Ghi nhận thực tế tại tuyến cơ sở, nhân viên y tế tại các Trạm y tế xã, phường đã bắt đầu thí điểm triển khai mô hình "bác sĩ gia đình", "túi y tế thông minh" với đội ngũ gồm bác sĩ, điều dưỡng, dược sĩ và cộng tác viên cùng theo dõi sức khỏe từng hộ dân, nhất là người cao tuổi.
Ngày 17/4, TP.HCM lần đầu ra quân khám sức khỏe toàn dân quy mô lớn. Ảnh: Nguyễn Thủy.
Nhân viên y tế Trạm Y tế xã Đất Đỏ đến từng hộ dân để tầm soát sức khỏe cho người cao tuổi. Ảnh: Thanh Nghi.
Y tế cơ sở - “người gác cổng”
Trong đó, xã Hiệp Phước, Đất Đỏ và Bắc Tân Uyên là những địa phương triển khai đầu tiên và được đánh giá hiệu quả nhờ sự phối hợp giữa chính quyền địa phương, y tế cơ sở và sự hỗ trợ chuyên môn từ tuyến trên. Đây là bước chuyển rõ rệt từ khám bệnh sang quản lý sức khỏe liên tục tại cộng đồng.
Bà Phan Thị Tuyết Xuân, Giám đốc Trạm Y tế xã Đất Đỏ cho biết, mô hình không chỉ nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu tại địa phương mà còn góp phần định hình hệ thống y tế đa tầng, trong đó y tế cơ sở giữ vai trò “người gác cổng”, là điểm tiếp cận đầu tiên của người dân.
Để triển khai hiệu quả, trạm y tế sẽ phối hợp chặt chẽ với các ban, ngành, đoàn thể, các ấp và đội ngũ cộng tác viên y tế, qua đó phát huy vai trò của hệ thống chính trị cơ sở trong việc hỗ trợ, kết nối và đồng hành cùng ngành y tế chăm sóc sức khỏe người dân.
Theo Phó Chủ tịch UBND xã Đất Đỏ Nguyễn Hoàng Ngọc Phượng, trước nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng tăng, việc đổi mới hoạt động y tế cơ sở là cần thiết. Mô hình này giúp nâng cao hiệu quả phòng bệnh, giảm tải cho tuyến trên, tiết kiệm chi phí và củng cố niềm tin của người dân.
Điểm mới là chuyển từ “chờ bệnh nhân đến” sang chủ động tiếp cận từng hộ dân. Các đội y tế trực tiếp đến địa bàn, lập hồ sơ sức khỏe điện tử, quản lý bệnh phổ biến như tăng huyết áp, đái tháo đường, theo dõi người cao tuổi... Khi gặp ca bệnh phức tạp, tuyến cơ sở có thể hội chẩn từ xa với bác sĩ tuyến trên để xử lý kịp thời, nâng cao chất lượng điều trị ngay tại cộng đồng.
Người dân được tầm soát sức khỏe miễn phí tại Trạm Y tế xã Bắc Tân Uyên trong Ngày Sức khỏe toàn dân 7/4. Ảnh: Trạm Y tế Bắc Tân Uyên.
Tầm soát bệnh diện rộng
Ngày 17/4, TP.HCM đồng loạt tổ chức lễ ra quân khám sức khỏe, khám sàng lọc cho người dân trên toàn địa bàn. Đây là bước triển khai quy mô lớn nhằm cụ thể hóa mục tiêu quản lý sức khỏe toàn dân theo tinh thần Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Toàn bộ 168 trạm y tế phường, xã, đặc khu cùng tham gia, với sự hỗ trợ của đội ngũ y, bác sĩ đến từ 101 bệnh viện công lập và ngoài công lập, gồm 6 bệnh viện bộ, ngành; 69 bệnh viện đa khoa, chuyên khoa của thành phố và 26 bệnh viện tư nhân.
Lần đầu tiên, TP.HCM huy động đồng bộ hơn 100 bệnh viện cùng toàn bộ hệ thống y tế cơ sở để tổ chức khám sức khỏe, tầm soát bệnh trong cùng một thời điểm. Việc triển khai được phân công rõ ràng theo chuyên môn, tận dụng thế mạnh của từng tuyến.
Trong lễ ra quân (17/4), thành phố triển khai đợt cao điểm khám sức khỏe cho người dân tại 168 xã, phường, đặc khu. Ảnh: Nguyễn Thủy.
Các bệnh viện tuyến trung ương và bộ, ngành đảm nhiệm tầm soát các bệnh lý trọng điểm như tim mạch, nội tiết, ung bướu, cơ xương khớp, răng hàm mặt, bệnh nghề nghiệp.
Khối bệnh viện chuyên khoa của Thành phố phụ trách các lĩnh vực như sản phụ khoa, mắt, tai mũi họng, ung bướu, tâm thần. Trong khi đó, hệ thống bệnh viện đa khoa tập trung phát hiện và quản lý các bệnh mạn tính không lây và bệnh nội khoa phổ biến. Khối tư nhân và trung tâm y tế khu vực tham gia mở rộng độ bao phủ, giúp người dân dễ tiếp cận dịch vụ hơn.
Đợt này, hoạt động tầm soát ung thư cổ tử cung được ưu tiên triển khai tại 16 phường, xã, hướng đến phụ nữ lao động tự do và nữ công nhân. Lực lượng thực hiện là các bác sĩ từ các bệnh viện chuyên ngành sản và ung bướu như Hùng Vương, Từ Dũ, Ung Bướu cùng một số bệnh viện đa khoa và trung tâm y tế khu vực. Đây là nhóm đối tượng thường ít có điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế, nên việc tổ chức tầm soát có ý nghĩa thiết thực trong phát hiện sớm bệnh.
Đợt khám sức khỏe lần này tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ đa chuyên khoa ngay tại nơi cư trú. Đồng thời, tập trung vào các nhóm cần quan tâm như người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính, người lao động tự do, người yếu thế và các nhóm nguy cơ cao.
Ông Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TP.HCM cho biết, toàn bộ kết quả sẽ được cập nhật vào hồ sơ sức khỏe điện tử, bảo đảm dữ liệu đầy đủ, liên thông phục vụ quản lý lâu dài. Sau khám, trạm y tế sẽ tiếp nhận, phân loại theo nhóm nguy cơ, lập danh sách theo dõi, mời tái khám hoặc chuyển tuyến khi cần thiết, bảo đảm người dân được quản lý liên tục.
"Đợt ra quân ngày 17/4 được xem là bước khởi đầu cho chương trình khám sức khỏe, sàng lọc bệnh định kỳ cho toàn bộ người dân TP.HCM trong năm 2026 và các năm tiếp theo. Mục tiêu hướng tới là quản lý sức khỏe chủ động, liên tục cho hơn 15 triệu dân, dựa trên dữ liệu và sự phối hợp đồng bộ của toàn hệ thống y tế", lãnh đạo Sở Y tế TP.HCM nói.
Lãnh đạo Sở Y tế TP.HCM cho biết, Đề án khám sức khỏe, sàng lọc và tầm soát bệnh cho người dân TP.HCM giai đoạn 2026 và các năm tiếp theo đã được Sở Y tế hoàn thiện, đang chờ phê duyệt để triển khai trên diện rộng.
