Không để người dân quay lại vùng nguy hiểm
Thực hiện Quyết định số 2717/QĐ-UBND ngày 5/8/2026 của UBND tỉnh Lào Cai về quy định mức hỗ trợ cấp bách 250.000 đồng/người/ngày đối với người dân phải di dời khẩn cấp khỏi vùng thiên tai, Sở Nông nghiệp và Môi trường Lào Cai và Sở Tài chính Lào Cai vừa ban hành văn bản số 03/HDLN-STC-SNNMT ngày 6/8 hướng dẫn UBND các xã, phường thống nhất triển khai chính sách trên toàn tỉnh Lao Cai.
Chính sách hỗ trợ 250.000 đồng/người/ngày đối với người dân phải di dời khỏi vùng thiên tai vừa được Lào Cai hướng dẫn triển khai, góp phần bảo đảm an sinh, nâng cao hiệu quả ứng phó và giảm thiểu thiệt hại do thiên tai. Ảnh: laocai.gov.vn.
Đây được xem là cơ sở quan trọng để các địa phương chủ động sơ tán người dân ra khỏi khu vực nguy hiểm, đồng thời kịp thời chi trả hỗ trợ, góp phần bảo đảm an sinh xã hội trong bối cảnh thiên tai tiếp tục diễn biến phức tạp.
Theo hướng dẫn, việc sơ tán, di dời khẩn cấp được thực hiện ngay khi có thông tin cảnh báo thiên tai, sự cố hoặc kết quả kiểm tra, đánh giá của cơ quan có thẩm quyền xác định khu vực có nguy cơ trực tiếp đe dọa đến tính mạng, sức khỏe của người dân. Các tình huống áp dụng gồm sạt lở đất, lũ quét, ngập lụt, sụt lún, cháy rừng, sự cố đập, hồ chứa, công trình và các tình huống nguy hiểm khác.
Ngay sau khi xác định nguy cơ, UBND cấp xã phải khẩn trương kiểm tra, rà soát phạm vi ảnh hưởng, lập danh sách các hộ dân, cá nhân phải sơ tán, di dời để làm căn cứ ban hành quyết định và thực hiện chính sách hỗ trợ.
Mưa lũ thường xuyên xảy ra tại Lào Cai gây ảnh hưởng đến đời sống của người dân. Ảnh: Bích Hợp.
Cùng với đó, chính quyền địa phương có trách nhiệm thông báo, cảnh báo kịp thời đến người dân; huy động lực lượng, phương tiện tổ chức di dời người và tài sản đến nơi an toàn; bố trí nơi ở tạm thời, bảo đảm lương thực, nước uống, thuốc men, điều kiện vệ sinh môi trường và các nhu cầu thiết yếu khác.
Đáng chú ý, văn bản hướng dẫn yêu cầu các địa phương kiểm soát chặt chẽ, không để người dân tự ý quay trở lại khu vực nguy hiểm khi chưa có kết quả kiểm tra, đánh giá và xác nhận an toàn của cơ quan có thẩm quyền.
Việc tổ chức sơ tán phải xác định rõ khu vực nguy hiểm, số hộ, số người phải di dời, địa điểm tạm cư cũng như thời điểm bắt đầu và kết thúc, bảo đảm không bỏ sót đối tượng và phù hợp với tình hình thực tế.
Chính sách hỗ trợ 250.000 đồng/người/ngày, bảo đảm người dân phải di dời khẩn cấp khỏi vùng thiên tai được nhận hỗ trợ kịp thời. Ảnh: Bích Hợp.
Về thẩm quyền, đối với các tình huống thiên tai xảy ra trong phạm vi địa bàn và thuộc khả năng xử lý của địa phương, Chủ tịch UBND xã, phường được quyền quyết định việc di dời khẩn cấp và tổ chức thực hiện ngay, không phải chờ chỉ đạo của cấp tỉnh.
Trường hợp thiên tai xảy ra đồng thời tại nhiều xã, phường nhưng từng địa phương vẫn đủ khả năng xử lý thì Chủ tịch UBND từng xã, phường chủ động quyết định và tổ chức thực hiện trên địa bàn. Đối với các tình huống có phạm vi liên xã hoặc vượt quá khả năng xử lý của cấp xã, việc di dời sẽ thực hiện theo quyết định của cấp có thẩm quyền.
