Từ hạt lúa đến thương hiệu gạo sạch
Phát huy lợi thế vùng sản xuất lúa trọng điểm, các hợp tác xã ở xã Vĩnh Tường, TP. Cần Thơ đang chuyển từ sản xuất nguyên liệu sang xây dựng thương hiệu, nâng chất lượng và gia tăng giá trị cho hạt gạo.
Trong đó, Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp Thạnh Phát là một trong những chủ thể phát triển sản phẩm Gạo sạch Minh Quân. Thành lập năm 2021, HTX có 22 thành viên, sản xuất trên diện tích 37 ha và tham gia Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chuyên canh chất lượng cao và phát thải thấp ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Cán bộ xã Vĩnh Tường trao đổi với HTX Thạnh Phát về sản xuất lúa theo hướng chất lượng, an toàn. Ảnh: Văn Vũ.
Trong sản xuất, HTX áp dụng các giải pháp như sử dụng phân hữu cơ từ khâu làm đất, cày vùi rơm rạ, tưới ngập khô xen kẽ. Qua đó, cây lúa phát triển ổn định, giảm chi phí đầu vào, đồng thời giúp nông dân tăng lợi nhuận khoảng 10-15% so với phương thức sản xuất truyền thống.
Từ vùng nguyên liệu, HTX từng bước xây dựng thương hiệu Gạo sạch Minh Quân và hoàn thiện các tiêu chí tham gia Chương trình OCOP. Năm 2023, sản phẩm được công nhận OCOP 4 sao.
Theo ông Trịnh Văn Tùng, Giám đốc HTX Nông nghiệp Thạnh Phát, trước khi tham gia OCOP, đầu ra của Gạo sạch Minh Quân còn chưa ổn định. Sau khi được công nhận OCOP, việc tiêu thụ thuận lợi hơn, hoạt động của HTX phát triển và thu hút thêm thành viên tham gia liên kết sản xuất. Việc tham gia OCOP cũng tạo động lực để HTX tiếp tục đầu tư cho chất lượng, thương hiệu và mở rộng thị trường.
Gạo sạch Minh Quân được đầu tư xây dựng thương hiệu, bao bì và nâng chất lượng sản phẩm. Ảnh: Văn Vũ.
OCOP gắn với hiệu quả sản xuất
Theo ông Mai Hoàng Hiếu, Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Vĩnh Tường, địa phương hiện có 7 sản phẩm OCOP, trong đó gạo được xác định là nhóm sản phẩm chủ lực.
Ông Hiếu cho biết: “Gạo sạch Duy Thủy và Gạo sạch Minh Quân hiện là hai sản phẩm được địa phương tập trung phát triển. Hai hợp tác xã sản xuất đều có đầu ra ổn định, áp dụng quy trình VietGAP, bao bì rõ ràng và được người tiêu dùng đón nhận".
Việc tham gia OCOP cũng đem lại hiệu quả kinh tế rõ hơn cho các chủ thể. Ông Hiếu cho biết thêm, lợi nhuận của HTX tăng 20%-30% so với hộ sản xuất ngoài; thành viên được bao tiêu đầu ra và hỗ trợ kỹ thuật, vật tư nông nghiệp.
HTX Nông nghiệp Thạnh Phát giới thiệu sản phẩm Gạo sạch Minh Quân đạt chuẩn OCOP 4 sao. Ảnh: Văn Vũ.
Để duy trì và nâng chất sản phẩm, thời gian qua địa phương triển khai tư vấn, tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, đồng thời hỗ trợ vật tư, phân bón đối ứng từ nguồn vốn cấp trên.
Tuy nhiên, quá trình phát triển sản phẩm OCOP vẫn gặp không ít khó khăn, nhất là chi phí hoàn thiện hồ sơ và tham gia đánh giá.
Ông Hiếu chia sẻ, “khó khăn lớn nhất hiện nay là chi phí để một sản phẩm ra Hội đồng thẩm định, khoảng 70 triệu đồng/sản phẩm 3 sao, khá cao, trong khi xã chưa có nguồn kinh phí hỗ trợ trực tiếp khâu này nên các chủ thể còn e ngại”.
Theo ông, nếu có chính sách hỗ trợ kinh phí ban đầu, việc vận động người dân tham gia chương trình sẽ thuận lợi hơn, qua đó có thêm điều kiện phát triển và nâng hạng sản phẩm.
Cán bộ xã Vĩnh Tường trao đổi với HTX Thạnh Phát về việc phát triển sản phẩm gạo đạt chuẩn OCOP. Ảnh: Văn Vũ.
Thời gian tới, địa phương tiếp tục hỗ trợ các sản phẩm hiện có duy trì và tái công nhận, đồng thời hướng đến nâng hạng những sản phẩm có tiềm năng. Với nhóm sản phẩm gạo, trọng tâm là giữ ổn định vùng nguyên liệu, nâng chất lượng và củng cố thị trường tiêu thụ.
Câu chuyện của Gạo sạch Minh Quân cho thấy, OCOP đang tạo thêm một bước chuyển trong cách làm nông nghiệp: từ sản xuất hạt lúa sang xây dựng sản phẩm có thương hiệu và giá trị gia tăng. Khi chất lượng, vùng nguyên liệu và thị trường được gắn kết, hạt gạo địa phương có thêm cơ hội nâng giá trị và đứng vững hơn trên thị trường.
