Thực trạng đất đấu giá Hưng Yên: [Bài 2] Đua nhau làm hạ tầng dù thị trường ‘đóng băng’

Thổi giá, bỏ cọc tràn lan

Đầu năm 2025, tỉnh Hưng Yên xảy ra cơn “sốt” đất đấu giá khi hàng loạt địa phương tiến hành các phiên đấu giá đất với mức trúng đấu giá cao ngất ngưởng. Điển hình là trường hợp đấu giá đất tại thôn Nhân Vũ, xã Nguyễn Trãi (trước đây thuộc xã Nguyễn Trãi, huyện Ân Thi). Ngày 15/3/2025, cuộc đấu giá diễn ra với 2.000 hồ sơ đăng ký và 500 khách hàng tham dự. Kết quả, 100 thửa đất đều được đấu giá thành công với mức trúng đấu giá ghi nhận từ 29,7 triệu đồng/m2 – 56,2 triệu đồng/m2. Tuy nhiên chỉ 6 tháng sau, ngày 19/9/2025, Chủ tịch UBND xã Nguyễn Trãi phải ban hành quyết định hủy kết quả đối với 88 thửa đất (chiếm 88% tổng số lô đất của dự án) do người trúng đấu giá “bỏ của chạy lấy người”.

Cũng trong ngày này, Chủ tịch UBND xã Nguyễn Trãi còn ban hành quyết định hủy kết quả đối với 10 thửa đất tại 2 dự án đất đấu giá khác trên địa bàn (gồm dự án đất đấu giá ở xã Cẩm Ninh và xã Đặng Lễ, huyện Ân Thi cũ). Lý do quen thuộc là vì người trúng đấu giá bỏ cọc, không nộp tiền theo quy định.

Theo thông tin từ Báo và Phát thanh truyền hình tỉnh Hưng Yên, tháng 4/2025, UBND xã Hồng Châu, TP. Hưng Yên (nay là phường Hồng Châu) tiến hành phiên đấu giá 29 thửa đất trên địa bàn. Kết quả chỉ có 8/29 lô đất (chiếm khoảng 27%) là hoàn thành nghĩa vụ tài chính và tất cả người trúng đấu giá không phải người địa phương. Chưa hết, tại các phiên đấu giá ở Khu 10 Lưỡi A, xã Đình Cao, huyện Phù Cừ (nay là xã Tiên Tiến) và phiên đấu giá tại xã Chính Nghĩa, huyện Kim Động giai đoạn 1 (nay là xã Lương Bằng), gần như tất cả những người trúng đấu giá đều bỏ cọc.

Báo cáo về nhà ở và thị trường bất động sản quý II/2025, Bộ Xây dựng cho biết, vào cuối quý I/2025, tình trạng sốt đất nền cục bộ xảy ra tại một số tỉnh như Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Phòng, Đồng Nai... Giá đất nền tại các địa phương này tăng nhanh trước thông tin sáp nhập các tỉnh, thành và sắp xếp lại đơn vị hành chính mới. Tuy nhiên, các giao dịch trong thời gian này chủ yếu mang tính đầu cơ.

Nhận định này của Bộ Xây dựng là hoàn toàn có cơ sở bởi sau những cơn “sốt đất” chớp nhoáng, thực trạng các khu đất đấu giá lại rơi vào cảnh ảm đạm đến đáng buồn. Thị trường “đóng băng”, không có thanh khoản và hầu hết các khu đất đấu giá đều để hoang cho cỏ dại mọc um tùm là thực tế chua xót mà trong quá trình tác nghiệp phóng viên ghi nhận được.

Tại khu đất đấu giá thôn Nhân Vũ, xã Nguyễn Trãi nêu trên, hiện trạng chỉ là một dự án để không, người dân quanh khu vực tận dụng để trồng ngô, trồng lạc nhằm kiếm thêm chút thu nhập. Thay vì một khu dân cư với những ngôi nhà khang trang mọc lên thì hiện nay, dự án này chỉ là một ruộng rau màu mênh mông, xanh um xen lẫn với những lớp gạch vỉa hè rêu cáu. Bác H., một người dân sống cạnh khu đấu giá cho biết: “Năm ngoái đấu giá sôi nổi lắm nhưng toàn người ở đâu về chứ dân chúng tôi làm gì có tiền mà mua. Họ thi nhau đẩy giá lên cao chót vót rồi bỏ cọc hết, có mấy ai dám xuống tiền đâu. Đất ở quê mà đấu lên hơn 50 triệu/m2 thì người nông dân chúng tôi có làm ruộng mấy đời cũng không mua được”.