Bảo đảm hỗ trợ kịp thời, công khai và đúng đối tượng
Theo hướng dẫn mới ban hành của Sở Nông nghiệp và Môi trường Lào Cai và Sở Tài chính Lào Cai, người dân thuộc diện phải di dời khẩn cấp khỏi vùng thiên tai sẽ được hỗ trợ 250.000 đồng/người/ngày.
Để bảo đảm công bằng, trường hợp một người cùng lúc thuộc nhiều chính sách hỗ trợ có cùng nội dung từ ngân sách Nhà nước thì chỉ được hưởng một chính sách có mức hỗ trợ cao nhất. UBND cấp xã có trách nhiệm rà soát, đối chiếu từng trường hợp thực tế để tránh bỏ sót hoặc trùng lặp, đồng thời không yêu cầu người dân bổ sung các giấy tờ ngoài quy định.
Sau khi UBND tỉnh Lào Cai ban hành quy định về hỗ trợ cấp bách, Sở Nông nghiệp và Môi trường và Sở Tài chính khẩn trương hướng dẫn các xã, phường triển khai chính sách hỗ trợ người dân phải sơ tán khỏi vùng thiên tai, bảo đảm đúng đối tượng, kịp thời. Ảnh: Bích Hợp.
Các xã, phường được giao chủ động sử dụng nguồn ngân sách của địa phương và các nguồn kinh phí hợp pháp khác để chi trả hỗ trợ kịp thời cho người dân. Sau đó, tổng hợp nhu cầu kinh phí cùng danh sách các đối tượng đã được phê duyệt gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính để trình UBND tỉnh bổ sung kinh phí theo quy định.
Việc thanh quyết toán nguồn kinh phí được thực hiện theo đúng quy định của Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản hướng dẫn hiện hành.
Ông Trần Minh Sáng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lào Cai cho biết, ngay sau khi Quyết định số 2717/QĐ-UBND của UBND tỉnh Lào Cai được ban hành, Sở đã khẩn trương phối hợp với Sở Tài chính Lào Cai xây dựng hướng dẫn để các địa phương sớm triển khai thống nhất.
Ngành Nông nghiệp và Môi trường Lào Cai đã chủ động phối hợp với Sở Tài chính Lào Cai rà soát các quy định, thống nhất quy trình, tham mưu ban hành hướng dẫn ngay sau khi quyết định của UBND tỉnh Lào Cai có hiệu lực. Mục tiêu là không để chính sách bị chậm triển khai, bảo đảm người dân bị thiệt hại do thiên tai được tiếp cận nguồn hỗ trợ sớm, đúng đối tượng, công khai và minh bạch.
Sau thiên tai người dân vùng ảnh hưởng bị thiệt hại về nhà ở, tài sản... Việc ban hành chính sách hỗ trợ 250.000 đồng mỗi ngày cho người dân di dời khỏi vùng thiên tai của Lào Cai là một chính sách nhân văn cần được nhân rộng. Ảnh: Bích Hợp.
Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Lào Cai, trong quá trình triển khai nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc về công tác sơ tán, di dời, thẩm quyền ban hành quyết định hoặc việc xác định đối tượng, thời gian hỗ trợ, các địa phương cần kịp thời phản ánh để được hướng dẫn, tháo gỡ. Đối với các nội dung liên quan đến nguồn kinh phí, cấp phát, thanh quyết toán, Sở Tài chính Lào Cai sẽ phối hợp hướng dẫn nhằm bảo đảm việc thực hiện chính sách được thông suốt.
Việc ban hành hướng dẫn liên ngành lần này được kỳ vọng sẽ giúp các xã, phường chủ động hơn trong ứng phó với thiên tai, rút ngắn thời gian triển khai chính sách hỗ trợ, qua đó tạo điều kiện để người dân yên tâm chấp hành việc sơ tán khi có yêu cầu, giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản, góp phần nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống thiên tai trên địa bàn tỉnh Lào Cai.
