Trong 2 ngày 6 - 7/2, Cục Lâm nghiệp và Kiểm Lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức (GIZ) tổ chức Cuộc họp khởi động Dự án “Bảo tồn, tài chính bền vững và phát triển các hệ sinh thái phức hợp tại các khu rừng đặc dụng và phòng hộ của Việt Nam”, gọi tắt là Dự án MEPA. Sự kiện đánh dấu việc dự án chính thức bước vào giai đoạn triển khai, hướng tới tăng cường hiệu quả quản lý tổng hợp các khu bảo tồn tại Việt Nam.
Các đại biểu tham dự cuộc họp khởi động Dự án “Bảo tồn, tài chính bền vững và phát triển các hệ sinh thái phức hợp tại các khu rừng đặc dụng và phòng hộ của Việt Nam”. Ảnh: Bích Hợp.
Sự kiện khởi động Dự án MEPA thu hút sự tham gia của hơn 60 đại biểu đến từ các đơn vị, cơ quan trực thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh Lào Cai, Ninh Bình và Thanh Hóa; Ban Quản lý Vườn quốc gia Xuân Liên, Vườn quốc gia Hoàng Liên, Khu bảo tồn loài và sinh cảnh Vân Long; cùng các đối tác phát triển.
Dự án MEPA được kỳ vọng sẽ góp phần giải quyết những thách thức hiện nay trong công tác bảo tồn thiên nhiên, đặc biệt trong bối cảnh các khu rừng đặc dụng và phòng hộ đang chịu áp lực ngày càng lớn từ quá trình phát triển kinh tế - xã hội, công nghiệp hóa và tác động của biến đổi khí hậu.
Ông Đoàn Hoài Nam, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm Lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phát biểu tại Hội nghị khởi động Dự án MEPA. Ảnh: GIZ/Thu Hà.
Dự án MEPA tập trung vào bốn nhóm kết quả đầu ra chính. Thứ nhất, tăng cường khuôn khổ pháp lý, kỹ thuật và năng lực cho các cơ quan quản lý nhà nước và các bên liên quan. Thứ hai, bảo đảm nguồn tài chính bền vững cho công tác quản lý khu bảo tồn. Thứ ba, triển khai các hoạt động phục hồi hệ sinh thái thông qua quy hoạch có trọng tâm và các can thiệp thí điểm phù hợp với điều kiện thực tiễn. Thứ tư, thúc đẩy phát triển du lịch thân thiện với môi trường dựa vào cộng đồng, qua đó vừa hỗ trợ công tác bảo tồn vừa tạo ra lợi ích kinh tế cho người dân địa phương.
Một điểm nhấn quan trọng của dự án là sự chú trọng đến sự tham gia của các bên liên quan, đặc biệt là cộng đồng địa phương và đồng bào dân tộc thiểu số. Dự án áp dụng các cách tiếp cận nhạy cảm giới, trao quyền cho cộng đồng, đồng thời lồng ghép tri thức bản địa vào công tác quản trị khu bảo tồn, nhằm bảo đảm người dân không chỉ tham gia tích cực mà còn thực sự được hưởng lợi từ các nỗ lực bảo tồn thiên nhiên.
Bà Anja Barth, Cố vấn Trưởng Dự án MEPA ,Tổ chức Hợp tác quốc tế Đức (GIZ) phát biểu tại Hội nghị. Ảnh: GIZ/Thu Hà.
Phát biểu tại cuộc họp, ông Đoàn Hoài Nam, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm Lâm, nhấn mạnh việc Dự án MEPA chính thức được khởi động là kết quả của quá trình chuẩn bị nghiêm túc, bài bản và kéo dài gần hai năm, bắt đầu từ đầu năm 2024. Dự án được hình thành trên cơ sở hợp tác chặt chẽ giữa Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm với Tổ chức Hợp tác quốc tế Đức (GIZ), trải qua đầy đủ các bước từ xây dựng đề xuất, tham vấn, thẩm định đến phê duyệt chính thức theo Quyết định số 4971/QĐ-BNNMT.
Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm Lâm đánh giá cao sự quan tâm, ủng hộ và phối hợp hiệu quả của các đơn vị thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các địa phương và ban quản lý các khu rừng, khu bảo tồn liên quan. Theo Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm Lâm, Dự án MEPA có ý nghĩa quan trọng, phù hợp với chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, đồng thời góp phần thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam. Dự án áp dụng cách tiếp cận hệ sinh thái, liên ngành, hướng tới hoàn thiện thể chế, phát triển tài chính bền vững, nâng cao năng lực quản lý và thúc đẩy bảo tồn, phát triển rừng bền vững lâu dài.
Dự án MEPA, bước tiến mới trong bảo tồn rừng đặc dụng và phòng hộ tại Việt Nam. Ảnh: Bình Đặng.
Chia sẻ tại sự kiện, bà Anja Barth, Cố vấn Trưởng Dự án GIZ, khẳng định Dự án MEPA sẽ biến các cam kết bảo tồn thành hành động cụ thể tại thực địa. Thay mặt Chính phủ Đức, GIZ cam kết cung cấp các hỗ trợ thiết thực nhằm thí điểm các mô hình quản lý tích hợp, tăng cường năng lực cho các đối tác, đồng thời phối hợp xây dựng các giải pháp tài chính bền vững và phục hồi hệ sinh thái, hướng tới những kết quả bảo tồn có thể đo lường và mang lại lợi ích rõ ràng cho cộng đồng địa phương.
Dự án chính thức được khởi động, đánh dấu bước tiến quan trọng trong hợp tác giữa Việt Nam và CHLB Đức về bảo tồn đa dạng sinh học và quản lý rừng bền vững. Dự án hướng tới hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường năng lực cho cơ quan chức năng và cộng đồng địa phương nhằm thúc đẩy quản lý tổng hợp các khu bảo tồn, đồng thời triển khai tại ba khu rừng đặc dụng gồm Vườn quốc gia Xuân Liên, Khu bảo tồn thiên nhiên Vân Long và Vườn quốc gia Hoàng Liên.
Dự án MEPA được triển khai trong giai đoạn từ năm 2025 đến tháng 6 năm 2028, với tổng ngân sách 4,5 triệu EUR do Chính phủ Đức tài trợ, cùng phần đóng góp đối ứng từ Chính phủ Việt Nam. Dự án sẽ được triển khai thí điểm tại ba khu rừng đặc dụng gồm Khu bảo tồn loài và sinh cảnh Vân Long (Ninh Bình), Vườn quốc gia Xuân Liên (Thanh Hóa) và Vườn quốc gia Hoàng Liên (Lào Cai), tạo nền tảng cho việc nhân rộng các mô hình quản lý khu bảo tồn hiệu quả và bền vững trong thời gian tới.
