Đối tượng và thẩm quyền cấp giấy phép môi trường có nhiều thay đổi

Đối tượng phải có giấy phép môi trường

Theo Luật sửa đổi 15 Luật trong lĩnh vực Nông nghiệp và Môi trường, từ ngày 1/1/2026, đối tượng phải có giấy phép môi trường là các dự án đầu tư nhóm I, nhóm II và nhóm III và thuộc một trong các trường hợp sau: Có phát sinh nước thải, bụi, khí thải xả ra môi trường phải được xử lý khi đi vào vận hành chính thức theo quy định của Chính phủ; có nhập khẩu phế liệu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất; thực hiện dịch vụ xử lý chất thải nguy hại.

Khác với quy định trước đây, Luật sửa đổi lần này đã mở rộng thêm đối tượng phải có giấy phép môi trường là các dự án có nhập khẩu phế liệu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất; thực hiện dịch vụ xử lý chất thải nguy hại. Đây là những ngành nghề kinh doanh có điều kiện theo quy định của Luật đầu tư và bắt buộc phải có giấy phép môi trường theo các nội dung này mới đủ điều kiện kinh doanh.

Cũng theo Luật sửa đổi, các đối tượng trên sẽ được miễn giấy phép môi trường khi thuộc một trong các trường: Dự án đầu tư công khẩn cấp theo quy định của pháp luật về đầu tư công; Dự án đầu tư không phải đánh giá tác động môi trường theo quy định của pháp luật địa chất và khoáng sản.

Việc sửa đổi quy định về đối tượng không phải thực hiện thủ tục cấp giấy phép môi trường theo hướng dẫn chiếu đến quy định của pháp luật về địa chất và khoáng sản nhằm triển khai các chính sách đặc thù phục vụ các công trình, dự án quan trọng quốc gia đã được Quốc hội, Chính phủ ban hành.

Thẩm quyền cấp giấy phép môi trường

Theo quy định mới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có thẩm quyền cấp giấy phép môi trường cho các đối tượng gồm: Dự án đầu tư nhóm I, nhóm II, nhóm III có phát sinh nước thải hoặc bụi, khí thải xả ra môi trường phải được xử lý khi đi vào vận hành chính thức theo quy định của Chính phủ hoặc có nhập khẩu phế liệu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất hoặc thực hiện dịch vụ xử lý chất thải nguy hại; Dự án đầu tư, cơ sở, khu sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tập trung, cụm công nghiệp hoạt động trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành; Cơ sở có nhập khẩu phế liệu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất; cơ sở thực hiện dịch vụ xử lý chất thải nguy hại. Tuy nhiên, Bộ chỉ cấp giấy phép môi trường cho các đối tượng trên thuộc thẩm quyền phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường của Bộ Nông nghiệp và Môi trường quy định, trừ trường hợp đã được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường theo quy định của pháp luật trước ngày 1/1/2022;

Chủ tịch UBND cấp tỉnh cấp giấy phép môi trường đối với các dự án trên, trừ các dự án thuộc thẩm quyền của Bộ.

Bộ Quốc phòng, Bộ Công an cấp giấy phép môi trường đối với dự án đầu tư, cơ sở thuộc bí mật nhà nước về quốc phòng, an ninh theo trình tự, thủ tục do Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Bộ trưởng Bộ Công an quy định.

Chính phủ quy định thẩm quyền cấp giấy phép môi trường của Chủ tịch UBND cấp tỉnh đối với trường hợp dự án đầu tư, cơ sở nằm trên địa bàn từ 2 đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên hoặc dự án đầu tư, cơ sở nằm trên vùng biển chưa xác định trách nhiệm quản lý hành chính của UBND cấp tỉnh và cơ chế phối hợp với các địa phương có liên quan.

Căn cứ vào nhiều tiêu chí, các dự án đầu tư tại Việt Nam được chia thành bốn nhóm chính dựa trên mức độ ảnh hưởng đến môi trường, bao gồm:

Dự án đầu tư nhóm I: Nhóm I bao gồm các dự án có tác động rất lớn đến môi trường. Những dự án này thường có quy mô lớn, sử dụng nhiều tài nguyên và có khả năng gây ô nhiễm cao.

Dự án đầu tư nhóm II: Nhóm II bao gồm các dự án có tác động trung bình đến môi trường. Những dự án này có quy mô và mức độ tác động nhỏ hơn so với nhóm I, nhưng vẫn đòi hỏi phải có biện pháp quản lý và giám sát để đảm bảo không gây hại đến môi trường.

Dự án đầu tư nhóm III: Nhóm III bao gồm các dự án có tác động nhỏ đến môi trường. Những dự án này thường có quy mô nhỏ và ít gây ảnh hưởng đến môi trường.

Dự án đầu tư nhóm IV: Là những dự án không có nguy cơ tác động xấu đến môi trường.