Nhộn nhịp dựng nhà trên khu tái định cư
Sau khi cơn bão số 10 hồi đầu tháng 10/2025 quét qua, trên sườn đồi ở thôn Sán Trá, xã Hạnh Phúc, tỉnh Lào Cai xuất hiện các vết nứt nguy hiểm, đe dọa trực tiếp đến đời sống của nhiều hộ dân.
Khu tái định cư tập trung cho các hộ dân bị ảnh hưởng bởi thiên tai. Ảnh: Hùng Cường.
Qua thống kê, toàn xã có 100 hộ với 537 nhân khẩu bị ảnh hưởng, trong đó 51 hộ buộc phải di dời khẩn cấp. Trước thực tế đó, chính quyền địa phương đã lựa chọn một đỉnh đồi cao, có nền địa chất ổn định làm nơi xây dựng khu tái định cư cho khoảng 18 đến 20 hộ dân.
Nhìn từ xa, khu dân cư mới như một dải màu ấm nổi bật giữa bạt ngàn màu xanh của núi rừng Tây Bắc. Trên nền đất đỏ bazan vừa được san gạt, các khung nhà gỗ sáng màu, mái tôn sáng lấp lánh dưới nắng, thắp lên những hi vọng về một cuộc sống mới trên vùng đất này.
Khoảng 2 tháng nay, không khí lao động tại đây luôn rộn ràng với tiếng cưa máy, tiếng búa, máy hàn vang vọng khắp sườn núi, hàng chục người dân tất bật ngày đêm để nhanh chóng hoàn thành những ngôi nhà của mình.
Ông Hoàng Văn Tài, Chủ tịch Ủy ban MTTQ xã Hạnh Phúc chia sẻ, mục tiêu tối thượng là giúp người dân an cư nhanh nhất để họ sớm ổn định cuộc sống, tái thiết sản xuất. Các căn nhà dự kiến hoàn thành trước hoặc trong tháng 1/2026 để người dân kịp có nhà mới đón Tết Nguyên đán.
Người dân đang khẩn trương hoàn thành những ngôi nhà mới. Ảnh: Hùng Cường.
“Việc đưa người dân rời khỏi nơi ở cũ không hề dễ dàng. Những ngày đầu đi vận động, khó khăn lớn nhất là tư tưởng của bà con. Đa phần người dân muốn bám trụ lại nơi ở cũ, nơi ông cha đã khai khẩn. Cán bộ xã đã phải kiên trì giải thích để bà con hiểu rõ nguy cơ và lợi ích lâu dài của việc di dời.
Đơn cử như trường hợp nhà ông Giàng A Táo ở thôn Sán Trá, ban đầu đoàn vào vận động, gia đình nhất quyết không đi. Nhưng chúng tôi kiên trì theo phương châm 'mưa dầm thấm lâu'... Cuối cùng gia đình cũng nhận thức được sự nguy hiểm ở nơi ở cũ và đồng thuận làm đơn xin di dời đến khu tái định cư tập trung", ông Tài kể lại.
Không chỉ khó khăn về tư tưởng, bài toán kinh phí cũng là một trở ngại lớn khi nguồn hỗ trợ chưa về kịp. Trong tình thế cấp bách, cán bộ xã đã phải linh động ứng tiền cá nhân để hỗ trợ người dân tháo dỡ, vận chuyển nhà cửa. Đến nay, 36/51 ngôi nhà trong diện phải di dời khẩn cấp đã hoàn thành, số còn lại đang gấp rút xây dựng để người dân về nhà mới sớm nhất.
Đã có 36 ngôi nhà thuộc diện di dời khẩn cấp đã hoàn thành. Ảnh: Hùng Cường.
An cư, hướng tới phát triển du lịch
Khác với sự bộn bề của những hộ dân đang dựng nhà, gia đình anh Thào A Tình, thôn Sán Trá là một trong những hộ đầu tiên đã ổn định cuộc sống tại nơi ở mới. Theo quy hoạch, mỗi hộ dân chuyển về đây được cấp 200 m2 đất ở, đủ rộng rãi để vừa dựng nhà chính, vừa làm công trình phụ
Tranh thủ những ngày nắng ráo để san gạt nốt phần đất bên hông nhà, anh Tình phấn khởi chia sẻ: "Nhà mình có 5 người và đã chuyển về đây ở được gần một tháng. Nhà chính đã làm xong chắc chắn, giờ mình đang san thêm đất để dựng cái bếp thêm rộng rãi. Được Nhà nước cấp cho 200m2 đất ở vị trí cao, an toàn nên gia đình mừng lắm. Ở đây cao ráo, mình không còn nơm nớp lo sợ đất sạt vào nhà mỗi khi mưa to nữa".
Không khí lao động khẩn trương. Ảnh: Hùng Cường.
Chung niềm vui với anh Tình, anh Giàng A Sỉa, từ thôn Bản Công chuyển lên, đang tất bật hoàn thiện ngôi nhà mới. Rời ngôi nhà cũ ở khu vực dốc đứng, tiềm ẩn nhiều nguy hiểm, giờ đây, ngôi nhà mới được xây dựng sau gần 2 tháng đã hoàn thiện, mang lại cuộc sống an toàn, ổn định hơn cho gia đình.
"Chuyển lên chỗ ở mới rất đông vui, mình phấn khởi lắm. Hiện đường đi lấy nước và đi lại có hơi xa một chút và khó khăn khi mưa xuống, nhưng sau này có đường bê tông thì mọi thứ sẽ tốt đẹp thôi", anh Giàng A Sỉa hồ hởi nói.
Niềm mong mỏi của anh Sỉa cung là trăn trở của hàng chục hộ dân nơi đây. Hiện nay, tuyến đường dẫn lên khu tái định cư vẫn là đường đất, uốn lượn quanh triền núi; khu tái định cư Sán Trá cách trung tâm xã hơn 10 km, quãng đường khá dài đối với địa hình miền núi. Tuy nhiên, tuyến giao thông huyết mạch này đang từng bước được cải thiện, nhiều đoạn xung yếu đã được kiên cố hóa, các đoạn còn lại đang được địa phương khẩn trương mở rộng, san gạt, hướng tới mục tiêu sớm bê tông hóa toàn tuyến, bảo đảm việc đi lại của người dân thuận tiện, an toàn hơn.
Trong tương lai nơi đây có thể trở thành điểm đến trải nghiệm của khách du lịch. Ảnh: Hùng Cường.
Theo ông Giàng A Tông, Bí thư Đảng ủy xã Hạnh Phúc, khu tái định cư tập trung không chỉ là nơi ở tránh trú bão lũ, Sán Trá được quy hoạch với tầm nhìn dài hạn để phát triển bền vững hơn. Khu vực này nằm trên đỉnh đồi cao, sở hữu không gian thoáng đạt, mở ra tầm nhìn bao quát xuống thung lũng và những thửa ruộng bậc thang phía dưới. Song song với việc ổn định nhà ở, địa phương đang triển khai trồng thí điểm các loại cây có giá trị kinh tế cao như: hồi, dổi, dẻ cùng các loại cây hoa bản địa để tạo cảnh quan phát triển du lịch.
Đến thời điểm này, khoảng 80% khối lượng công việc tái định cư đã hoàn thành. Trong tháng 1/2026, toàn bộ các hộ dân sẽ có nhà ở mới. Những ngôi nhà vững chãi ở Sán Trá sẽ mang mùa xuân ấm áp trở về, giúp cho các hộ đồng bào Mông nơi đây vượt qua khó khăn, xây dựng cuộc sống mới.
