Tại họp báo về tình hình kinh tế xã hội năm 2025, nhiệm vụ trọng tâm năm 2026, tỉnh Thanh Hóa đã thông tin về việc nhu cầu, các giải pháp để đảm bảo nguồn cung vật liệu xây dựng.
Nhu cầu đất san lấp và cát vượt xa so với nguồn cung
Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa, trong năm 2026, toàn tỉnh sẽ cần đến 75,58 triệu m3 đất, 9,61 triệu m3 cát và 15,5 triệu m3 đá để phục vụ cho cả đầu tư công, nhu cầu của nhân dân và nhu cầu cho các dự án đầu tư trực tiếp khác.
Toàn cảnh buổi họp báo. Ảnh: Tuyết Trang.
Trong khi đó, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa hiện nay có 32 mỏ đất san lấp với trữ lượng 44,8 triệu m3 và công suất 9,3 triệu m3/năm, nếu tính đến thời điểm hiện nay mới đáp ứng được 16%. Đối với cát cũng mới đáp ứng được 3,45% với khối lượng nhu cầu (mới có 7 mỏ hoạt động). Về đá có 182 mỏ đang hoạt động với công suất hoạt động 11,8 triệu triệu m3, trong đó nhu cầu cần 15,5 triệu m3 nên cơ bản đáp ứng được nhu cầu cho năm 2026.
Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP ngày 21/9/2025 của Chính phủ về việc ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn trong triển khai Luật Địa chất và khoáng sản năm 2024 rút ngắn được một số thủ tục và hồ sơ về quy trình như không cần căn cứ vào quy hoạch, không cần căn cứ vào đánh giá trữ lượng cũng như các hồ sơ đánh giá về tác động môi trường.
Trước tình đó, ngày 27/9/2025, UBND tỉnh Thanh Hóa đã ban hành Kế hoạch số 207/KH-UBND về triển khai thực hiện Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP ngày 21/9/2025 của Chính phủ về việc ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn trong triển khai Luật Địa chất và khoáng sản năm 2024. Dù rút ngắn quy trình song quá trình cấp phép mỏ vẫn cần có khảo sát, đánh giá, giải phóng mặt bằng cho các khu vực mỏ, đặc biệt là mỏ đất. Về cát, khó khăn hiện nay tỉnh còn 20 mỏ cát đang nằm trong diện phục vụ công tác điều tra nên phải dừng hoạt động.
Ông Lê Văn Tiến, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa. Ảnh: Tuyết Trang.
Hiện tại, theo Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP của Chính phủ, Thanh Hóa mới đưa vào khai thác được 1 mỏ cát ở Hồi Xuân với trữ lượng rất ít. UBND tỉnh cũng vừa có quyết định không đấu giá cho 2 mỏ cát ở Hoằng Giang và Thiệu Quang với tổng khối lượng khoảng 1 triệu m3. Đồng thời phối hợp với xã Cẩm Thủy và Công ty Thành Đạt giao đất của xã để hoàn thiện các bước đầu tư để đưa vào khai thác.
Theo ông Lê Văn Tiến, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa cho biết, để tháo gỡ tình trang khan hiếm vật liệu xây dựng, trong thời gian tới Sở tham mưu cho UBND tỉnh thực hiện nhiều giải pháp như: Rà soát lại các mỏ có khả năng tháo gỡ hoạt động để đẩy nhanh các thủ tục hồ sơ để đưa vào hoạt động; Tận dụng các dự án có khối lượng khoáng sản dư thừa để tận dụng và cho điều chuyển đây là nguồn vật liệu không phải nhỏ; Rà soát điều kiện các mỏ để đưa vào cấp phép theo Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP của Chính phủ và xây dựng các phương án khai thác, thăm dò, đánh giá trữ lượng để bổ sung vào quy hoạch cho nguồn vật liệu xây dựng cho các năm tiếp theo.
Sản xuất đá ở Quý Lộc. Ảnh: Tuyết Trang.
Tại buổi họp báo ngày 15/1/2026, ông Mai Xuân Liêm, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Thanh Hóa cho biết, hiện nay nhiều mỏ có trữ lượng khoáng sản lớn đang liên quan đến công tác điều tra nên chưa thể triển khai cấp phép. Việc khắc phục tình trạng khan hiếm vật liệu xây dựng chậm, mặc dù tỉnh triển khai từ ngày 25/10/2025.
Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP của Chính phủ chỉ cho phép rút ngắn lại thủ tục để nâng công suất, còn các thủ tục về chuyển đổi sử dụng rừng vẫn theo đúng quy định của Luật Lâm nghiệp, Luật Đất đai... Về cát, trong quý I/2026, tỉnh sẽ có rà soát, khuyến khích các doanh nghiệp sử dụng cát nhân tạo, có cơ chế cho doanh nghiệp đầu tư sản xuất cát nhân tạo. Khâu quan trọng nhất là quy hoạch, trong đó khai thác các mỏ tập trung khối lượng lớn phục vụ cho khu vực và cũng bố trí mỏ phân tán để giảm cự ly vận chuyển, bởi trong sản xuất vật liệu xây dựng chi phí vận chuyển chiếm rất cao, từng bước tháo gỡ tình trạng khan hiếm vật liệu xây dựng tại Thanh Hóa.
