Vĩnh Thanh hiện thực hóa sản xuất nông nghiệp phát thải thấp

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, xã Vĩnh Thanh (tỉnh Cà Mau) đang từng bước chuyển đổi mô hình sản xuất nông nghiệp theo hướng xanh, giảm phát thải và nâng cao giá trị kinh tế. Từ những mô hình thí điểm, địa phương đã hình thành các vùng sản xuất tập trung, liên kết chặt chẽ với hợp tác xã và doanh nghiệp, mở ra hướng đi bền vững cho nông nghiệp.

Mở rộng mô hình lúa chất lượng cao, giảm phát thải

Theo ông Ngô Nguyên Phong, Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Thanh, địa phương là một trong những nơi được chọn thí điểm mô hình sản xuất lúa chất lượng cao, phát thải thấp. Từ nền tảng ban đầu tại HTX Hồng Phát, mô hình nhanh chóng được nhân rộng với vai trò chủ lực của HTX Dịch vụ nông nghiệp Vĩnh Cường (HTX Vĩnh Cường) tại xã Vĩnh Mỹ, tỉnh Cà Mau.

Nếu như vụ trước diện tích lúa thực hiện canh tác giảm phát thải chỉ đạt gần 2.000ha thì đến nay đã tăng lên hơn 3.000ha, chiếm gần một nửa tổng diện tích lúa toàn xã (6.395ha). Đây là bước tiến quan trọng thể hiện sự thay đổi trong nhận thức của nông dân về sản xuất nông nghiệp bền vững.

Điểm nổi bật của mô hình là tổ chức sản xuất theo chuỗi liên kết. HTX Vĩnh Cường không chỉ hỗ trợ chi phí đầu vào mà còn bao tiêu sản phẩm cho nông dân. Giá thu mua lúa được tính theo thị trường tại thời điểm thu hoạch, cộng thêm từ 100 - 200 đồng/kg theo cam kết, giúp người dân ổn định đầu ra và yên tâm sản xuất.

Đặc biệt, HTX Vĩnh Cường đã được công nhận vùng sản xuất lúa chất lượng cao và phát thải thấp với quy mô 48,5ha. Mô hình áp dụng đồng bộ các kỹ thuật tiên tiến như gieo sạ bằng thiết bị bay không người lái, tưới ngập - khô xen kẽ, sử dụng phân hữu cơ kết hợp hợp lý phân vô cơ, quản lý dịch hại tổng hợp và xử lý rơm rạ thân thiện với môi trường.

Nhờ đó, năng suất lúa đạt bình quân 7,4 tấn/ha, giá bán ổn định, đồng thời giảm đáng kể chi phí sản xuất và lượng phát thải khí nhà kính.

Ông Trịnh Văn Cường, Giám đốc HTX Vĩnh Cường cho biết, hiện HTX đã tham gia tổ chức sản xuất khoảng 14.000ha lúa chất lượng cao, giảm phát thải tại nhiều địa phương, trong đó tỉnh An Giang khoảng 6.000ha và Cà Mau khoảng 8.000ha.

Theo ông Cường, mô hình sản xuất này mang lại nhiều lợi ích rõ rệt, không chỉ giúp giảm chi phí đầu vào mà còn nâng cao năng suất, chất lượng hạt lúa, đặc biệt là giảm phát thải khí nhà kính. “Khi tham gia liên kết, nông dân được hỗ trợ từ khâu giống, vật tư đầu vào đến kỹ thuật canh tác. Đồng thời, HTX cam kết bao tiêu sản phẩm theo giá thị trường và cộng thêm phần chênh lệch, giúp bà con yên tâm sản xuất lâu dài”, ông Cường nhấn mạnh.

Cũng theo ông Cường, việc áp dụng đồng bộ các giải pháp như giảm lượng giống gieo sạ, sử dụng phân bón hợp lý, tưới nước theo phương pháp ngập - khô xen kẽ và hạn chế thuốc bảo vệ thực vật không chỉ giúp tăng lợi nhuận mà còn góp phần bảo vệ môi trường, hướng đến nền nông nghiệp xanh và bền vững.

Đa dạng mô hình, hướng tới nông nghiệp xanh, bền vững

Không chỉ tập trung vào cây lúa, xã Vĩnh Thanh còn định hướng phát triển nông nghiệp toàn diện theo hướng xanh, sạch và thích ứng biến đổi khí hậu. Địa phương đang triển khai nhiều mô hình như sản xuất lúa hữu cơ, lúa chất lượng cao, ứng dụng chế phẩm sinh học góp phần nâng cao giá trị nông sản.

Đối với cây màu, xã đang từng bước áp dụng mô hình sản xuất hữu cơ, đồng thời lên kế hoạch tổ chức hội thảo, kết nối doanh nghiệp nhằm xây dựng đầu ra ổn định. Đây là hướng đi quan trọng để hình thành chuỗi giá trị bền vững cho sản phẩm nông nghiệp.

Bên cạnh đó, gần 1.000ha đất lúa vụ 3 bỏ hoang đang được địa phương định hướng chuyển sang nuôi thủy sản như tôm, cua, cá trong mùa nước nổi. Việc chuyển đổi này không chỉ tận dụng điều kiện tự nhiên mà còn giúp đa dạng sinh kế, tăng thu nhập cho người dân.

Tuy nhiên, một trong những khó khăn hiện nay là hệ thống thủy lợi chưa đồng bộ, dù đã được đầu tư cải tạo, nâng cấp nhưng vẫn chưa đáp ứng hoàn toàn nhu cầu sản xuất. Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục huy động các nguồn lực để hoàn thiện hạ tầng, đồng thời kiến nghị cấp trên đầu tư các công trình lớn nhằm đảm bảo sản xuất ổn định, lâu dài.

Với định hướng rõ ràng cùng sự vào cuộc của chính quyền, hợp tác xã và người dân, xã Vĩnh Thanh đang từng bước khẳng định hướng đi đúng trong xây dựng nền nông nghiệp phát thải thấp, góp phần phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường bền vững.