Vĩnh Long hợp tác Hà Lan trong khai thác cát biển bền vững

UBND tỉnh Vĩnh Long vừa có buổi làm việc thiết thực với Đoàn công tác của Đại sứ quán Vương quốc Hà Lan do bà Merel van der Ven, Bí thư thứ nhất về nước và khí hậu làm trưởng đoàn, nhằm thảo luận sâu rộng về định hướng hợp tác khai thác cát biển bền vững.

Tại buổi làm việc, bà Merel van der Ven nhấn mạnh sự tương đồng giữa Việt Nam và Hà Lan khi cả hai đều là những quốc gia vùng châu thổ, có sinh kế gắn liền với nguồn nước và đang chịu tác động nặng nề từ biến đổi khí hậu. Trước đó, Hà Lan đã tích cực hỗ trợ Việt Nam trong việc xây dựng Quy hoạch tổng thể vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) được công bố vào năm 2022. Đối với riêng Vĩnh Long, phía Hà Lan đánh giá rất cao tiến độ các chương trình hợp tác phát triển bền vững, tiêu biểu như Dự án phát triển đô thị và tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu tại thành phố Vĩnh Long.

Trong giai đoạn tới, ba mũi nhọn hợp tác chính mà Hà Lan ưu tiên tại Việt Nam bao gồm: quản lý bền vững nguồn nước ngầm, ứng phó nguy cơ ngập lụt và khai thác cát biển bền vững. Theo đó, việc khai thác cát biển được xác định là giải pháp thay thế hoàn hảo cho nguồn cát sông đang cạn kiệt, vừa đáp ứng nhu cầu vật liệu xây dựng khổng lồ, vừa giảm thiểu tác động tiêu cực đến hệ sinh thái ĐBSCL.

Đáng chú ý, phía Hà Lan đã đề xuất dự án “Thành lập Trung tâm Dự trữ chiến lược và Quản lý chuỗi cung ứng cát ngoài khơi cho vùng Đồng bằng sông Cửu Long”. Dự án này do Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cùng Hà Lan phối hợp thực hiện, nhằm mục tiêu quản lý dự trữ cát ngoài khơi phục vụ cơ sở hạ tầng. Đại sứ quán Hà Lan bày tỏ mong muốn Vĩnh Long sẽ là địa phương tham gia khảo sát để triển khai thí điểm dự án này.

Trao đổi tại buổi làm việc, Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Trần Trí Quang cho biết với 130 km đường bờ biển, địa phương sở hữu lợi thế "vàng" để phát triển kinh tế biển và năng lượng tái tạo. Tỉnh định vị cát biển là tài nguyên chiến lược để phát triển hạ tầng. Cụ thể, trong giai đoạn 2026-2030, Vĩnh Long quy hoạch 6 khu vực biển với trữ lượng trên 10 tỷ m3, và dự kiến đạt khoảng 15 tỷ m3 ngoài khơi sau năm 2030. Hiện địa phương đã cấp phép khai thác cho 3 mỏ cát ven biển.

Nhằm chuyển đổi từ khai thác thô sang chế biến sâu, Vĩnh Long đang khẩn trương xây dựng “Đề án quản lý, dự trữ và điều phối nguồn cát sạch giai đoạn 2026-2030”, đồng thời nghiên cứu đầu tư một nhà máy chế biến cát biển quy mô 12 triệu m3/năm. Tỉnh Vĩnh Long kỳ vọng được các chuyên gia Hà Lan chia sẻ kinh nghiệm, chuyển giao công nghệ khai thác ngoài khơi và đặc biệt là công nghệ tuyển rửa cát biển thành vật liệu cao cấp, phục vụ đúng tiêu chuẩn cho các dự án cao tốc trọng điểm quốc gia.

Khẳng định tầm quan trọng của sự kiện, Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Trần Văn Lâu đánh giá dự án Trung tâm Dự trữ chiến lược là một bước đi mang tính bước ngoặt, giúp ĐBSCL giải quyết bài toán vật liệu và phát triển bền vững trước biến đổi khí hậu. Công nghệ quản lý và khai thác cát tiên tiến từ Hà Lan là điều mà Vĩnh Long đang rất cần.

Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Trần Văn Lâu đã giao Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp chặt chẽ cùng Đại sứ quán Hà Lan và Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam để nghiên cứu chuyên sâu, sớm tham mưu cho tỉnh các lộ trình triển khai. Lãnh đạo Vĩnh Long cam kết sẽ luôn đồng hành, tạo lập môi trường và điều kiện thuận lợi nhất để các dự án hợp tác sớm đi vào thực chất.