Xây dựng đề án nhân lực ngành nông nghiệp và môi trường tầm nhìn đến 2045

Đặt nền tảng cho chiến lược dài hạn

Chiều ngày 21/4/2026, tại trụ sở Bộ Nông nghiệp và Môi trường diễn ra cuộc họp trao đổi, thống nhất định hướng và khung nội dung xây dựng Đề án "Phát triển nguồn nhân lực ngành nông nghiệp và môi trường đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045" với sự tham dự của đại diện lãnh đạo các vụ chức năng, cơ quan nghiên cứu chiến lược, các viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo và các chuyên gia đầu ngành.

Phát biểu đề dẫn, TS. Nguyễn Xuân Ân, Phó Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ nhấn mạnh việc xây dựng Đề án là nhiệm vụ quan trọng, cần tiếp cận theo hướng đổi mới, tổng thể và dài hạn; đồng thời đề nghị các đại biểu tập trung làm rõ thực trạng, nhận diện đúng “điểm nghẽn” và đề xuất các giải pháp đột phá, bảo đảm tính khả thi.

Trong bối cảnh ngành nông nghiệp và môi trường đang đứng trước những yêu cầu chuyển đổi lớn, từ áp lực biến đổi khí hậu, cạn kiệt tài nguyên đến làn sóng công nghệ số và tiêu chuẩn quốc tế ngày càng khắt khe, câu hỏi về chất lượng nguồn nhân lực trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Tại cuộc họp, TS. Trần Công Thắng, Viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách Nông nghiệp và Môi trường, trình bày dự thảo đề cương Đề án, làm rõ mục tiêu, phạm vi, cách tiếp cận và các định hướng lớn, đồng thời bước đầu đề xuất khung cấu trúc, hệ thống chỉ tiêu và một số nhóm giải pháp trọng tâm nhằm phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của ngành.

Chuyển trọng tâm từ số lượng sang chất lượng

GS. Phạm Văn Điển, Phó Viện trưởng Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam nhấn mạnh, Đề án cần được xây dựng trên cơ sở nhận diện đúng, sâu và trúng các vấn đề cốt lõi. Theo ông, đây không chỉ là bài toán nhân lực đơn thuần mà là bài toán về chất lượng nguồn nhân lực gắn với năng suất, năng lực cạnh tranh và chất lượng tăng trưởng.

Đề án cần chuyển trọng tâm từ số lượng sang chất lượng, từ đào tạo chung sang đào tạo theo vị trí việc làm, kỹ năng và nhóm đối tượng cụ thể. Quan trọng hơn, phải xác định rõ các "điểm nghẽn", "nút thắt" để thiết kế các nhóm giải pháp mang tính "cương lĩnh hành động", gắn với trách nhiệm thực thi và đo lường kết quả. Cần tiếp cận theo hướng hệ thống, tổ chức lại hệ sinh thái phát triển nguồn nhân lực, tăng cường liên kết giữa nhà nước, viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp.

TS. Vũ Anh Tài, Phó Hiệu trưởng Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ Nông nghiệp và Môi trường đặt vấn đề ở góc độ khác. Ông cho rằng Đề án cần vượt ra khỏi cách tiếp cận thiên về đào tạo để trở thành một đề án phát triển nguồn nhân lực thực sự gắn chặt với chiến lược phát triển ngành trong từng giai đoạn. Cần làm rõ nhu cầu nhân lực gắn với các lĩnh vực then chốt như nông nghiệp công nghệ cao, thủy sản, quản lý tài nguyên và môi trường, đặc biệt chú trọng phát triển nguồn nhân lực khoa học công nghệ có khả năng làm chủ các công nghệ lõi.

Ông cũng đề xuất nghiên cứu xây dựng các đề án thành phần như đào tạo tiến sĩ, nâng cao năng lực quản lý trong môi trường quốc tế, đổi mới cơ chế đặt hàng và quản lý nhiệm vụ khoa học công nghệ nhằm tạo đột phá thực sự.

Thống nhất định hướng, hướng tới hành động

Các ý kiến tại cuộc họp thống nhất định hướng lớn của Đề án là tập trung nâng cao chất lượng nguồn nhân lực theo bốn nhóm đối tượng trọng tâm: đội ngũ quản lý nhà nước, đội ngũ khoa học công nghệ, doanh nghiệp và lực lượng lao động trực tiếp. Đào tạo phải gắn với nhu cầu thực tiễn, nâng cao năng suất lao động và hiệu quả phát triển ngành.

Kết thúc cuộc họp, các đại biểu thống nhất tiếp tục hoàn thiện dự thảo Đề án trên cơ sở các ý kiến góp ý, đồng thời tăng cường phối hợp giữa các đơn vị trong việc cung cấp dữ liệu, thông tin, bảo đảm tiến độ và chất lượng để trình cấp có thẩm quyền xem xét, phê duyệt.