Giữa không khí xuân đang về khắp làng quê, mô hình trồng nấm linh chi đỏ dưới tán điều ở Đồng Nai mở ra hướng sinh kế mới, tăng thu nhập cho người trồng điều.
Những ngày cuối năm, khi mùa xuân đang gõ cửa từng thửa vườn, hương xuân bắt đầu lan tỏa khắp làng quê Đồng Nai. Dưới tán điều xanh mát, một mùa vụ mới đang âm thầm sinh sôi, đó là những tai nấm linh chi đỏ, nấm xuân nảy nở từ đất lành, mang theo hy vọng về một sinh kế bền vững cho người trồng điều.
Tại vườn điều của gia đình bà Vưu Thị Mai, xã Đồng Tâm, tỉnh Đồng Nai, khoảng không gian từng chỉ dành cho cỏ dại và lá rụng, nay được phủ kín bởi những luống nấm linh chi đỏ, xếp hàng ngay ngắn dưới tán cây. Đây là mô hình trồng nấm linh chi lần đầu tiên được triển khai dưới tán điều và bước đầu cho thấy hiệu quả kinh tế kép ngay trên cùng đơn vị diện tích canh tác.
Trước đây, vườn điều chủ yếu mang lại thu nhập từ hạt, hiệu quả chưa cao, lại phụ thuộc nhiều vào giá cả thị trường. Giờ đây, chính khoảng không gian dưới tán điều đã trở thành nơi khởi nguồn một sinh kế mới, không chặt bỏ cây cũ, không thay đổi cây trồng chính, nhưng tạo thêm giá trị mới và gia tăng thu nhập cho người nông dân.
Mô hình hiện được triển khai thử nghiệm trên diện tích 0,5 ha. Sau vụ thu hoạch đầu tiên, các số liệu về năng suất, giá bán sẽ là cơ sở khoa học quan trọng để đánh giá hiệu quả và tính toán phương án nhân rộng mô hình trong thời gian tới.
Điểm đáng chú ý của mô hình là môi trường canh tác bán tự nhiên, không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hóa học. Đây chính là lợi thế giúp nấm sinh trưởng khỏe, bảo đảm chất lượng dược liệu, yếu tố then chốt để tạo niềm tin cho thị trường và mở ra cơ hội phát triển theo hướng hữu cơ, bền vững.
Theo đánh giá của các nhà chuyên môn, mỗi phôi nấm có thể cho thu hoạch từ hai đến ba đợt. Nếu được tổ chức sản xuất theo chuỗi, đây sẽ là nguồn thu ổn định, đây sẽ là nguồn thu lâu dài, giúp người trồng điều giảm rủi ro, tăng thu nhập ngay trên chính vườn nhà mình.
Cùng với sự đồng hành của các nhà khoa học, chính quyền địa phương đang phối hợp với các đơn vị chuyên môn để lựa chọn hộ dân phù hợp, hoàn thiện quy trình kỹ thuật và kết nối tiêu thụ, những yếu tố quyết định để mô hình phát triển bền vững và lan tỏa rộng hơn.
Dưới tán điều xanh mát, những tai nấm linh chi đỏ đang lặng lẽ lớn lên, mang theo hy vọng về một mùa xuân đang về trên từng ngõ xóm. Từ khoa học đến thực tiễn, từ vườn nhà đến định hướng phát triển bền vững, “nấm xuân dưới tán điều” đang mở ra một hướng đi mới cho ngành điều Việt Nam.
