Mở rộng địa bàn, dồn lực cho nhiệm vụ cấp thiết

Ưu tiên rà soát, xử lý đất công

Vĩnh Long được hợp nhất từ 3 tỉnh, có diện tích tự nhiên hơn 6.200 km². Địa bàn quản lý rộng hơn, trong khi yêu cầu quản lý đất đai ngày càng cụ thể, từ rà soát từng thửa đất công đến kiểm tra tình trạng lấn, chiếm và việc sử dụng đất đúng mục đích.

Mới đây, Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Trần Trí Quang chỉ đạo các sở, ngành và UBND các xã, phường tăng cường quản lý, xử lý đất công bị lấn, chiếm trên địa bàn tỉnh. Các xã, phường phải rà soát, thống kê đầy đủ các thửa đất công, kể cả đất kênh, rạch cạn; lập danh sách, phân loại từng trường hợp đất công bị lấn, chiếm để có hướng xử lý phù hợp.

Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm hướng dẫn các xã, phường lập kế hoạch quản lý, khai thác và xử lý tình trạng lấn, chiếm đến từng thửa đất; tổng hợp, tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch chung.

Yêu cầu rà soát đến từng thửa đất cho thấy khối lượng công việc không nhỏ, trong khi lực lượng thực hiện kiểm tra, quản lý đất đai tại cơ sở còn hạn chế.

Lãnh đạo Chi cục Quản lý đất đai Vĩnh Long cho biết, đơn vị hiện có 28 nhân sự nhưng chỉ 3 người phụ trách công tác kiểm tra. Những cán bộ còn lại phải đảm nhiệm các lĩnh vực như giao đất, cho thuê đất, giải phóng mặt bằng, giá đất, quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất. Với lực lượng này, nếu tổ chức kiểm tra theo kiểu dàn trải trên toàn địa bàn, cán bộ khó có thể theo sát từng vụ việc. Phải thực hiện những việc trọng tâm trước.

"Chúng tôi sắp xếp lại kế hoạch kiểm tra, ưu tiên công tác giải phóng mặt bằng, tháo gỡ vướng mắc để đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công", ông Thái Thành Nên, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý đất đai Vĩnh Long cho hay.

Theo ông Nên, với cách làm trên, từ đầu năm đến nay, Chi cục đã kiểm tra 14 tổ chức sử dụng đất, phát hiện 5 tổ chức có vi phạm. Trong số này, 3 tổ chức đã bị thu hồi đất với tổng diện tích 21,42 ha; một trường hợp diện tích 4 ha đang được trình UBND tỉnh xem xét thu hồi và một trường hợp diện tích 1,19 ha đang hoàn thiện kết luận kiểm tra.

Áp lực ở cấp xã

Áp lực không chỉ nằm ở cơ quan chuyên môn cấp tỉnh. Khi nhiều thẩm quyền được phân cấp về xã, phường, công việc quản lý đất đai cũng ngày càng được đưa sát xuống cơ sở.

Theo Quyết định số 58/QĐ-UBND của UBND tỉnh Vĩnh Long, từ ngày 1/7/2026, Chủ tịch UBND xã, phường được phân cấp thực hiện nhiều nhiệm vụ, thẩm quyền trong lĩnh vực đất đai như thu hồi đất; bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; giao đất, cho thuê đất; cho phép chuyển mục đích sử dụng đất; điều chỉnh, gia hạn thời hạn sử dụng đất; công nhận quyền sử dụng đất và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất. Cấp xã cũng được giao kiểm tra, giám sát việc sử dụng đất đối với những trường hợp thuộc thẩm quyền.

Những quy định này đưa công tác quản lý đất đai đến gần dân hơn. Nhưng ở nơi trực tiếp tiếp nhận và xử lý vụ việc, lực lượng thực hiện còn khá mỏng.

Tại xã Phú Quới, công tác địa chính ở cơ sở gần như chỉ có một cán bộ đảm nhiệm. Ngoài giải quyết thủ tục hành chính, cán bộ còn phải kiểm tra thực tế, xây dựng kế hoạch và phối hợp với các đơn vị chuyên môn. Khi phát sinh vụ việc cần xác minh, cán bộ phải xuống thực địa để kiểm tra ranh giới, mốc giới, hiện trạng sử dụng và tiến độ triển khai. Vì vậy, việc xác minh một vụ việc thường mất thời gian và phụ thuộc vào sự phối hợp giữa các đơn vị.

Bà Nguyễn Thị Lan Tươi, Phó Chủ tịch UBND xã Phú Quới, chia sẻ: "Với lực lượng hiện có, xã không đủ thời gian để tổ chức kiểm tra thường xuyên, liên tục tại từng khu vực trên địa bàn. Các trường hợp vi phạm quy định về đất đai chủ yếu được xã phát hiện qua thông tin từ các ấp hoặc phản ánh của người dân. Nhằm hạn chế vi phạm dẫn đến cưỡng chế, chúng tôi đang tăng cường tuyên truyền, vận động người dân chấp hành quy định về đất đai, xây dựng và quy hoạch".

Tìm hiểu thêm tại một số xã, phường trên địa bàn Vĩnh Long cho thấy, công tác quản lý đất đai ở cơ sở đang chịu áp lực do nhân lực hạn chế. Các đơn vị đã chủ động sắp xếp nhân lực ưu tiên những nhiệm vụ cấp thiết và vụ việc phát sinh trước. Cách làm này giúp nguồn lực hiện có tập trung vào đúng trọng tâm, đảm bảo công tác quản lý đất đai được thực hiện thông suốt.