Tận dụng lợi thế diện tích mặt nước từ các hồ thủy điện, thủy lợi, tỉnh Điện Biên tiếp tục duy trì và phát triển nghề nuôi thủy sản lồng, bè theo hướng hàng hóa. Toàn tỉnh hiện có 95 cơ sở nuôi với 568 ô lồng đang thả nuôi, tổng thể tích trên 70.000 m³, sản lượng thu hoạch ước đạt hơn 300 tấn mỗi năm.
Các đối tượng nuôi chủ yếu gồm cá trắm, cá trê lai, cá rô phi đơn tính và cá lăng. Đây là những loài cá phù hợp với điều kiện thủy vực nước tĩnh, có tốc độ sinh trưởng khá, thích ứng tốt với môi trường lòng hồ. Trong đó, cá trắm và cá rô phi đơn tính chiếm tỷ trọng lớn nhờ dễ chăm sóc, chi phí đầu tư hợp lý; cá lăng mang lại giá trị kinh tế cao, góp phần nâng thu nhập cho người nuôi.
Theo đánh giá của Chi cục Nông nghiệp, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Điện Biên, mô hình nuôi cá lồng trên hồ chứa đã và đang phát huy hiệu quả, nhất là tại các khu vực tái định cư thủy điện. Ông Phạm Đình Lai, Chi cục trưởng Chi cục Nông nghiệp, cho biết: “Nuôi thủy sản lồng bè là hướng đi phù hợp với điều kiện thực tế của tỉnh. Tuy nhiên, để phát triển bền vững, người dân cần tuân thủ nghiêm quy hoạch vùng nuôi, mật độ thả nuôi và các quy định về bảo vệ môi trường nước”.
Hệ thống lồng bè nuôi thủy sản được bố trí theo quy hoạch trên mặt nước hồ chứa ở Điện Biên. Ảnh: Hoàng Châu.
Thời gian qua Chi cục đã phối hợp với các địa phương tăng cường tập huấn kỹ thuật, hướng dẫn quy trình chăm sóc, phòng trị bệnh, sử dụng thức ăn đảm bảo an toàn. Công tác quan trắc môi trường nước tại các khu vực nuôi tập trung được duy trì định kỳ, nhằm kịp thời cảnh báo nguy cơ ô nhiễm, thiếu ôxy cục bộ hoặc phát sinh dịch bệnh.
Thực tế cho thấy, bên cạnh thuận lợi về diện tích mặt nước, nghề nuôi cá lồng ở Điện Biên vẫn đối mặt với không ít thách thức. Quy mô sản xuất còn nhỏ lẻ, thiếu liên kết chuỗi tiêu thụ; giá thức ăn chăn nuôi biến động khiến chi phí đầu tư tăng cao. Một số hộ dân chưa tuân thủ nghiêm quy trình kỹ thuật, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường hồ chứa nếu mật độ lồng nuôi vượt quá sức tải.
Ông Phạm Đình Lai, Chi cục trưởng Chi cục Nông nghiệp Điện Biên, nhấn mạnh: “Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục rà soát, sắp xếp lại vùng nuôi, khuyến khích các cơ sở liên kết thành tổ hợp tác, hợp tác xã; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền về bảo vệ môi trường, thu gom rác thải, xử lý thức ăn dư thừa, không xả trực tiếp xuống lòng hồ”.
Cán bộ chuyên môn và người dân kiểm tra, chăm sóc cá nuôi trong lồng bè trên hồ chứa tại tỉnh Điện Biên. Ảnh: CTV.
Định hướng lâu dài của tỉnh Điện Biên là phát triển nuôi cá lồng theo hướng an toàn sinh học, giảm thiểu tác động đến hệ sinh thái, gắn với xây dựng thương hiệu thủy sản lòng hồ. Việc ứng dụng công nghệ trong quản lý cho ăn tự động, theo dõi chất lượng nước, truy xuất nguồn gốc sản phẩm cũng được khuyến khích nhằm nâng cao giá trị gia tăng.
Với 95 cơ sở, 568 ô lồng và sản lượng trên 300 tấn mỗi năm, nuôi thủy sản lồng bè đang từng bước khẳng định vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp của tỉnh Điện Biên. Nếu được quản lý chặt chẽ, phát triển theo quy hoạch và đảm bảo hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với bảo vệ môi trường, nghề nuôi cá lồng hồ chứa sẽ tiếp tục là sinh kế bền vững cho người dân vùng lòng hồ, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển nông nghiệp xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu.
