Phát biểu trước Đại hội đồng Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres cho rằng hệ thống quốc tế đang chịu sức ép chưa từng có từ các cuộc xung đột kéo dài, chia rẽ địa chính trị, khủng hoảng khí hậu và sự suy giảm trong việc tôn trọng luật pháp quốc tế.
Làm rõ hơn vấn đề này, người đứng đầu Liên hợp quốc chỉ ra chủ nghĩa đa phương đang trải qua những thách thức nghiêm trọng trong bối cảnh nhiều quốc gia cắt giảm ngân sách cho phát triển và viện trợ nhân đạo. Ông gọi đây là nghịch lý của thời đại, khi hợp tác quốc tế trở nên quan trọng và cần thiết hơn bao giờ hết, nhưng lại không được quan tâm và đầu tư tương xứng.
Trong bài phát biểu thường niên, Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres đã trình bày các ưu tiên trong năm mới 2026. Ảnh: UN News.
Theo ông Guterres, hòa bình không chỉ đơn thuần là “không có tiếng súng”. Nghèo đói, chậm phát triển và bất bình đẳng cũng là những nguyên nhân tiếp tục khiến xung đột trên thế giới trầm trọng hơn.
“Một nền hòa bình bền vững chỉ có thể đạt được thông qua phát triển bền vững và công bằng,” ông nhấn mạnh.
Về luật pháp quốc tế, Tổng Thư ký Liên hợp quốc cho rằng các cuộc xung đột, những vụ tấn công nhằm vào dân thường và nhân viên nhân đạo, đàn áp bất đồng chính kiến, vi phạm nhân quyền và khai thác tài nguyên trái phép đang làm xói mòn các giá trị cốt lõi của luật pháp quốc tế. Cùng với đó, tình trạng tập trung của cải và quyền lực, khi 1% dân số giàu nhất nắm giữ 43% tài sản tài chính toàn cầu, cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây bất ổn và xung đột lợi ích trên phạm vi toàn cầu.
Đối với sự phát triển công nghệ, ông Guterres kêu gọi kiểm soát chặt chẽ hơn các công nghệ mới, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo, nhằm bảo đảm công nghệ phục vụ con người thay vì chi phối xã hội.
Về biến đổi khí hậu, Tổng Thư ký Liên hợp quốc cảnh báo rằng một thế giới hỗn loạn vì khí hậu không thể là một thế giới hòa bình, đồng thời thúc giục các quốc gia đẩy nhanh tiến độ cắt giảm phát thải và tăng cường nguồn lực tài chính cho ứng phó khí hậu.
Hướng tới năm 2026, ông nêu ba ưu tiên lớn định hướng hoạt động của Liên hợp quốc:
Thứ nhất, bảo vệ Hiến chương Liên hợp quốc, bao gồm việc tôn trọng luật pháp quốc tế không có ngoại lệ, bảo vệ dân thường, quyền con người và nhà nước pháp quyền; Thứ hai, thúc đẩy hòa bình giữa các quốc gia và sự hài hòa với thiên nhiên, thông qua chấm dứt xung đột và giải quyết các nguyên nhân gốc rễ như nghèo đói, bất bình đẳng và biến đổi khí hậu; Thứ ba, củng cố sự đoàn kết trong một thế giới ngày càng chia rẽ, bằng cách chống phân biệt đối xử, loại trừ xã hội, chủ nghĩa cực đoan và thông tin sai lệch.
Khép lại bài phát biểu, ông António Guterres nhấn mạnh đây là bài phát biểu định hướng cuối cùng của ông trong nhiệm kỳ. Ông khẳng định quyết tâm tiếp tục thúc đẩy một thế giới tốt đẹp hơn, dựa trên hợp tác và đoàn kết quốc tế.
“Tôi sẽ làm cho từng ngày của năm 2026 có ý nghĩa”, Tổng thư ký nhấn mạnh.
