Một quan chức Mỹ nói với Reuters hôm 7/8 rằng Iran và Oman sắp đạt được thỏa thuận. Điều này có thể mở đường cho việc khôi phục lối đi an toàn qua eo biển Hormuz, vốn là tuyến huyết mạch vận chuyển dầu khí quan trọng trước khi Iran phong tỏa nhằm đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhắm vào Tehran kể từ cuối tháng 2/2026.
Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araqchi cho biết hôm 9/8 rằng một thỏa thuận với Oman về eo biển đang ở "giai đoạn cuối cùng" nhưng cũng tái khẳng định rằng Tehran sẽ không mở lại tuyến đường này trừ khi Mỹ đáp ứng một số yêu cầu do Tehran đưa ra.
Hãng tin Mehr của Iran dẫn lời ông cho biết thỏa thuận với Iran sẽ quy định các tuyến đường hàng hải mới được sử dụng sau khi Mỹ đáp ứng các điều kiện đó và eo biển được mở cửa trở lại.
Ông Araqchi cho biết Iran và Mỹ không tiến hành đàm phán trực tiếp, và Tehran sẽ không khởi động các cuộc đàm phán này chừng nào Washington còn vi phạm thỏa thuận tạm thời đã ký hồi tháng 6; ông cũng nói thêm rằng các thông điệp đang được trao đổi thông qua các bên trung gian.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi tham dự cuộc họp báo cùng Ngoại trưởng Iraq Fuad Hussein tại Baghdad, Iraq, hôm 28/6. Ảnh: X.
Trong cuộc phỏng vấn với Axios, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Mỹ đang giữ thái độ "có chừng mực" đối với Iran. "Chúng tôi chỉ đang đàm phán ở mức độ hạn chế với họ. Chúng tôi chỉ đang quan sát Iran trong bối cảnh nước này đối mặt với tình trạng lạm phát phi mã và sự cạn kiệt ngân sách."
Ông Araqchi cho biết việc mở lại eo biển này sẽ phụ thuộc một phần vào việc Mỹ bồi thường thiệt hại các cuộc tấn công quy mô lớn mà nước này gây ra đối với Iran.
Ông Mohammad Baqer Zolqadr, Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, cũng liệt kê các yêu cầu bao gồm: chấm dứt các mối đe dọa của Mỹ đối với Iran; ngừng hành động gây hấn nhắm vào Iran và các đồng minh tại Lebanon, Palestine, Yemen và Iraq; dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ tại vùng Vịnh; gỡ bỏ các biện pháp trừng phạt Iran; và giải phóng các tài sản bị phong tỏa của nước này.
Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc không kích nhắm vào Iran kể từ cuối tháng 2/2026. Ông Trump cho biết các cuộc tấn công này nhằm ngăn chặn Tehran phát triển vũ khí hạt nhân và làm suy yếu khả năng đe dọa khu vực của nước này.
Washington và Tehran đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn vào tháng 6, nhưng Mỹ lại tái áp đặt lệnh phong tỏa đối với hoạt động vận tải biển của Iran tại vùng Vịnh vào tháng 7; Tehran cho rằng động thái này vi phạm thỏa thuận ngừng bắn vốn đã đổ vỡ từ trước đó.
"Một khi thỏa thuận khôi phục hoạt động vận tải thương mại được công bố, Mỹ sẽ dỡ bỏ lệnh phong tỏa các cảng của Iran", một quan chức Mỹ chia sẻ với Reuters với điều kiện giấu tên.
Quan chức này cho biết các hành động của Mỹ sẽ phụ thuộc vào việc Iran thực hiện các cam kết của mình.
Những phát biểu của phía Mỹ cho thấy lộ trình đầy tế nhị hướng tới một thỏa thuận - mà theo các nguồn tin tiết lộ với Reuters - dường như sẽ trao cho Tehran quyền kiểm soát lưu lượng tàu thuyền ra vào vùng Vịnh qua eo biển này; một phương án mà giới vận tải biển cho là khó khả thi.
Hôm 8/8, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) cho biết Iran đã tấn công một con tàu có liên kết với công ty dầu khí quốc gia của họ. Hiện chưa có phản hồi ngay lập tức từ phía Iran; Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) trước đây từng tấn công các tàu thuyền được cho là cố gắng vượt qua eo biển mà không có sự cho phép của Iran.
