Cấp ‘hộ chiếu’ cho nông sản Gia Lai vươn xa

Tận dụng lợi thế

Với những lợi thế về khí hậu, thổ nhưỡng và quỹ đất rộng lớn, nguồn lực lao động dồi dào, đặc biệt là sự quan tâm mời gọi và tạo điều kiện tốt nhất cho các nhà đầu tư của tỉnh, Gia Lai được biết đến như là một trung tâm sản xuất nông nghiệp lớn của Tây Nguyên nói riêng, và của cả nước nói chung.

Diện tích cây trồng chủ lực của tỉnh Gia Lai khá lớn với khoảng 100.000 ha cà phê (sản lượng bình quân trên dưới 400.000 tấn mỗi năm), trên 9.000 ha sầu riêng (sản lượng khoảng 60.000 tấn/năm), hơn 7.000 ha chuối (khoảng 250.000 tấn/năm), gần 250.000 tấn chanh dây của 5.500 ha đối với loại cây trồng này...

Bên cạnh vùng nguyên liệu có quy mô lớn, Gia Lai còn có nhiều doanh nghiệp được ví như là những “ông lớn” trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp như Vĩnh Hiệp, Hoàng Anh Gia Lai, Thaco... Điều đáng nói là những “ông lớn” này đang áp dụng các quy trình sản xuất nông nghiệp tập trung với các tiến bộ của khoa học kỹ thuật, được chế biến sâu trong những nhà máy chế biến hiện đại đạt chuẩn quốc tế.

Tất cả những nỗ lực kể trên đã tạo cho Gia Lai một bức tranh sản xuất nông nghiệp khá ấn tượng, đóng góp đáng kể cho kim ngạch xuất khẩu của tỉnh. Năm 2025, chỉ riêng kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng nông sản, tỉnh Gia Lai đạt 3,44 tỷ USD.

Có được con số ấn tượng như trên, không thể không nhắc đến sự phát triển của hệ thống mã số vùng trồng. Điều này mang đến một kỳ vọng không hề “lãng mạn”, đó là khả năng mở rộng dư địa tăng trưởng, góp phần đưa nông sản Gia Lai đi xa hơn nữa trên những thị trường được đánh giá là “khó tính” nhất thế giới.

Theo ông Trần Xuân Khải - Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai), hiệu quả kinh tế từ mã số vùng trồng được thể hiện rõ ở những loại cây trồng chủ lực. Ví dụ như sản phẩm chuối đã được cấp mã số vùng trồng, giá bán sẽ tăng từ 20-30% so với khi chưa được cấp mã số vùng trồng. Với sản phẩm chuối chưa được cấp mã số vùng trồng, thị trường tiêu thụ chỉ loanh quanh nội địa, cùng lắm là xuất khẩu tiểu ngạch, đi cùng với đó luôn là rủi ro khá cao, trong khi lợi nhuận mang về lại thấp.

Tấm vé bước vào thị trường khó tính

Thông tin từ Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Gia Lai, tỉnh hiện có trên 350 mã số vùng trồng đã được cấp phép. Đây được xem là một nỗ lực đáng ghi nhận của địa phương.

Để đủ điều kiện được cấp mã số vùng trồng, quy trình sản xuất phải tuân thủ những quy định hết sức nghiêm ngặt như truy xuất nguồn gốc, chống phá rừng, quy định về sử dụng thuốc bảo vệ thực vật nhằm đáp ứng được các tiêu chuẩn kỹ thuật của các nước nhập khẩu.

“Điều này vừa là áp lực lớn, nhưng cũng vừa là động lực để nông dân, doanh nghiệp và hợp tác xã nhạy bén hơn trong việc chuyển sang mô hình sản xuất an toàn hơn, bền vững hơn, hiệu quả hơn”, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai) Trần Xuân Khải cho biết.

Trong hơn 350 mã số vùng trồng đã được cấp, có 306 mã số vùng trồng dành cho xuất khẩu với diện tích gần 11.000 ha, số còn lại phục vụ cho thị trường tiêu thụ nội địa, diện tích khoảng 500 ha. Trên 350 mã số vùng trồng đã được cấp kể trên, được xem như là những tấm “hộ chiếu”, giúp nâng tầm giá trị nông sản địa phương, qua đó dễ dàng chinh phục thị trường, kể cả những thị trường quốc tế với sự đòi hỏi khắt khe nhất.

Để có được thành tựu như trên, ngành nông nghiệp tỉnh Gia Lai, mà cụ thể là Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh đã có sự nhập cuộc khá trôi chảy. Một hoạt động mang tính tiên quyết của đơn vị này, đó là sự định hướng đúng đắn với nông dân, với doanh nghiệp, và với hợp tác xã đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ vi sinh để sản phẩm đạt các tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP.... Theo đó, những vườn cà phê, hồ tiêu, chanh dây, chuối, sầu riêng đều được ứng dụng các tiến bộ của khoa học công nghệ trong quá trình sản xuất.

Ngoài mã số vùng trồng, tỉnh Gia Lai còn có 53 cơ sở đóng gói nông sản xuất khẩu đang hoạt động, với tổng công suất đạt 2.885 tấn quả tươi mỗi ngày. Nông sản của tỉnh Gia Lai đang hiện diện tại nhiều thị trường “khó tính” nhất của thế giới như Hàn Quốc, Nhật Bản hay Úc, New Zealand...

“Mã số vùng trồng không chỉ đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc, mà còn giúp cho nông sản địa phương giữ vững thị trường, từng bước xây dựng thương hiệu trên bản đồ nông sản thế giới, theo đó mang về kim ngạch xuất khẩu cao cho địa phương”, ông Trần Xuân Khải cho biết.