Chấm dứt tình trạng tàu cá Việt Nam xâm phạm vùng biển nước ngoài

EC đánh giá rất cao nỗ lực của Việt Nam

Sáng 8/9, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng chủ trì phiên họp lần 4 của Ban chỉ đạo Quốc gia về IUU với sự tham gia của Bộ NN-PTNT, Bộ Quốc phòng, Bộ Ngoại giao và các bộ ngành, cơ quan, địa phương liên quan.

Phát biểu tại cuộc họp, Bộ trưởng NN-PTNT Nguyễn Xuân Cường cho biết, sau 3 năm bị Ủy ban châu Âu - EC rút thẻ vàng cảnh cáo về khai thác thủy hải sản, với sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ của các cơ quan từ trung ương đến địa phương, người dân, doanh nghiệp, chúng ta đã hoàn thành được những nhóm công việc rất lớn theo 4 khuyến nghị của EC.

Do trở ngại vì Covid-19, phía EC chưa thể lập đoàn sang Việt Nam đánh giá các nỗ lực khắc phục thẻ vàng IUU nhưng đã tổ chức làm việc trực tuyến với Bộ NN-PTNT vào ngày 30/6 vừa qua.

“Phía EC đánh giá rất cao nỗ lực của Việt Nam trên các phương diện, kể cả hoàn thiện công cụ pháp luật, tập trung chỉ đạo, kết quả trên hiện trường và từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh”, Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường cho biết.

Tuy nhiên, lãnh đạo ngành NN-PTNT nhấn mạnh, phía EC vẫn còn đánh giá chưa cao việc các tàu cá Việt Nam vẫn còn vi phạm đánh bắt ở các vùng biển nước ngoài ở phía Nam. EC khẳng định rằng, nếu các ngư dân Việt Nam còn vi phạm, thì sẽ kiên quyết không thu hồi thẻ vàng.

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng NN-PTNT Phùng Đức Tiến cho biết, từ đầu năm đến hết tháng 8/2020, cả nước xảy ra 57 vụ, 92 tàu bị nước ngoài bắt giữ, xử lý. Con số này của cùng kỳ năm 2019 là 110 vụ và 181 tàu bị bắt giữ, xử lý.

Ông Lê Văn Sử - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau cho biết, trong đợt kiểm tra mới đây, đã phát hiện hành vi các tàu tháo máy VMS, bỏ vào bao dìm xuống biển ở gần đảo để có thể tự do đi đánh bắt ở các vùng biển nước ngoài.

“Nếu chỉ nhìn tín hiệu, có thể thấy các cụm tàu đang neo đậu gần đảo nhưng thực ra chỉ có các máy VMS mà thôi”, ông Sử phân tích và cho biết trong quá trình kiểm tra còn phát hiện nhiều phương tiện đóng biển số giả hay vào bờ mà không có thiết bị VMS.

Liên quan tình trạng này, hiện nay, hầu hết các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương ven biển chưa hoàn thành việc lắp đặt thiết bị VMS, đánh dấu tàu cá theo quy định.

Giảm đánh bắt, tăng nuôi trồng

Sau khi nghe phát biểu của các bộ ngành, địa phương, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng cho rằng, biện pháp cơ bản vẫn là tái cấu trúc ngành thuỷ sản, tăng cường sản lượng nuôi trồng, giảm khai thác, đặt biệt là nuôi biển để ổn định sinh kế cho người dân.

Theo Phó Thủ tướng, Bộ NN-PTNT cần chỉ đạo thực hiện Chiến lược phát triển thuỷ sản bền vững, trong đó tập trung đẩy mạnh tái cơ cấu ngành, tăng cường nuôi trồng, nhất là nuôi biển. Nếu không phát triển được nuôi biển thì không xử lí được tận gốc vấn đề, làm sao để đời sống ngư dân bớt phụ thuộc vào khai thác, đánh bắt.

“Tiềm năng nuôi trồng thuỷ hải sản của chúng ta rất lớn, không chỉ trong đất liền mà cả nuôi biển, vì thế cần dành thời gian để biến chiến lược này trở thành bước đột phá trong ngành thuỷ hải sản”, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng phân tích.

Trong khi đó, các địa phương cũng cần nghiên cứu vấn đề này, phù hợp với điều kiện của từng nơi, căn cứ vào nhu cầu của thị trường nội địa và quốc tế để tái cấu trúc ngành thủy sản.

“Muốn làm được, chính quyền địa phương phải vào cuộc quyết liệt, cùng với đó là xây dựng kế hoạch tái cấu trúc nền kinh tế nói chung và ngành thuỷ sản nói riêng phù hợp với tiềm năng lợi thế địa phương, gắn với phát triển vùng nhưng phải lấy nhu cầu thị trường khu vực và quốc tế làm cơ sở tái cơ cấu”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh thêm.

Đánh giá chung, Phó Thủ tướng cho rằng cần có giải pháp khắc phục tốt vấn đề này, xoá bỏ những tồn tại làm ảnh hưởng đến uy tín của ngành thuỷ sản nói riêng cũng như vị thế của chúng ta cả về mặt kinh tế, chính trị, ngoại giao…

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, đặc biệt phải ngăn chặn, chấm dứt tình trạng tàu cá Việt Nam xâm phạm vùng biển nước ngoài. Đây là vấn đề quan trọng số 1 trong khuyến nghị của EU và cũng chính là nguy cơ dẫn tới thẻ đỏ.

Vì vậy, Bộ Quốc phòng tăng cường tuần tra, kiểm soát ở những khu vực chồng lấn, khu vực đã được phân định, kiểm soát chặt tàu cá khi xuất bến, kiên quyết xử lí không cho xuất bến với những tàu cá vi phạm, không có thiết bị giám sát hành trình… Ngoài ra, can thiệp đấu tranh với những trường hợp bắt giữ trái phép tàu cá Việt Nam.

Trong khi đó, Bộ Công an cần kiên quyết xử lý các trường hợp móc nối, môi giới đưa tàu cá đi khai thác vùng biển nước ngoài, đặc biệt lưu ý ở các địa phương trọng điểm có nhiều tàu vi phạm.