạch DECIR 2026, trong giai đoạn cao điểm từ 1/7-30/9, Bồ Đào Nha sẽ huy động 15.149 nhân sự, 2.596 đội, 3.463 phương tiện mặt đất và 81 máy bay. Lần đầu tiên, hai trực thăng hạng nặng Black Hawk của không quân sẽ tham gia hỗ trợ chữa cháy.
Ngoài ra, 50 xe ủi sẽ được triển khai trong giai đoạn cao điểm, cùng 18 xe bổ sung từ Viện Bảo tồn Thiên nhiên và Rừng (ICNF). Hiện hơn 11.900 nhân sự đang duy trì trạng thái sẵn sàng tham gia ứng phó cháy rừng.
