Doanh nghiệp Việt - Mỹ tìm 'điểm cân bằng' trong thương mại nông sản

Dấu ấn hợp tác thương mại song phương

Nhìn lại gần 1 năm thuế đối ứng Hoa Kỳ gây áp lực lên thị trường xuất khẩu các sản phẩm nông, lâm, thủy sản, Việt Nam đã chủ động tìm kiếm các giải pháp mở rộng thị trường hàng hóa hai chiều, cân bằng cán cân thương mại giữa hai quốc gia.

Tháng 6/2025, phái đoàn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các hiệp hội, doanh nghiệp nông nghiệp đã sang làm việc, tăng cường trao đổi và ký kết các hợp đồng nông sản giá trị cao. Theo đó, 20 biên bản ghi nhớ được ký kết trong chuyến công tác, với tổng giá trị thu mua nông sản lên tới 3 tỷ USD.

Chỉ trong 6 tháng đầu triển khai, Việt Nam đã nhập khẩu khoảng 1,2 tỷ USD nông sản Hoa Kỳ. Kim ngạch nhập khẩu nông lâm thủy sản từ Hoa Kỳ vào Việt Nam năm 2025 đạt 3,72 tỷ USD, tăng 27% so với năm 2024. Một số mặt hàng tăng trưởng mạnh như thủy sản (77,3%), rau quả (65,6%), lúa mì (72,6%) và gỗ nguyên liệu (90%), minh chứng cho hiệu quả hợp tác song phương và nhu cầu thực tế của thị trường Việt Nam đối với sản phẩm chất lượng cao.

Tháng 3/2025, dẫn đầu đoàn xúc tiến cùng 10 doanh nghiệp sang Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) Luke J. Lindberg nhấn mạnh mục tiêu đánh giá hiệu quả các thỏa thuận thương mại và thảo luận mở rộng các lĩnh vực hợp tác giữa hai Bộ.

Ông nêu rõ tại cuộc gặp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường: "Năm qua, chúng tôi đạt mức xuất khẩu kỷ lục sang Việt Nam một số mặt hàng nông sản như ngô, bông, lúa mì và các loại hạt. Đây là những bước tiến rõ rệt".

Ông nhận định dù còn một số rào cản về thuế quan, nhưng nhu cầu đối với nông sản Mỹ tại Việt Nam vẫn rất lớn và xem đây là tiền đề vững chắc cho hợp tác song phương.

30 năm đậu tương Mỹ cung ứng cho nông dân Việt

Theo ông Lindberg, tuần làm việc tại Việt Nam giúp đoàn Hoa Kỳ hiểu rõ nhu cầu thực tế của các doanh nghiệp và nhà chế biến, đồng thời tìm kiếm cơ hội chuyển các cuộc đối thoại thành kết quả thực chất. 

Chia sẻ với Báo Nông nghiệp và Môi trường, Chủ tịch Hội đồng Đậu tương Ohio Jerry Bambauer cho hay, đậu tương Mỹ đã bắt đầu xuất khẩu sang Việt Nam từ năm 1996. Năm nay đánh dấu 30 năm hợp tác và Việt Nam hiện là thị trường xuất khẩu đậu tương lớn thứ 5 của Ohio.

Trân trọng cơ hội ký hợp tác với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, ông cam kết cùng doanh nghiệp Việt Nam cung cấp sản phẩm chất lượng đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế đến tay người tiêu dùng.

Các yếu tố giúp đậu tương phát triển mạnh mẽ là chất lượng hạt cao, hàm lượng protein ổn định, sản xuất bền vững và đạt chuẩn quốc tế đáp ứng nhu cầu của ngành thủy sản Việt Nam. Kiêm là Phó Chủ tịch Liên minh Đậu tương Thủy sản, ông Bambauer định hướng tập trung vào mở rộng sản xuất đậu tương làm thức ăn thủy sản. 

Ohio hiện có bốn công ty chế biến đậu tương lớn: Archer Daniels Midland, Bunge, Cargill và Louis Dreyfus, xử lý hơn 1,6 triệu tấn đậu tương mỗi năm. Nhiều nông dân Ohio còn dành 4-12% sản lượng hằng năm cho đậu tương không biến đổi gen.

"Ohio chưa có nhiều hoạt động xuất nhập khẩu với Việt Nam. Nhưng quan hệ đối tác đang mở ra nhiều cơ hội mới. Ngoài đậu tương, chúng tôi cung cấp đa dạng thực phẩm, sợi và nhiên liệu sinh khối", Giám đốc Sở Nông nghiệp bang Ohio Brian Baldridge bày tỏ về cơ hội mở rộng hợp tác chiến lược.

Các chương trình hỗ trợ dài hạn

Trong chuyến thăm, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ cũng nhấn mạnh hai bên sẽ duy trì kênh tham vấn, trao đổi để hiểu rõ quy trình, minh bạch trong thương mại, đồng thời cùng tìm cách cải thiện các quy định về an toàn thực phẩm. USDA đã cam kết triển khai chương trình "Lương thực vì sự phát triển" để hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực quản lý và kiểm soát chất lượng thực phẩm.

Tham tán Nông nghiệp (Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam) Ralph Bean cho biết, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ đã lựa chọn Việt Nam là một trong những quốc gia ưu tiên triển khai chương trình. Đây là một sáng kiến quan trọng của Hoa Kỳ nhằm hỗ trợ vấn đề an toàn thực phẩm toàn cầu, hỗ trợ thông tin thị trường. 

Cuối năm 2026, Thứ trưởng Luke J. Lindberg vui mừng thông báo nhiều doanh nghiệp Hoa Kỳ sẽ tới làm việc tại Việt Nam. Đây là minh chứng rõ ràng cho mối quan hệ hợp tác bền vững giữa Việt Nam và Hoa Kỳ trong nông nghiệp, vừa mở rộng thị trường, vừa nâng cao chất lượng sản phẩm, đồng thời đáp ứng nhu cầu thực tế của ngành nông nghiệp song phương.

Hai hợp phần dự án lớn về an toàn thực phẩm (Thương mại nông nghiệp và An toàn thực phẩm mở rộng) và nuôi trồng cá rô phi sẽ được thực hiện tại Việt Nam từ năm 2026. Bộ Nông nghiệp và Môi trường cam kết với USDA sẽ đôn đốc, thúc đẩy việc phê duyệt dự án trong thời gian sớm nhất.