Tại khu đất đấu giá thôn Tính Linh, xã Trung Nghĩa, TP. Hưng Yên (nay thuộc phường Phố Hiến), tình trạng cũng không khá hơn. Dự án để không, vài văn phòng môi giới bất động sản tạm bợ từ những container cũ vắng hoe, thỉnh thoảng một vài cò đất lượn lờ hỏi khách khi có người lạ xuất hiện. Một cò đất tên X. chia sẻ với phóng viên: “Đất đấu giá Hưng Yên xuống đáy rồi, giờ anh có tiền mà vào là đẹp nhất. Dự án này nằm cạnh đường nối 2 cao tốc 10 làn xe, ngay trung tâm cửa ngõ của TP. Hưng Yên (cũ). Cùng lô đất này thời điểm 1 năm trước, giá dao động từ 60 -70 triệu đồng/m2 nhưng hiện chỉ có giá 30 triệu đồng/m2 đổ xuống, tùy vị trí”. Cò đất này còn khẳng định với phóng viên “muốn mua bao nhiêu cũng có vì hàng rất nhiều”.

Không rõ hàng năm UBND tỉnh Hưng Yên có thống kê số lượng các lô đất đấu giá bị “ế”, bị bỏ cọc trên địa bàn hay không nhưng với những gì diễn ra thời gian qua, có lẽ số lượng “tồn kho” này không phải là ít.

Vẫn đầu tư ào ào

Từ năm 2024 đến nay, thị trường bất động sản nhìn chung đang rất trầm lắng do mặt bằng lãi suất cho vay neo cao và nguồn cung cầu mất cân đối. Điều này đã trực tiếp ảnh hưởng tới thị trường đất đấu giá và khiến nhiều địa phương phải cân nhắc cẩn trọng khi quyết định đầu tư thêm các khu đấu giá mới. Tuy nhiên tỉnh Hưng Yên có vẻ vẫn muốn đi ngược xu hướng này.

Ngày 13/4/2026, Hội đồng nhân dân tỉnh Hưng Yên thông qua danh mục các công trình, dự án phải thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Hưng Yên năm 2026 với tổng số 1.072 công trình, tổng diện tích chiếm đất khoảng 8.221 ha. Thống kê của phóng viên thấy rằng, các dự án đất đấu giá chiếm khoảng 35% về số lượng (với khoảng 379 dự án) và 10,5% về diện tích (với khoảng 870,5 ha) trong tổng số các dự án nêu trên. Phân tích cụ thể hơn có thể thấy, các dự án đất đấu giá ở tỉnh Thái Bình (cũ) là khoảng 101 dự án với diện tích khoảng 441 ha; ở tỉnh Hưng Yên (cũ) là khoảng 278 dự án với diện tích khoảng 429 ha.

Được biết, tổng vốn đầu tư bằng nguồn ngân sách toàn tỉnh Hưng Yên (tính đến giữa tháng 4/2026) là khoảng 46.292 tỷ đồng. Tỉnh này chi khoảng 1.870 tỷ đồng (tương đương 4% tổng ngân sách đầu tư công tỉnh năm 2026) để tiếp tục đầu tư hạ tầng cho khoảng 70 dự án đất đấu giá thuộc địa bàn 31 xã, phường. Trong số các dự án đất đấu giá được phân bổ ngân sách (tính đến giữa tháng 4/2026), có khoảng 6 dự án thuộc 4 xã, phường của tỉnh Thái Bình (cũ) với mức phân bổ là khoảng 210 tỷ đồng và khoảng 64 dự án thuộc 27 xã, phường của tỉnh Hưng Yên (cũ) với mức phân bổ là khoảng 1.660 tỷ đồng.

Theo kế hoạch năm 2026, tỉnh Hưng Yên sẽ tiến hành đấu giá 42 khu đất với tổng diện tích 51,59 ha nhằm tăng nguồn thu cho ngân sách tỉnh. Tuy nhiên trong bối cảnh thị trường bất động sản còn nhiều khó khăn và chưa có dấu hiệu phục hồi, việc dồn lực cho các dự án hạ tầng đất đấu giá cũng phải đối mặt với nhiều rủi ro. Tình trạng “thổi giá” và nạn bỏ cọc tràn lan thời gian qua đã cho thấy, các giao dịch đất nền ở Hưng Yên chủ yếu mang tính đầu cơ chứ ít phục vụ nhu cầu ở thực của người dân. Trong một ngày mà Chủ tịch UBND xã Nguyễn Trãi, tỉnh Hưng Yên đã phải ban hành quyết định hủy kết quả 98 thửa đất tại 3 dự án đất đấu giá khác nhau do người trúng đấu giá bỏ cọc, không hoàn thành nghĩa vụ tài chính theo quy định đã cho thấy tính đúng đắn của nhận định này.